Alkol tüketiminin ardından yaşanan baş ağrısı, mide bulantısı ve yorgunluk gibi fiziksel belirtilere bazı kişilerde yoğun kaygı ve huzursuzluk da eşlik edebiliyor. Özellikle bir önceki gece yaşananları tekrar tekrar düşünme, pişmanlık ve sebepsiz endişe hissiyle kendini gösteren bu durum, son yıllarda “hangxiety” kavramıyla tanımlanıyor.
Alkolün sinir sistemi üzerindeki etkileri, uyku kalitesindeki bozulma ve fiziksel rahatsızlıklar, ertesi gün ortaya çıkan kaygı hissinde rol oynayabiliyor.
HANGXİETY NEDİR?
Hangxiety, İngilizcede akşamdan kalmalık anlamına gelen “hangover” ile kaygı anlamındaki “anxiety” kelimelerinin birleşiminden oluşuyor.
Terim, alkol tüketiminin ardından ortaya çıkan endişe, gerginlik, huzursuzluk ve suçluluk gibi duygusal belirtileri ifade ediyor.
Hangxiety, tıp dünyasında bağımsız bir psikiyatrik hastalık veya resmi tanı olarak kabul edilmiyor. Daha çok alkol sonrasında yaşanan kaygı belirtilerini açıklamak için kullanılan bir kavram olarak öne çıkıyor.
HANGXİETY BELİRTİLERİ NELERDİR?
Alkol sonrası kaygı belirtileri kişiden kişiye değişebiliyor. Bazı kişilerde kısa süreli huzursuzluk görülürken bazılarında daha yoğun endişe yaşanabiliyor.
Yaygın belirtiler arasında şunlar bulunuyor:
-
Nedeni belirgin olmayan kaygı ve gerginlik
-
Pişmanlık ve suçluluk hissi
-
Önceki gece yaşanan olayları sürekli düşünme
-
Çarpıntı veya kalp atışlarını daha fazla hissetme
-
Huzursuzluk ve konsantrasyon güçlüğü
-
Uyku kalitesinde bozulma
-
Sosyal ortamlardan uzaklaşma isteği
Bu belirtilerin tamamı aynı anda ortaya çıkmayabiliyor. Ayrıca çarpıntı, titreme ve terleme gibi şikayetlerin farklı sağlık sorunlarıyla da ilişkili olabileceği unutulmamalı. 
ALKOL SONRASI KAYGI NEDEN OLUR?
Hangxiety oluşumunda birden fazla etken rol oynayabiliyor.
Alkol, tüketildiği sırada merkezi sinir sistemi üzerinde baskılayıcı etki göstererek geçici bir rahatlama hissi oluşturabiliyor. Ancak etkisi azaldığında sinir sisteminin yeniden denge kurma süreci bazı kişilerde kaygı ve gerginliği artırabiliyor.
Bir diğer önemli etken ise uyku düzenindeki bozulma. Alkol uykuya dalmayı kolaylaştırıyor gibi görünse de gece boyunca uyku kalitesini olumsuz etkileyebiliyor. Yetersiz uyku, ertesi gün stresle baş etmeyi zorlaştırabiliyor.
Alkole bağlı sıvı kaybı, baş ağrısı, mide bulantısı ve halsizlik gibi fiziksel belirtiler de kişinin kendisini daha huzursuz hissetmesine katkıda bulunabiliyor.
Bunların yanında sosyal ortamlarda yaşanan olayları tekrar tekrar düşünmek, söylenen sözlerden pişmanlık duymak veya başkaları tarafından yargılandığını hissetmek de kaygıyı artırabiliyor.
HANGXİETY NE KADAR SÜRER?
Alkol sonrası kaygı genellikle alkolün etkisinin azaldığı ve akşamdan kalmalık belirtilerinin ortaya çıktığı dönemde hissediliyor.
Hafif belirtiler aynı gün içerisinde azalabiliyor. Ancak yaşanan kaygının süresi, tüketilen alkol miktarına, uyku düzenine, kişinin genel sağlık durumuna ve kaygıya yatkınlığına göre değişebiliyor.
Belirtilerin uzun sürmesi, şiddetlenmesi veya günlük yaşamı etkilemesi durumunda sağlık uzmanına başvurulması öneriliyor.
HANGXİETY NASIL GEÇER?
Alkol sonrası ortaya çıkan kaygı ve huzursuzluğu hafifletmek için dinlenmek, yeterli sıvı almak ve düzenli beslenmek yardımcı olabiliyor.
Özellikle uykusuzluğun giderilmesi, kişinin kendisini fiziksel ve zihinsel açıdan daha iyi hissetmesini destekleyebiliyor.
Fazla miktarda kahve ve enerji içeceği tüketimi ise çarpıntı ve huzursuzluğu artırabileceğinden kafein alımının sınırlandırılması öneriliyor.
Kişinin kendisini iyi hissettiği durumlarda kısa yürüyüşler gibi hafif fiziksel aktiviteler de rahatlamaya yardımcı olabiliyor.
Bununla birlikte su içmek veya egzersiz yapmak alkolün vücuttan daha hızlı atılmasını sağlamıyor. 
ALKOL SONRASI KAYGI NE ZAMAN TEHLİKELİ OLABİLİR?
Alkol sonrasında görülen her kaygı belirtisi hangxiety olarak değerlendirilmemeli.
Özellikle düzenli ve yoğun alkol tüketen kişilerde titreme, yoğun terleme, çarpıntı ve huzursuzluk gibi belirtiler alkol yoksunluğuyla ilişkili olabiliyor.
Şiddetli titreme, nöbet, bilinç bulanıklığı veya tekrarlayan kusma gibi durumlarda acil tıbbi değerlendirme gerekiyor.
Alkol sonrası kaygının sık tekrarlaması halinde ise alkol tüketim alışkanlıklarının ve ruhsal belirtilerin bir sağlık uzmanıyla değerlendirilmesi önem taşıyor.
