Dünya genelinde doğum izni politikaları büyük farklılık gösteriyor. Dünya Bankası’nın açıkladığı verilere göre en uzun ücretli doğum izni Bulgaristan’da uygulanıyor. Bulgaristan’da çalışan kadınlar 410 gün ücretli doğum izni hakkına sahip. Onu Arnavutluk (365) ve Bosna-Hersek (365) takip ediyor.
Ortadoğu ülkelerinden İran 270 günle dikkat çekerken, Avrupa’da Slovakya (238), Hırvatistan (208) ve Çekya (196) öne çıkıyor. Asya’da Hindistan, İrlanda ve Venezuela 182 gün, Çin 158 gün, İtalya 150 gün, Polonya ve Rusya ise 140 gün ücretli doğum izni veriyor.
Türkiye’de çalışan kadınlara verilen ücretli doğum izni süresi 112 gün. Bu süre, Avrupa ortalamasının altında kalırken, gelişmekte olan birçok ülke ile benzer seviyelerde. Aynı süreyi Avusturya, Bangladeş, El Salvador, İspanya, Fransa ve Pakistan da uyguluyor.
En düşük ücretli doğum izni uygulayan ülkeler arasında Finlandiya (56 gün), Danimarka (42 gün) ve Birleşik Krallık (42 gün) bulunuyor. Listenin en dikkat çeken ülkesi ise ABD: Kadınlara doğum için hiçbir ücretli izin hakkı tanınmıyor.
Analiz: Türkiye ve Dünya Karşılaştırması
Türkiye’nin 112 günlük doğum izni politikası, bazı ülkelerle benzerlik gösterse de, özellikle Avrupa Birliği ülkeleriyle karşılaştırıldığında geride kalıyor. Örneğin, Bulgaristan, Slovakya ve Hırvatistan’da doğum izni Türkiye’nin iki katından fazla. Bu da kadınların iş gücüne katılımında ve doğum sonrası sosyal güvence açısından farklılık yaratıyor.
Türkiye’de doğum izni süresi 8 hafta doğum öncesi, 8 hafta doğum sonrası olmak üzere toplam 16 hafta şeklinde düzenleniyor. Ancak pratikte kadınların büyük kısmı iş gücü piyasasında bu hakkı tam olarak kullanmakta zorluk yaşıyor.
Avrupa’da uzun doğum izinleri, kadınların çocuk sahibi olduktan sonra iş hayatına dönüşünü kolaylaştırırken, kısa izin süreleri olan ülkelerde bu durum kadın istihdamını olumsuz etkiliyor. ABD gibi hiçbir ücretli izin tanımayan ülkelerde ise çalışan kadınlar doğum sonrası ekonomik baskılarla karşı karşıya kalıyor.
Türkiye’nin bu alanda geliştirebileceği en önemli adımlar, doğum iznini OECD standartlarına yaklaştırmak, esnek çalışma modellerini artırmak ve babalar için zorunlu babalık izni uygulamalarını güçlendirmek olabilir. Böylece hem kadınların iş hayatındaki varlığı desteklenir hem de aile politikalarında eşitlikçi bir yaklaşım benimsenmiş olur.
En Çok Merak Edilenler
En uzun doğum izni hangi ülkede?
Bulgaristan, 410 gün ile dünyada en uzun ücretli doğum izni süresine sahip.
Türkiye’de doğum izni kaç gün?
Türkiye’de ücretli doğum izni toplam 112 gün (16 hafta).
ABD’de durum nasıl?
ABD’de kadınlara hiçbir ücretli doğum izni verilmemesi dikkat çekiyor.
Avrupa’da ortalama doğum izni kaç gün?
Avrupa ülkeleri arasında ortalama süre 150 günün üzerinde, Türkiye ise bu ortalamanın altında yer alıyor.