Türkiye'de vatandaşların ödediği vergiler karşılığında kamu hizmetlerinden ne ölçüde memnun olduğu tartışılmaya devam ediyor. Türkinform olarak Ankara sokaklarına çıktık ve vatandaşlara “Devletin topladığı vergiler karşılığında sunduğu hizmetlerden memnun musunuz?” sorusunu yönelttik.
Röportajda bazı vatandaşlar devletin sunduğu hizmetleri yeterli bulduklarını belirtirken bazıları ödedikleri vergilerin karşılığını alamadıklarını düşündüklerini ifade etti. Özellikle öğrenciler teknolojik ürünlerdeki vergilere, bazı vatandaşlar sağlık ve ulaşım hizmetlerine, bir başka kesim ise üreticiler üzerindeki vergi yüküne dikkat çekti.
Vatandaşların yanıtlarında öne çıkan konulardan biri, vergi miktarı ile alınan hizmet arasındaki denge oldu.
“DEVLET ALDIĞI VERGİNİN HAKKINI VERMİYOR”
Röportajımıza katılan bir vatandaş, devletin topladığı vergiler karşılığında sunduğu hizmetleri yeterli bulmadığını belirterek kamu kaynaklarının kullanımına ilişkin eleştirilerde bulundu.
“Devlet vergiyi fazlasıyla alıyor. Ama sunuş olarak doğru yolda kullanılmıyor. Yani devlet aldığı verginin hakkını vermiyor.”
Vergi yükünün özellikle üretim alanında hafifletilmesi gerektiğini savunan vatandaş, üreticilerin ekonomik faaliyetlerini sürdürebilmeleri için daha fazla desteklenmesi gerektiğini söyledi.
“Vergi yükünü en çok üretim alanında hafifletilmesini isterdim. Çünkü üretim olmadığı zaman tüketim hâli de olmayacak. Üreticinin vergi oranının düşmesi lazım.”
Üretim üzerindeki verginin mümkün olduğunca azaltılmasını istediğini belirten vatandaş, üreticiden neredeyse hiç vergi alınmaması gerektiğini savundu.
Bir başka vatandaş ise devletin vatandaşlardan vergi almasına genel olarak karşı olduğunu ifade etti.
“Devletin kendi vatandaşından vergi almasını komple yanlış buluyorum. Vatandaşın vergisi aslında kendi emeğidir, ben böyle düşünüyorum.”
Öğrenci olduğunu belirten vatandaş, vergi yükünün özellikle ulaşım ve toplu taşıma gibi günlük yaşamını doğrudan etkileyen alanlarda azaltılmasını istediğini söyledi.
“HASTANEDEN GELİYORUZ, DOKTORLAR İLGİLENMEDEN GÖNDERDİ”
Kamu hizmetlerinden memnuniyet konusunda sağlık ve ulaşım alanlarındaki eksiklikleri dile getiren vatandaşlar da oldu.
Röportajımıza katılan bir genç, devletin topladığı vergiler karşılığında sunduğu hizmetlerin yetersiz olduğunu düşündüğünü belirterek yolların durumundan ve ulaşımda yaşanan sorunlardan şikâyet etti.
“Aldığı vergilerle yaptıklarının daha az olduğunu düşünüyorum. Yollar eksik, ulaşımda sıkıntı var. Hastanelerde, şu an hastaneden geliyoruz mesela, doktorlar hiç ilgilenmeden yolladı.”
Yaşadığı sağlık hizmeti deneyiminden memnun kalmadığını ifade eden genç, kamu hizmetlerinin vatandaşların günlük ihtiyaçlarına daha fazla odaklanması gerektiğini savundu.
Bununla birlikte yaşadığı ülkenin güvenli olmasından memnuniyet duyduğunu da dile getiren vatandaş, “En azından bomba yağmayan bir şehirde olduğumuz için memnunuz” ifadelerini kullandı.
Bir başka vatandaş ise sokakların ve yolların fiziki durumundan şikâyet etti.
“Sokakta yürürken belediye çalışıyor falan diyorlar ama sokakta her yer böyle çıkıntılı. Çok memnun değilim. Yollardan memnun değilim.”
Bu açıklamalar, vatandaşların vergiler karşılığında sunulan hizmetleri değerlendirirken yalnızca büyük kamu yatırımlarına değil, günlük hayatta karşılaştıkları ulaşım, sağlık ve altyapı sorunlarına da önem verdiklerini gösterdi.
“TELEFONLAR ÇOK PAHALI”: GENÇLER VERGİ İNDİRİMİ İSTEDİ
Sokak röportajımızda gençlerin en fazla üzerinde durduğu konulardan biri teknolojik ürünlerdeki vergiler oldu.
Devletin sunduğu hizmetleri genel olarak yeterli bulduğunu belirten bir genç, buna rağmen araç ve teknolojik ürünlerdeki vergilerin azaltılması gerektiğini söyledi.
“Çoğunlukla yeterlidir ya, yetmediği yerde de yettiririz. Devlet yapar abla.”
Vergi indirimi istediği alanlar sorulduğunda ise araç ve elektronik cihazları işaret etti.
“Araç ya da teknolojik alet. Telefon, bilgisayar, o aralarda KDV, ÖTV falan filan çok alınıyor. Oralardan biraz daha azaltılsa daha iyi olur.”
Bir başka genç ise yurt dışından getirilen telefonların Türkiye'de kullanımına ilişkin düzenlemelerden şikâyet etti.
“Yurt dışından telefon aldığımızda birkaç ay sonra telefon direkt hattını kapatıyorlar, vergi ödemedik diye. Böyle bir şey bence olmamalı.”
Telefonunun kullanıma kapandığını anlatan genç, Türkiye'de satılan telefonların fiyatlarının yüksek olduğunu düşündüğünü söyledi.
