ABD ile İran arasındaki savaş ve nükleer gerilim devam ederken Washington'dan dikkat çeken bir açıklama geldi. ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda İran'la "verimli görüşmeler" yürüttüklerini belirterek 3 Kasım'daki Kongre ara seçimlerine kadar İran'a herhangi bir saldırı düzenlemeyeceklerini duyurdu.
"ARA SEÇİMLERDEN ÖNCE SALDIRMAYACAĞIZ"
Trump, İran'la yürütülen görüşmelere ilişkin değerlendirmesinde Tahran'ın ekonomik ve askeri açıdan "çok kötü bir durumda" olduğunu ileri sürdü. Hürmüz Boğazı'na da dikkat çeken Trump, bu güzergah üzerinden günlük milyonlarca varil petrol geçtiğini belirtti. Trump, İran'a yönelik saldırı planına ilişkin ise şu ifadeyi kullandı:
"3 Kasım'da ABD'de yapılacak ara seçimlerden önce hiçbir zaman İran'a saldırmayacağız."
Trump'ın açıklaması, ABD'nin İran politikasında Kongre ara seçimlerine kadar yeni bir askeri adım atılmayacağı mesajı olarak gündeme geldi.
İRAN'DAN ZENGİNLEŞTİRME RESTİ
Washington'dan gelen açıklamanın ardından İran cephesinden de nükleer program konusunda geri adım sinyali gelmedi. İran Atom Enerjisi Kurumu Başkanı Muhammed İslami, ülkesinin uranyum zenginleştirme faaliyetlerinden vazgeçmeyeceğini söyledi. İslami, İran'ın Fars Haber Ajansına yaptığı açıklamada, uranyum zenginleştirmeden vazgeçilmesi ihtimaliyle ilgili soruya şu yanıtı verdi:
"Kesinlikle hayır. Zenginleştirme, nükleer sürecin ayrılmaz bir parçasıdır. Sürecin başlangıç noktasına sahip olmadan nükleer sanayiye sahip olduğunuzu nasıl iddia edebilirsiniz?"
İslami, nükleer sanayiyi bilim ve teknolojinin "itici motoru" olarak nitelendirdi.
"GERİ ADIM ATMAYACAĞIZ"
ABD'nin de nükleer teknolojiyi kalkınma öncelikleri arasında gördüğünü savunan İslami, sözlerini şöyle sürdürdü:
"ABD’nin kendisi ve mevcut Başkan (Donald) Trump da ulusal kalkınma, güvenlik ve savunma belgesinde nükleer teknolojiyi kalkınmanın öncelikleri arasına koymuştur. Bütün ülkeler hızla nükleer teknolojiyi takip ediyor."
İran'ın nükleer programdan vazgeçmeyeceğini açık şekilde belirten İslami, "Bilim alanında ilerleme İran halkının hakkıdır ve biz geri adım atmayacağız" dedi. ABD Başkan Yardımcısı James David Vance ise önceki gün yaptığı açıklamada İran'ın, ABD'nin taleplerini karşılamak ve iki ülke arasında 7 aydır devam eden savaşı sona erdirmek için nükleer zenginleştirme faaliyetlerini "anlamlı" şekilde azaltması gerektiğini söylemişti.
İran, 2015 yılında imzalanan nükleer anlaşma kapsamında uranyum zenginleştirme oranını yüzde 3,67 ile sınırlandırmıştı. Ancak Trump'ın 2018'de ABD'yi nükleer anlaşmadan tek taraflı olarak çekmesi ve yaptırımları yeniden uygulamaya koymasının ardından Tahran, uranyum zenginleştirme oranını yüzde 60'a kadar çıkarmıştı. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi de ABD-İsrail'in 28 Şubat'taki saldırılarıyla başlayan savaş öncesinde Washington ile sürdürülen müzakereler sırasında zenginleştirme faaliyetlerini düşürmeye hazır olduklarını, ancak ABD'nin o dönemdeki "sıfır zenginleştirme" talebini kabul etmeyeceklerini açıklamıştı.
NÜKLEER TESİSLERDEKİ DURUM BELİRSİZ
Savaş sırasında İran'ın başlıca nükleer tesislerinin hasar görmesinin ardından Tahran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini yeniden başlatıp başlatmadığı ise doğrulanamıyor. Trump'ın 3 Kasım'daki Kongre ara seçimlerine kadar saldırı düzenlenmeyeceğini açıklaması ile İran'ın zenginleştirme faaliyetlerinden vazgeçmeyeceğini duyurması, Washington ile Tahran arasındaki gerilimin kritik başlıklarını yeniden gündeme taşıdı.
