Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Konferansı COP31 kapsamında 18 Kasım'da gerçekleştirilen Divan Toplantısı'nın tarihî esin kaynağı açıklandı. COP31 Başkanlığı ve Müzakereler Başkanlığı adına Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) tarafından yapılan resmi açıklamada, toplantının Osmanlı'nın 15'inci yüzyıla uzanan Divan-ı Hümayun geleneğinden ilham aldığı bildirildi.
100'den fazla ülkeden bakanın katıldığı toplantıda, farklı ülkelerin iklim politikalarına ilişkin görüşlerini ortak bir zeminde buluşturması hedeflendi. Açıklamada, Divan kavramının Türkiye'nin yüzyıllardır süregelen istişare ve ortak karar alma kültürünü temsil ettiği vurgulandı.
COP31 DİVAN TOPLANTISI OSMANLI GELENEĞİNDEN İLHAM ALDI
UNFCCC'nin açıklamasında, Divan geleneğinin tarihî köklerine dikkat çekildi. Bu geleneğin en bilinen örneklerinden biri olan Divan-ı Hümayun'un geçmişinin 15'inci yüzyıla kadar uzandığı hatırlatıldı.
Osmanlı devlet yönetiminde diplomasi, maliye, adalet ve idare gibi önemli başlıkların birlikte değerlendirildiği Divan-ı Hümayun, farklı sorumluluklara sahip devlet görevlilerinin ortak karar almak üzere bir araya geldiği bir yapı olarak tanımlandı.
Açıklamada, bu yönetim anlayışının meseleleri birbirinden bağımsız değerlendirmek yerine aralarındaki bağlantıları dikkate aldığına işaret edildi. COP31 kapsamında kullanılan Divan adıyla da tarihî istişare kültürüne gönderme yapıldığı belirtildi.

TARİHÎ İSTİŞARE ANLAYIŞI İKLİM DİPLOMASİSİNE TAŞINDI
COP31 Başkanlığı, Divan geleneğinin günümüz iklim müzakerelerine uyarlanmasının farklı başlıkların birlikte ele alınmasına katkı sağladığını bildirdi. Toplantının temel hedefleri arasında ülkeler arasındaki görüş ayrılıklarını değerlendirmek ve ortak bir uzlaşı zemini oluşturmak yer aldı.
18 Kasım'da düzenlenen buluşmaya 100'den fazla ülkeden bakan katıldı. Görüşmelerde iklim müzakerelerinin farklı konularının bir bütün olarak değerlendirilmesi ve ülkelerin birbirlerinin beklentilerini doğrudan dinlemesi amaçlandı.
DİVAN TOPLANTISI'NDAKİ GÖRÜŞLER ANLAŞMA SÜRECİNE TAŞINACAK
Resmi açıklamada, Divan Toplantısı'nda dile getirilen görüşlerin bakanlar düzeyindeki istişareler ve teknik müzakerelerle birlikte değerlendirileceği kaydedildi. Bu sürecin sonunda konferansın kapanışında dengeli bir anlaşma paketine ulaşılması hedefleniyor.
COP31 Başkanlığı'nın yaklaşımında, farklı müzakere başlıklarının birbirinden kopuk ele alınmaması ve ülkelerin ortak beklentilerinin aynı çerçevede değerlendirilmesi öne çıkıyor. Divan-ı Hümayun geleneğine yapılan gönderme de Türkiye'nin tarihî istişare kültürünün uluslararası iklim diplomasisinde kullanılan bir kavramla buluşturulması açısından dikkat çekiyor.




