Hazine ve Maliye Bakanlığı’na bağlı Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) Başkanlığı, “Kiralık Hesaplarla Mücadele Şüpheli İşlem Bildirimi Rehberi”ni yayımladı. Rehber, kiralık hesapların suçta kullanılmasını önlemeyi, riskleri erken aşamada tespit etmeyi ve şüpheli işlem bildirimlerinin kalitesini artırmayı amaçlıyor.
MASAK’ın rehberi özellikle dolandırıcılık ile yasa dışı bahis ve kumar suçlarına odaklanıyor. Düzenleme bankaları, ödeme ve elektronik para kuruluşlarını ve kripto varlık hizmet sağlayıcılarını kapsıyor.
KİRALIK HESAP KAPSAMINA NELER GİRİYOR
Rehbere göre kiralık hesap yalnızca banka hesabıyla sınırlı değil. Kapsama giren araçlar şöyle:
Banka hesapları ve IBAN numaraları
Ödeme ve elektronik para hesapları
Ticari hesaplar
POS ve sanal POS bağlantıları
Kripto varlık platformlarındaki hesaplar
Hesap sahibinin IBAN’ını, mobil bankacılık şifresini, banka kartını, kart şifresini ya da tek kullanımlık doğrulama kodunu başkasına kullandırması da kiralık hesap riski olarak değerlendiriliyor. MASAK, en sık kullanılan hesapların gerçek kişilere ait hesaplar olduğunu belirtiyor.
MASAK KİRALIK HESAP TEKLİFLERİNE KARŞI UYARDI
Rehberde hesap kiralama tekliflerinin hangi yollarla geldiği de anlatılıyor. Teklifler sosyal medya ve mesajlaşma uygulamalarında komisyon ya da ücret vaadiyle gelebiliyor. Arkadaş, akraba ya da iş çevresinden gelen “küçük bir iyilik” ricası da aynı riski taşıyor.
MASAK’ın örnek verdiği taleplerden biri şu: “Hesabına para gelsin, sen bana gönder.” Kartın kısa süreliğine ödünç istenmesi de rehberde riskli talepler arasında sayılıyor. Hesabı ücretsiz olarak başkasına kullandırmak da sizi aynı riskin içine sokuyor.
IBAN’ınızı, kartınızı ve şifrelerinizi tanıdık bile olsa kimseyle paylaşmayın. Telefonunuza gelen doğrulama kodlarını kimseye söylemeyin.
BANKALAR GELİR İLE HESAP HAREKETİNİ KARŞILAŞTIRACAK
Rehber, bankalardan müşterinin mesleğini, gelir düzeyini ve ekonomik faaliyetini hesap hareketleriyle karşılaştırmasını istiyor. Gelirle uyuşmayan para transferleri, yoğun işlem trafiği ve sık para gönderilen kişiler incelemeye alınacak. Gerektiğinde müşteriyle doğrudan iletişime geçilecek ve işlemlerden haberi olup olmadığı, hesabı fiilen kimin kullandığı sorulacak.
Sosyal medyada “şüpheli işlem kriterleri belirlendi” diye paylaşılan haberlerin aksine rehberde tutar, işlem sayısı ya da süre gibi sayısal bir eşik yer almıyor. Değerlendirme, müşterinin profiline ve işlemlerin amacına göre yapılacak.
HESAP KAPATMA EN SON ADIM OLACAK
Kiralık kullanım tespit edilirse ya da güçlü bir şüphe oluşursa öncelik mobil ve internet bankacılığının kapatılmasına ya da kısıtlanmasına verilecek. Bu tedbir özellikle hesaba üçüncü kişilerin uzaktan eriştiği durumlarda uygulanacak.
Kurumlar ayrıca şu adımları atabilecek:
Banka kartı, POS ve sanal POS hizmetlerini durdurmak
İşlem limitlerini düşürmek
Yeni finansal ürün tanımlamamak
Bağlantılı hesapları daha sık izlemek
Risk sürerse, müşterinin açıklamaları yetersiz kalırsa ya da hesabın başkaları tarafından yönetildiği anlaşılırsa işlem gerçekleştirilmeyecek ve müşteri ilişkisinin sonlandırılması değerlendirilecek.
Rehberde idari ihlallerin ya da şüpheli işlem göstergelerinin tek başına cezai sorumluluk doğurmayacağı vurgulanıyor. Suç gelirinin aktarıldığını bilerek işlemlere devam eden kurum çalışanları için ise yargı süreci başlayabilecek.
Hesabını kiraya veren bir kişinin karşılaştığı tabloyu okumak için buraya tıklayabilirsiniz. Bankacılık ve finans alanındaki diğer gelişmeleri ekonomi sayfamızdan takip edebilirsiniz.
İLGİLİ HABERLER
12 ilde yasa dışı bahis operasyonu: 41 milyar TL’lik para trafiği
15 ilde dev dolandırıcılık operasyonu: 523 milyon liralık vurgun ortaya çıktı
7589 sayılı kanun ile dolandırıcılık suçunda zararın sonradan giderilmesi mümkün mü
BDDK’dan kredi kartı kararı: Asgari ödeme oranları güncellendi
