8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişi olanları kapsayan EYT yasasının yürürlüğe girmesinin ardından, bu tarihi sadece birkaç gün veya yılla kaçıran çalışanlar için yeni bir beklenti oluştu. Kamuoyunda kademeli emeklilik olarak bilinen bu yeni sistem arayışı, özellikle 1999 ile 2008 yılları arasında çalışma hayatına atılan milyonlarca vatandaşı yakından ilgilendiriyor. Güncel prim günleri ve yaş şartları nedeniyle emekli olamayan çalışanlar, hükümetten gelecek yeni bir yasal düzenleme ile emeklilik hayallerine kavuşmayı umut ediyor.
KADEMELİ EMEKLİLİK NEDİR VE KİMLERİ KAPSIYOR?
Kademeli emeklilik, sigortalı çalışanların belirli bir yaş ve prim gün sayısına ulaştıklarında, yaş haddini tamamen doldurmayı beklemeden daha erken bir tarihte kısmi olarak emekli olabilmelerine imkan tanıyan bir sistemdir. Türkiye'de özellikle 9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arasında Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) girişi yapılan vatandaşlar bu kapsama girmektedir. EYT düzenlemesinin dışında kalan bu grup, mevcut yasalara göre kadınlarda 58, erkeklerde ise 60 yaşına kadar beklemek zorunda kalıyor. Kademeli emeklilik sisteminin hayata geçmesi durumunda, sigortalılık türüne ve işe başlama tarihine göre kademelendirilmiş yeni bir yaş ve prim tablosu oluşturulması, böylece çalışanların daha adil bir emeklilik sürecine dahil edilmesi öngörülüyor.
KADEMELİ EMEKLİLİK ÇIKACAK MI, BAKAN VEDAT IŞIKHAN NE DEDİ?
Milyonlarca çalışanın merakla beklediği kademeli emeklilik yasası hakkında en net açıklama Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan'dan geldi. Katıldığı bir canlı yayında konuya açıklık getiren Bakan Işıkhan, şu an için emeklilik sisteminde yeni bir değişiklik planlamadıklarını ve emekli olabilmek için gereken prim ve yıl şartlarının mevcut haliyle devam edeceğini belirtti. Açıklamasında, ortada bir mağduriyet bulunmadığını vurgulayan Işıkhan, bakanlık olarak önceliklerinin mevcut aktüeryal dengeyi sağlamak, emekli aylıklarını düzenli ödemek ve sağlık hizmetlerini sürdürülebilir hale getirmek olduğunu ifade etti. Bu açıklamalar, kısa vadede 2000 sonrası SGK girişliler için yeni bir yasal düzenleme beklemenin zor olduğunu gösterse de, vatandaşların konuya ilişkin talepleri kamuoyunda güçlü bir şekilde yer bulmaya devam ediyor.
2000 SONRASI SGK GİRİŞLİLER İÇİN EMEKLİLİK ŞARTLARI NELERDİR?
Mevcut sosyal güvenlik mevzuatına göre, 9 Eylül 1999 tarihinden sonra ilk kez sigortalı olan kişilerin emeklilik şartları, EYT kapsamındaki vatandaşlara göre oldukça farklılık gösteriyor. 1999 ile 2008 yılları arasında SGK girişi olan kadın çalışanların emekli olabilmesi için 58 yaşını, erkek çalışanların ise 60 yaşını doldurması ve en az 7000 gün prim ödemiş olması gerekiyor. Alternatif olarak, 25 yıllık sigortalılık süresi ve 4500 prim günüyle de yaştan emeklilik hakkı bulunuyor ancak burada da yaş şartı geçerliliğini koruyor. Yeni bir kademeli emeklilik tablosu onaylanmadığı sürece, 2000 sonrası iş hayatına atılan vatandaşlar bu ağırlaştırılmış yaş ve prim şartlarına tabi olmaya devam edecek.
