Kazakistan'da bankacılık sektöründe tüketici haklarını güçlendirmeye yönelik yeni bir uygulama hayata geçirildi. 12 Ekim 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemeyle vatandaşlara, teminatsız kredilerden 14 takvim günü içerisinde cezai yaptırım uygulanmadan vazgeçme hakkı tanındı. Yeni kurallar, kredi sözleşmelerinin yanı sıra krediye bağlı isteğe bağlı sigorta hizmetlerini de kapsıyor.
Kazakistan Finans Piyasasını Düzenleme ve Geliştirme Ajansı tarafından belirlenen yeni şartlar, finans kuruluşlarının müşterilere karşı yükümlülüklerini de artırıyor.
KREDİ ÇEKENLERE 14 GÜNLÜK VAZGEÇME HAKKI
Yeni düzenlemeye göre Kazakistan'da vatandaşlar, herhangi bir mal veya taşınmazın teminat gösterilmediği kredi sözleşmelerinden 14 takvim günü içinde vazgeçebilecek.
Bu süre, kredi sözleşmesinin imzalandığı tarihten itibaren başlayacak.
Bankalar ve diğer finans kuruluşları, söz konusu süre içerisinde krediden vazgeçmek isteyen müşterilerinden ceza veya cayma bedeli talep edemeyecek.
KREDİDEN VAZGEÇMEK TAMAMEN ÜCRETSİZ DEĞİL
Düzenlemenin en önemli ayrıntılarından biri, cezasız vazgeçme hakkının kredi kullanımını tamamen ücretsiz hale getirmemesi.
Krediden vazgeçen vatandaşların aldıkları ana parayı geri ödemeleri ve parayı fiilen kullandıkları günlere karşılık gelen faiz tutarını karşılamaları gerekecek.
Bunun dışında vazgeçme işlemi nedeniyle ek ceza veya gecikme yaptırımı uygulanamayacak.
HANGİ KREDİLERİ KAPSIYOR?
Yeni hak, taşınır veya taşınmaz mal teminatı bulunmayan kredi sözleşmeleri için geçerli olacak.
Bu kapsamda teminatsız ihtiyaç kredileri ve nakit krediler düzenlemeden yararlanabilecek.
Ancak konut kredileri ve mal varlığı teminat gösterilerek kullanılan diğer krediler, söz konusu 14 günlük cezasız vazgeçme hakkının dışında tutulacak.
KREDİYE BAĞLI SİGORTA DA İPTAL EDİLEBİLECEK
Düzenleme, krediyle birlikte yapılan isteğe bağlı sigorta sözleşmelerini de kapsıyor.
Vatandaşlar, krediyle bağlantılı gönüllü sigorta hizmetinden vazgeçmeleri halinde kullanılmayan döneme karşılık gelen sigorta priminin iadesini talep edebilecek.
Bununla birlikte finans kuruluşlarının, sigortanın geçerli olduğu süreye ilişkin tutarı veya hizmetin sunulmasıyla doğrudan bağlantılı fiilî masrafları ilgili kurallar çerçevesinde hesaba katabilmesi öngörülüyor.
BANKALAR MÜŞTERİLERİNİ ÖNCEDEN BİLGİLENDİRECEK
Yeni kurallara göre bankalar ve diğer finans kuruluşları, müşterilerini kredi sözleşmesi imzalanmadan önce vazgeçme hakları konusunda bilgilendirmek zorunda olacak.
Cezasız vazgeçme hakkının yanı sıra ek finansal hizmetlerden ayrılma koşullarının da açık biçimde anlatılması gerekecek.
Vazgeçme işlemlerinin müşteriler açısından erişilebilir olması ve gereksiz ek işlemlerle zorlaştırılmaması da düzenlemenin temel şartları arasında yer alıyor.
BANKALARIN EK HİZMET DAYATMASINA SINIRLAMA
Yeni düzenleme yalnızca kredi iptal hakkıyla sınırlı kalmıyor.
Finans kuruluşlarının kredi ürünlerine ilişkin önemli koşulları, maliyetleri ve riskleri müşterilerden gizlemesi yasaklanıyor.
Ayrıca müşterilere istemedikleri finansal ürünlerin veya ek hizmetlerin dayatılmasına da izin verilmeyecek.
Dijital başvuru süreçlerinde, müşterinin onayı alınmış gibi önceden işaretlenmiş kutucukların kullanılması da yasaklanan uygulamalar arasında bulunuyor.
12 EKİM'DE YÜRÜRLÜĞE GİRDİ
Kazakistan Finans Piyasasını Düzenleme ve Geliştirme Ajansının belirlediği yeni kurallar, 12 Ekim 2026 tarihinde resmen yürürlüğe girdi.
Düzenlemeyle vatandaşların kredi sözleşmelerini değerlendirmeleri için ek süre tanınırken bankacılık hizmetlerinde şeffaflığın ve tüketici haklarının güçlendirilmesi amaçlanıyor.
