Tayvan Savunma Bakanlığı, Çin ordusunun Ada çevresindeki askeri faaliyetlerine ilişkin yeni verileri yayımladı. Bakanlığın açıklamasına göre 29 Eylül saat 06.00 ile 30 Eylül saat 06.00 arasındaki 24 saatlik dönemde Çin'e ait toplam 9 askeri hava aracı Tayvan çevresinde faaliyet gösterdi.
Havadaki hareketliliğe Çin donanmasına ait 7 gemi ile Çin'e ait 6 resmî geminin de eşlik ettiği bildirildi. Tayvan ordusu bölgedeki hareketliliğin istihbarat ve gözetleme sistemleriyle takip edildiğini açıkladı.
ÇİN UÇAKLARI TAYVAN'IN ADIZ'INA GİRDİ
Tayvan Savunma Bakanlığı'nın yayımladığı haritaya göre tespit edilen 9 Çin askeri hava aracından 5'i Tayvan'ın güneybatısındaki ADIZ içerisinde faaliyet gösterdi. Bakanlık, Çin unsurlarının hareketlerinin ardından muharip hava devriyeleri, donanma gemileri ve kıyı konuşlu füze sistemlerinin devreye sokulduğunu bildirdi.
ADIZ, bir ülkenin egemen hava sahasıyla aynı anlama gelmiyor. Devletlerin ulusal güvenlik amacıyla gelen uçakların kendilerini tanımlamalarını istediği daha geniş bir alanı ifade ediyor ve Tayvan'ın ilan ettiği ADIZ'ın bir bölümü Tayvan Boğazı ile Çin ana karası üzerindeki alanları da kapsıyor.

EYLÜL AYINDA PEŞ PEŞE ASKERİ DEVRİYELER
30 Eylül'deki hareketlilik Çin ordusunun bu ay Tayvan çevresindeki ilk faaliyeti değil. Tayvan Savunma Bakanlığı, eylül ayı boyunca Çin Halk Kurtuluş Ordusu'nun çok sayıda “Müşterek Muharebe Hazırlık Devriyesi” gerçekleştirdiğini açıkladı.
5 Eylül'de Çin ordusuna ait J-11 ve Su-30 savaş uçakları ile Y-8 elektronik harp ve KJ-500 erken ihbar uçaklarının da aralarında bulunduğu toplam 20 hava aracının faaliyet gösterdiği bildirildi. Bunlardan 12'sinin Tayvan Boğazı'ndaki orta çizgiyi ve uzantısını geçerek Tayvan'ın kuzey, orta ve güneydoğu bölgelerinde ilan ettiği ADIZ'a girdiği açıklandı.
J-10, SU-30 VE ELEKTRONİK HARP UÇAKLARI DA GÖNDERİLDİ
Çin ordusunun 9 Eylül'deki bir başka “Müşterek Muharebe Hazırlık Devriyesi” sırasında ise J-10, Su-30 ve JH-7 savaş uçaklarının yanı sıra Y-8 elektronik harp ve KJ-500 erken ihbar uçakları bölgede görüldü.
Tayvan Savunma Bakanlığı bu faaliyette 16 Çin askeri hava aracının tespit edildiğini ve bunların 11'inin Tayvan Boğazı orta çizgisini geçerek kuzey, orta ve doğu bölgelerinde faaliyet gösterdiğini açıkladı. Çin uçaklarının donanma gemileriyle koordineli hareket ettiği belirtildi.
TAYVAN BOĞAZI'NDAKİ “ORTA ÇİZGİ” NEDİR?
Tayvan Boğazı'nın orta çizgisi, Çin ile Tayvan arasında resmî olarak kabul edilmiş bir uluslararası sınır değil. Ancak uzun yıllar boyunca iki tarafın askeri unsurları arasında fiilî bir tampon hattı işlevi gördü.
Pekin yönetimi orta çizginin hukuki statüsünü kabul etmiyor. Çin askeri uçaklarının son yıllarda bu hattı daha sık geçmesi ise Tayvan tarafından Ada üzerindeki askeri baskıyı artırmaya yönelik faaliyetlerin bir parçası olarak değerlendiriliyor.

ÇİN NEDEN TAYVAN ÇEVRESİNDE ASKERİ UÇUŞLAR YAPIYOR?
Pekin, Tayvan'ı Çin topraklarının bir parçası olarak görüyor ve gerektiğinde güç kullanarak “yeniden birleşme” seçeneğinden vazgeçmediğini belirtiyor. Tayvan yönetimi ise Pekin'in egemenlik iddiasını reddediyor ve geleceğine yalnızca Ada halkının karar verebileceğini savunuyor.
İki taraf 1949'dan bu yana ayrı yönetimler tarafından idare ediliyor. Çin İç Savaşı'nın ardından Çin Komünist Partisi ana karada Çin Halk Cumhuriyeti'ni kurarken Çin Cumhuriyeti yönetimi Tayvan'a çekilmişti.
ABD İLE TAYVAN ARASINDA SİLAH GÖRÜŞMELERİ SÜRÜYOR
Tayvan Boğazı'ndaki askeri hareketlilik, Taipei ile Washington arasındaki savunma görüşmelerinin devam ettiği bir dönemde gerçekleşiyor. Tayvan Savunma Bakanı Wellington Koo, 29 Eylül'de yaptığı açıklamada ABD ile silah satışlarına ilişkin görüşmelerin kesintisiz şekilde sürdüğünü söyledi.
Tayvan'ın ABD'den daha önce sipariş ettiği silah sistemleri arasında 66 adet gelişmiş F-16V savaş uçağı da bulunuyor. Pekin ise Washington'ın Tayvan'a silah satışlarına uzun süredir karşı çıkıyor ve bu desteğin Çin'in egemenliğine müdahale anlamına geldiğini savunuyor.
ÇİN'İN TAYVAN ÜZERİNDEKİ ASKERİ BASKISI SÜRÜYOR
Çin ordusunun son yıllarda Tayvan çevresinde gerçekleştirdiği uçuşlar, deniz devriyeleri ve geniş çaplı tatbikatlar bölgedeki askeri hareketliliği kalıcı hale getirdi. Eylül ayında art arda açıklanan “Müşterek Muharebe Hazırlık Devriyeleri” de Pekin'in hava ve deniz unsurlarını koordineli biçimde Tayvan çevresinde kullanmayı sürdürdüğünü gösteriyor.
Tayvan yönetimi Çin'in bu faaliyetlerini askeri baskı olarak nitelendirirken Pekin, Tayvan meselesini kendi iç meselesi olarak görüyor. Ada çevresinde Çin uçakları ve savaş gemilerinin düzenli olarak görülmesi nedeniyle Tayvan Boğazı, ABD-Çin rekabetinin de en hassas güvenlik noktalarından biri olmayı sürdürüyor.





