Enerji fiyatlarındaki sert dalgalanmaların fiyat istikrarını tehdit ettiğine dikkat çeken banka yetkilileri, yeni faiz kararlarına ilişkin kesin sinyaller vermekten kaçındı. Eylül ayında yüzde 3,8'e yükseldiği belirtilen enflasyonun 2027'nin ilk yarısına kadar yüzde 2'lik hedefin üzerinde kalabileceği değerlendiriliyor.
Avrupa Merkez Bankası (ECB), 9-10 Eylül 2026 tarihlerinde gerçekleştirilen Yönetim Konseyi toplantısının tutanaklarını yayımladı. Tutanaklarda, enerji piyasalarındaki belirsizliklerin Avro Bölgesi ekonomisi üzerindeki baskıyı artırdığı ve enflasyonla mücadelenin henüz tamamlanmadığı mesajı öne çıktı.
Özellikle Orta Doğu'daki çatışmaların enerji fiyatları üzerindeki etkisi, petrol ve doğal gaz maliyetlerindeki dalgalanmalar ile olası arz kesintileri, ECB'nin para politikası değerlendirmelerinde temel risk unsurları arasında yer aldı.
ECB'DEN ENFLASYONDA YUKARI YÖNLÜ RİSK UYARISI
Toplantı tutanaklarında, enerji fiyatlarında yaşanan olağanüstü dalgalanmaların enflasyon görünümüne ilişkin belirsizlikleri artırdığı belirtildi. Özellikle petrol fiyatlarında ortaya çıkabilecek yeni şokların tüketici fiyatları üzerindeki baskıyı güçlendirebileceği değerlendirildi.
ECB yetkilileri, enerji maliyetlerindeki artışların geçici kalmaması durumunda enflasyonun daha uzun süre yüksek seviyelerde seyretme riski bulunduğuna dikkat çekti.
Bu nedenle bankanın kamuoyuna yönelik açıklamalarında temkinli ve nötr bir dil kullanmasının önem taşıdığı ifade edildi.
FAİZ ARTIŞLARI DEVAM EDECEK Mİ?
ECB'nin eylül toplantısında aldığı faiz artışı kararının, önceden belirlenmiş yeni bir parasal sıkılaştırma döngüsünün başlangıcı olarak değerlendirilmemesi gerektiği tutanaklarda öne çıkan başlıklar arasında yer aldı.
Banka yetkilileri, alınan kararın gelecekte otomatik olarak yeni faiz artışlarını beraberinde getireceği yönünde bir mesaj verilmesinden kaçınılmasını istedi.
Aynı zamanda eylül ayındaki kararın son faiz artışı olduğuna ilişkin kesin bir sinyal verilmesinin de doğru olmayacağı değerlendirildi.
Bu yaklaşım, ECB'nin gelecek dönemde açıklanacak enflasyon, büyüme ve enerji fiyatlarına ilişkin verilere göre hareket etme eğilimini ortaya koydu.
SOĞUK KIŞ SENARYOSU AVRUPA'YI ENDİŞELENDİRİYOR
Tutanaklarda Avrupa'nın enerji arzına ilişkin riskler de ayrıntılı biçimde ele alındı. Özellikle doğal gaz depolama seviyelerinin düşük kalması ve kış aylarında hava sıcaklıklarının beklenenden fazla düşmesi halinde enerji fiyatlarında yeni yükselişler yaşanabileceği belirtildi.
Enerji arzında meydana gelebilecek kesintilerin sanayi üretiminden hane halkı harcamalarına kadar geniş bir alanda maliyetleri artırabileceği değerlendirildi.
ECB yetkilileri, petrol ve doğal gaz fiyatlarının uzun süre yüksek seviyelerde kalmasının Avro Bölgesi'nde enflasyonun düşüşünü geciktirebileceği uyarısında bulundu.
ENFLASYONDA İKİNCİ TUR ETKİSİ RİSKİ
Avrupa Merkez Bankasının üzerinde durduğu önemli risklerden biri de enerji fiyatlarındaki artışların diğer mal ve hizmetlerin fiyatlarına yayılması oldu.
Enerji maliyetlerinin yükselmesi, işletmelerin üretim ve taşımacılık giderlerini artırırken, bu maliyetlerin tüketici fiyatlarına yansıtılması enflasyonun daha geniş bir alana yayılmasına neden olabiliyor.
Öte yandan çalışanların yükselen yaşam maliyetleri karşısında daha yüksek ücret talep etmesi ve işletmelerin artan ücret giderlerini fiyatlarına yansıtması, enflasyonun kalıcı hale gelmesi riskini beraberinde getiriyor.
Ekonomi literatüründe "ikinci tur etkileri" olarak tanımlanan bu süreç, ECB'nin para politikası kararlarında yakından takip ettiği unsurlar arasında bulunuyor.
AVRUPA'DA ENFLASYON ÜÇ YILIN ZİRVESİNDE
Aktarılan verilere göre Avro Bölgesi'nde yıllık enflasyon, enerji maliyetlerindeki yükselişin etkisiyle eylül ayında yüzde 3,8 seviyesine ulaşarak son üç yılın en yüksek düzeyine çıktı.
ECB'nin projeksiyonlarında ise genel enflasyonun 2027 yılının ilk yarısına kadar yüzde 2'lik orta vadeli hedefin üzerinde kalabileceği öngörülüyor.
Bu görünüm, enerji fiyatlarının seyrinin önümüzdeki dönemde Avrupa ekonomisinin en önemli belirleyicilerinden biri olmayı sürdüreceğine işaret ediyor.
PİYASALAR ARALIK AYINA ODAKLANDI
Finansal piyasalarda ECB'nin gelecek faiz kararlarına ilişkin beklentiler de şekillenmeye başladı.
Aktarılan piyasa değerlendirmelerine göre yatırımcılar, bankanın eylül ayı sonundaki toplantısında politika faizini yüzde 2,50 seviyesinde sabit tutmasını, aralık ayında ise yılın üçüncü faiz artışına gitmesini bekliyor.
Bununla birlikte ECB'nin toplantı tutanaklarında kesin bir faiz patikası ortaya konulmaması, gelecek kararların enerji piyasalarındaki gelişmelere ve enflasyon verilerine bağlı olacağını gösteriyor.
Orta Doğu'daki çatışmaların enerji arzı üzerindeki etkileri devam ederken, Avrupa Merkez Bankasının fiyat istikrarını sağlama hedefi ile ekonomik büyümeyi destekleme ihtiyacı arasında hassas bir denge kurması bekleniyor.
