Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), Pasifik Okyanusu’nda etkisini artıran El Nino hava olayıyla ilgili dikkat çeken bir değerlendirme yayımladı. WMO’nun raporunda, El Nino’nun önümüzdeki aylarda daha da güçlenmesinin ve yıl sonuna doğru zirve yapmasının beklendiği belirtildi. Söz konusu hava olayının Şubat 2027’ye kadar devam etme ihtimalinin yüzde 100’e yakın olduğu bildirildi. El Nino’nun güçlenmesiyle birlikte dünya genelinde aşırı sıcaklık, kuraklık ve sel gibi hava olaylarının görülme riskinin artabileceği ifade edildi.
OKYANUS SICAKLIKLARI NORMALİN ÇOK ÜZERİNDE
El Nino’nun en belirgin şekilde görüldüğü orta ve doğu ekvatoral Pasifik’te deniz yüzeyi sıcaklıklarının ortalamanın oldukça üzerinde seyrettiği bildiriliyor. Raporda özellikle okyanusun yüzeyinin altındaki sıcaklıklara dikkat çekildi. Bazı bölgelerde temmuz ve ağustos aylarının başında yüzey altı deniz sıcaklıklarının ortalamanın yaklaşık 8 derece üzerinde ölçüldüğü belirtildi. Bu durumun El Nino koşullarının önümüzdeki dönemde daha da güçlenebileceğine ilişkin önemli bir gösterge olduğu değerlendiriliyor.
BM’DEN DİKKAT ÇEKEN EL NİNO MESAJI
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, El Nino’nun giderek daha güçlü bir boyuta ulaştığına dikkat çekti. Guterres, yükselen deniz yüzeyi sıcaklıklarıyla birlikte dünyanın aşırı hava koşulları açısından riskli bir döneme girdiğini belirterek, iklim kaynaklı risklere karşı hazırlık yapılması gerektiğini vurguladı. WMO Genel Sekreteri Celeste Saulo da El Nino’nun dünya genelinde toplumlar ve ekonomiler üzerinde ciddi sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu. Saulo; kuraklık ve sellerin oluşturduğu zararların şimdiden görüldüğünü, El Nino’nun güçlenmesi halinde bu etkilerin daha da artmasının beklendiğini ifade etti.
EL NİNO TÜRKİYE’YE GELECEK Mİ?
El Nino'nun Türkiye'ye doğrudan “gelmesi” söz konusu değil. El Nino, temel olarak tropikal Pasifik Okyanusu’ndaki deniz yüzeyi sıcaklıklarının normalin üzerine çıkmasıyla ortaya çıkan büyük ölçekli bir iklim olayı. Ancak etkileri yalnızca Pasifik çevresiyle sınırlı kalmayabiliyor. Küresel atmosferik dolaşımda meydana gelen değişiklikler, farklı bölgelerde sıcaklık ve yağış düzenlerini dolaylı şekilde etkileyebiliyor. Bu nedenle El Nino’nun Türkiye’de hava koşullarını etkileyip etkilemeyeceği; mevsime, bölgesel atmosferik koşullara ve Hint ve Atlantik okyanuslarındaki diğer iklim faktörlerine bağlı olarak değişebilir. Dolayısıyla “El Nino Türkiye’ye geliyor” şeklinde doğrudan bir ifade kullanmak doğru olmaz. Türkiye’deki olası etkiler, küresel iklim sistemindeki değişimlerin dolaylı yansımaları şeklinde ortaya çıkabilir.
BU HAFTA HAVA NASIL OLACAK?
Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün son değerlendirmelerine göre Türkiye’nin kuzeydoğu kesimlerinde parçalı ve çok bulutlu bir hava bekleniyor. Orta ve Doğu Karadeniz kıyıları ile Sinop ve Artvin çevrelerinde sağanak ve gök gürültülü sağanak yağış tahmin ediliyor. Yurdun diğer kesimlerinde ise havanın az bulutlu ve açık geçmesi bekleniyor. Eylül ayının başlamasına rağmen birçok bölgede sıcak hava etkisini sürdürürken, özellikle önümüzdeki günlerde sıcaklıkların seyri vatandaşlar tarafından yakından takip ediliyor.
EL NİNO TÜRKİYE’DE SICAKLIKLARI ARTIRACAK MI?
El Nino’nun Türkiye’de sıcaklıkları doğrudan ve otomatik olarak artıracağını söylemek mümkün değil. El Nino’nun etkileri her ülkede aynı şekilde ortaya çıkmıyor. Bölgesel hava sistemleri, mevsimsel koşullar ve diğer okyanus-atmosfer etkileşimleri sonucu farklı bölgelerde farklı sonuçlar görülebiliyor. Bu nedenle Türkiye açısından tek başına El Nino’ya bakılarak uzun vadeli sıcaklık veya yağış tahmini yapmak doğru değil. Meteoroloji kurumlarının güncel tahminleri ve mevsimsel değerlendirmeleri, Türkiye’de beklenen hava koşulları açısından daha belirleyici olacak.
WMO’nun değerlendirmesine göre El Nino’nun güçlenmesi halinde önümüzdeki dönemde aşırı sıcaklık, kuraklık ve sel riskleri dünya genelinde daha fazla gündeme gelebilir. Ancak bu risklerin hangi ülkede ne ölçüde hissedileceği önceden kesin olarak belirlenemiyor. Uzmanlara göre bölgesel koşullar ve diğer iklim olayları, El Nino’nun oluşturacağı etkilerin şiddetinde önemli rol oynayacak. Türkiye’de ise hava sıcaklıkları ve yağışların seyri için Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün güncel tahminlerinin takip edilmesi önem taşıyor.
