Amerikan ordusu, DEAŞ'a karşı 2014'te başlattığı Irak görevini noktaladı. ABD Savunma Bakanlığı Sözcüsü Sean Parnell'in yazılı açıklamasına göre Amerikan ve koalisyon birliklerinin ülkeden çekilmesi tamamlandı. Çekilme, iki ülkenin Eylül 2024'te duyurduğu ortak bildiri ve Washington'ın ulusal çıkarları gözetilerek yürütüldü. Uluslararası ajansların aktardığına göre son ABD birlikleri, ülkenin kuzeyindeki Erbil'de yer alan hava üssünden ayrıldı.
Bağdat'taki bir hükümet kaynağı, birkaç gün önce Alman ajansı dpa'ya yabancı askerlerin ülkeden tamamen ayrıldığını söylemişti. Washington'dan resmi teyit ise Parnell'in açıklamasıyla geldi.
PENTAGON GÜVENLİK YÜKÜNÜ BAĞDAT'A BIRAKTI
Parnell, 12 yıl süren kampanyanın DEAŞ'ı örgütlü bir askeri güç olmaktan çıkardığını savundu. Açıklamaya göre DEAŞ artıklarıyla mücadelede öncü rol artık ülkenin güvenlik güçleri ile Peşmerge başta olmak üzere kuzeydeki yerel birimlerde olacak.
Pentagon sözcüsü, DEAŞ kalıntılarının yanı sıra İran yanlısı milis grupları da ülkenin egemenliğini tehdit eden unsurlar arasında saydı ve bu risklerle mücadelede ilk sorumluluğun Bağdat yönetimine geçtiğini belirtti. Washington, Bağdat'a istihbarat ve eğitim desteği vermeyi sürdürecek. Parnell, sınırlarını koruyan ve iki ülke arasındaki güvenlik, ticaret ve diplomasi ortaklığını derinleştirecek güçlü bir Irak'ı desteklediklerini ifade etti.
BAĞDAT 4 GÜNLÜK EGEMENLİK BAYRAMI İLAN ETTİ
Bağdat yönetimi, yabancı askerlerin ayrılışını "Egemenlik Bayramı" adıyla kutlama kararı aldı. Çekilme için belirlenen süre 30 Eylül 2026'da dolarken ülke genelinde dört günlük resmi tatil başladı.
Başbakan Ali ez-Zeydi, koalisyonun görevinin bitmesinin terörle mücadelenin sona erdiği anlamına gelmediğini vurguladı. Ülkenin güvenlik sorumluluğunu bütünüyle üstleneceğini belirten Zeydi, hukukun dışında silah ve devlet kurumlarının dışında güç bırakılmayacağını dile getirdi. Hükümet, devlet dışı silahlı grupların silahsızlandırılması için önce 30 Eylül'ü hedef göstermiş, ardından süreyi 30 Haziran 2027'ye uzatmıştı.
IKBY HAVA SAVUNMASI KAYGISINI DİLE GETİRDİ
Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'nin (IKBY) Peşmerge Bakanlığı, ABD'ye ait hava savunma sistemlerinin bölgeden çıkarılmasından endişe duyduğunu açıkladı. Bölge, ABD ile İran arasında bu yıl yaşanan savaş sürecinde 1.000'i aşkın insansız hava aracı ve balistik füze saldırısının hedefi olmuştu. Kürt komutan Sirwan Barzani ise çekilme duyurusunun ardından DEAŞ'ın uyuyan hücrelerinde hareketlenme gözlendiğini aktardı.
ABD ASKERLERİ 23,5 YILIN 21'İNİ IRAK'TA GEÇİRDİ
ABD ve müttefikleri Mart 2003'te ülkeye girerek Saddam Hüseyin yönetimini devirmişti. İlk dönem, Amerikan askerlerinin Aralık 2011'de ülkeden çekilmesiyle kapandı. Washington, 2014'te Bağdat'ın çağrısı üzerine DEAŞ'la savaşmak için bölgeye yeniden asker gönderdi. Pentagon verilerine göre son yıllarda ülkede 2 bin 500 civarında ABD askeri görev yapıyordu.
İki görev birlikte ele alındığında Mart 2003'ten Eylül 2026'ya uzanan yaklaşık 23,5 yılın 21 yıla yakın bölümü, ABD askerlerinin sahada konuşlu olduğu dönemlere denk geldi. Aradaki kesinti iki buçuk yıl kadar sürdü.
ABD verilerine göre 2003-2011 döneminde 4 bin 400'ü aşkın Amerikan askeri hayatını kaybetti, 32 bine yakın asker yaralandı. The National'ın aktardığı verilere göre 2014'te başlayan DEAŞ harekatında ise 123 ABD askeri öldü, 499 asker yaralandı. Koalisyon, aynı dönemde 80 bin civarında DEAŞ militanının öldürüldüğünü tahmin ediyor.
Savaşın sivil bilançosu da ağır oldu. Bağımsız izleme grubu Iraq Body Count, 2003-2011 döneminde şiddet olaylarında 120 bine yakın sivilin öldüğünü kayda geçirdi. Farklı araştırmalarda daha yüksek tahminler de yer aldı. İşgal yıllarında Ebu Gureyb başta olmak üzere ABD gözaltı merkezlerindeki kötü muamele iddiaları da insan hakları örgütlerinin raporlarına yansımıştı.
TSK NATO MİSYONUNDAN MART AYINDA AYRILMIŞTI
Ülkedeki çok uluslu askeri varlık bu yıl başka bir çekilmeye de sahne olmuştu. Milli Savunma Bakanlığı (MSB), NATO Irak Misyonu'nun sonlandırılması kararının ardından Bağdat'taki misyonda görevli Türk askerlerinin tahliye edildiğini Mart 2026'da açıklamıştı.
