Çin'in kuzeybatısındaki Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nde bulunan Taklamakan Çölü'nün altında iki yeni yeraltı su kaynağı tespit edildi. Jeologlar, dünyanın en büyük kum çöllerinden birinde yürüttükleri araştırmalar sonucunda ulaştıkları bulguların, bölgedeki yeraltı sularının yapısına ilişkin mevcut değerlendirmeleri değiştirebileceğini belirtti.
Yaklaşık 337 bin 600 kilometrekarelik alanı kaplayan Taklamakan Çölü, Çin'in en büyük çölü olarak biliniyor. Zorlu iklim koşulları nedeniyle "Ölüm Denizi" olarak da adlandırılan bölgede uzun süredir yeraltı su kaynaklarına yönelik çalışmalar yürütülüyor.
TAKLAMAKAN ÇÖLÜ'NÜN ALTINDA İKİ YENİ SU KAYNAĞI
Sincan Uygur Özerk Bölgesi Jeoloji Bürosuna bağlı araştırmacılar, yeraltı su kaynaklarının belirlenmesi amacıyla yürütülen proje kapsamında iki farklı bölgede su rezervi tespit etti.
Kaynaklardan birinin çölün güney sınırındaki Minfeng ilçesine bağlı Andir kasabasında, diğerinin ise çölün iç kesimlerinde bulunan Mazartag Dağları'nın güneyinde yer aldığı açıklandı.
Araştırma ekibi, yeraltı yapısını incelemek için havadan elektromanyetik tarama, uydu görüntüleri, jeofizik ölçümler ve sondaj çalışmalarından yararlandı.
Bu yöntemlerle yaklaşık 500 metre derinliğe kadar incelemeler gerçekleştirildi. 
YERALTI SULARININ YENİLENEBİLİR OLDUĞU BELİRTİLDİ
Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri, tespit edilen yeraltı sularının hareketli yapısı oldu.
Proje yöneticisi Kang Jian, bölgedeki suların tamamen durgun olmadığını, akış gösterdiğini ve yenilenebilir nitelikte olduğunu belirtti.
Bununla birlikte keşfedilen suyun doğrudan içme suyu olarak kullanılabilecek özellikte olmadığı bildirildi.
Araştırmacılar, suyun tatlı sudan daha yüksek, deniz suyundan ise daha düşük tuzluluk oranına sahip olduğunu açıkladı.
Suyun farklı alanlarda güvenli şekilde kullanılabilmesi için bir deneme istasyonu kuruldu.
ÇÖLÜN ALTINDA BÜYÜK BİR SU SİSTEMİ OLABİLİR
Taklamakan Çölü'nün altında geniş bir yeraltı su sistemi bulunabileceğine ilişkin araştırmalar yeni değil.
2015 yılında yapılan bilimsel değerlendirmelerde, Taklamakan Havzası'nın altında Kuzey Amerika'daki Büyük Göller'in toplam su hacmini aşabilecek miktarda yeraltı suyu bulunabileceği öne sürülmüştü.
Ancak bu değerlendirme, havzadaki tüm su miktarının doğrudan ölçülerek doğrulandığı anlamına gelmiyor.
Son araştırmada belirlenen iki yeni kaynak ise bölgenin yeraltı su yapısının daha ayrıntılı incelenmesine katkı sağlayabilecek bulgular arasında yer alıyor. 
SU KAYNAKLARI TARIM VE TEKNOLOJİDE KULLANILABİLİR
Çinli araştırmacılar, keşfedilen suyun farklı sektörlerde değerlendirilme potansiyelini inceliyor.
Öne çıkan kullanım alanları arasında çölleşmeyle mücadele, tarımsal sulama ve veri merkezlerinin soğutulması bulunuyor.
Özellikle yapay zekâ teknolojilerinin yaygınlaşmasıyla artan veri merkezi soğutma ihtiyacı, alternatif su kaynaklarının değerlendirilmesini gündeme getiriyor.
Ancak suyun tuzluluk düzeyi nedeniyle bazı kullanım alanlarında arıtma işlemlerinin gerekli olabileceği belirtiliyor.
ÇİN'DE ÇÖLLEŞMEYLE MÜCADELE ÇALIŞMALARI SÜRÜYOR
Çin, Taklamakan Çölü çevresinde uzun süredir çölleşmeyle mücadele projeleri yürütüyor.
2024 yılında tamamlandığı açıklanan çalışmalar kapsamında çölü çevreleyen yaklaşık 3 bin 50 kilometrelik koruyucu kuşak oluşturuldu.
Ağaçlandırma, çalı dikimi ve güneş enerjisi uygulamalarının da yer aldığı çalışmalarla kum hareketlerinin kontrol altına alınması ve çölleşmenin etkilerinin azaltılması hedefleniyor.
Yeni tespit edilen yeraltı su kaynaklarının bu projelere ne ölçüde katkı sağlayabileceği ise suyun miktarı, yenilenme hızı, tuzluluk düzeyi ve çevresel etkilerine ilişkin araştırmaların ardından netleşecek.