“Buradan alırız, burada telefonlar çok pahalı” sözleriyle teknolojik ürünlerdeki vergi yükünün azaltılması gerektiğini savundu.
Başka bir genç de elektronik cihazların yurt dışındaki fiyatlarıyla Türkiye'deki satış fiyatları arasında önemli farklar bulunduğunu belirtti.
“Elektronik eşyaların vergisi çok yüksek. Yurt dışında insanlar yarı fiyatına alabiliyor aynı şeyleri ama biz çok pahalıya alıyoruz.”
Gençlerin yanıtları, özellikle telefon ve bilgisayar gibi ürünlerin satın alınabilirliğinin önemli bir gündem maddesi olduğunu ortaya koydu.
“ZENGİNDEN ALINAN VERGİYLE FAKİRDEN ALINAN VERGİNİN ETKİSİ AYNI DEĞİL”
Vergi sistemine ilişkin değerlendirmelerde bulunan bir öğrenci ise gelir düzeyine göre vergi yükünün farklı hissedildiğine dikkat çekti.
Kamu hizmetlerinden memnuniyetin vatandaşların ekonomik ve sosyal koşullarına göre değişebileceğini belirten öğrenci, kendisi açısından yurt hizmetlerini yeterli bulduğunu ancak diğer alanlarda beklentilerinin karşılanmadığını düşündüğünü söyledi.
“Şahsen ben daha öğrenciyim. O yüzden benim açımdan yapılan hizmetler sadece yurt açısından yeterli. Ama diğer karşılığını beklediğim şeyler konusunda yetersiz kalıyor.”
Henüz düzenli bir maaşı bulunmadığını belirten genç, gelir vergisi konusunda çalışan vatandaşların değerlendirmelerinin daha belirleyici olabileceğini ifade etti.
Bununla birlikte düşük gelirli kişilerin vergi yükünden daha fazla etkilendiğini düşündüğünü söyledi.
“Zenginlerden alınan vergi o kadar zengine koymuyor. Ama fakirden alınan verginin ona koyma ihtimali daha yüksek. Onlar daha çok etkileniyor bundan.”
Öğrenci, düşük gelirli vatandaşların ekonomik koşullarının vergi politikalarında daha fazla dikkate alınması gerektiğini savundu.
“DEVLET BABADIR”: SUNULAN HİZMETLERİ YETERLİ BULANLAR DA VAR
Röportajda kamu hizmetlerinden memnun olmadığını belirten vatandaşların yanı sıra devletin sunduğu hizmetlere olumlu yaklaşanlar da oldu.
Bir genç, bazı alanlarda eksiklikler bulunabileceğini ancak hizmetleri genel olarak yeterli bulduğunu söyledi.
Başka bir vatandaş ise kamera karşısında siyaset hakkında konuşmak istemediğini belirterek devletin faaliyetlerine destek verdiğini ifade etti.
“Devlet babadır bizim için. Her türlü destekçisiyiz. Çünkü Türkiye'de oturuyoruz.”
Vatandaş, mevcut koşullara şükrettiğini belirterek siyasi konulara ilişkin daha fazla yorum yapmak istemedi.
Buna rağmen vergi yükünün azaltılmasını istediği alanlar sorulduğunda telefon, otomobil ve günlük ihtiyaç ürünlerini sıraladı.
Bir başka genç de aynı görüşe katılarak market fiyatlarının düşmesini istediğini söyledi.
Bu yanıtlar, devletin sunduğu hizmetlerden genel olarak memnun olan vatandaşların da bazı ürünlerdeki vergi yükünü ve günlük yaşam maliyetlerini yüksek bulabildiğini gösterdi.
“EMEKLİ AÇ, ÇALIŞAN AÇ”: GEÇİM SIKINTISI DA GÜNDEME GELDİ
Kamu hizmetlerine yönelik memnuniyetsizliğini ekonomik koşullarla ilişkilendiren vatandaşlar da röportajımızda söz aldı.
Bir vatandaş, emeklilerin ve çalışanların geçim sıkıntısı yaşadığını savunarak mevcut ekonomik koşullardan memnun olmadığını söyledi.
“Hiç memnun değiliz. Emekli aç, çalışan aç, asgari ücretli aç. Nasıl olacak o?”
Kendi yaşadığı sağlık ve ekonomik sorunlara da değinen vatandaş, engelli olduğunu ve emekli maaşına bloke uygulandığını ileri sürdü.
“Sağlığım bozuldu. Hâlâ benim emekli maaşıma bloke koyuyor. Nasıl bir hizmet bekleyelim ben bu devletten?”
Vatandaşın aktardığı kişisel durum röportaj kapsamında bağımsız olarak doğrulanamazken, açıklamaları kamu hizmetlerinden memnuniyetin bireylerin ekonomik ve sosyal koşullarıyla nasıl ilişkilendirildiğini gösterdi.
Bir grup genç ise özellikle toplu taşıma ücretlerinden şikâyet etti.
Ulaşım giderlerini karşılamakta zorlandıklarını belirten gençler, abonman ücretlerinin yüksek olduğunu söyledi.
“Otobüse binemiyoruz. Para yok. Abonmanımız 600 lira olmuş, 700 lira abonman olmuş.”
Gençlerden biri ücret ödemeden toplu taşımaya bindiklerini de ifade etti.
Vergi yükünün hangi alanda azaltılmasını istedikleri sorulduğunda ise eğitim alanını öne çıkardılar. Özellikle kırtasiye ürünlerinde vergi indirimi yapılabileceğini belirttiler.
“Daha iyi bir gelecek istiyoruz” sözleriyle beklentilerini dile getiren gençler, eğitim ve ulaşım giderlerinin azaltılmasını istedi.
