40 yaşından önce yumurtalık fonksiyonlarının sona ermesi olarak tanımlanan erken menopoz, toplumda yaklaşık yüzde 1 oranında görülüyor. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Ayşe Duman, erken menopozun nedenleri, belirtileri ve alınabilecek önlemler hakkında önemli değerlendirmelerde bulundu.
ERKEN MENAPOZ 40 YAŞINDAN ÖNCE GÖRÜLÜYOR
Erken menopozun tanımı hakkında bilgi veren Op. Dr. Ayşe Duman, “40 yaştan önce menopoza girmeyi erken menopoz diyoruz. Menopoz, yumurtalıkların artık fonksiyonlarının bitmesi, yumurtlamanın olmaması, yumurtalıkların oyundan çekilmesi anlamına geliyor. Eğer bu durum 40 yaş altında olursa buna erken menopoz diyoruz” dedi.
Türk kadınlarında normal menopoz yaşının yaklaşık 48 civarında olduğunu belirten Duman, erken menopozun toplumda görülme sıklığının yaklaşık yüzde 1 seviyesinde olduğunu ifade etti.
STRES VE YAŞAM TARZI ERKEN MENAPOZ RİSKİNİ ARTIRABİLİYOR
Genetik faktörlerin yanı sıra yaşam tarzının da erken menopoz üzerinde etkili olduğunu belirten Duman, özellikle sigara kullanımı, stres, sağlıksız beslenme ve hareketsiz yaşamın altını çizdi.
Stres kavramının yalnızca dış dünyadan kaynaklanan sorunlarla sınırlı olmadığını vurgulayan Duman, “Beden algısıyla, kadınlıkla ilgili, cinsellikle ilgili ve annelikle ilgili düşüncelerin hepsi beden için stres oluşturuyor. Bunlar erken menopozu tetikleyebiliyor” ifadelerini kullandı.
Duman, otoimmün hastalıkların da erken menopoz nedenleri arasında yer alabildiğini belirterek, “Sedanter bir yaşam, yani çok fazla hareket etmemek ve sağlıksız beslenmek bütün bunlar erken menopozu genetikten daha fazla etkileyen süreçler” dedi.
ADET DÜZENSİZLİKLERİ ERKEN MENAPOZUN İLK İŞARETLERİNDEN BİRİ OLABİLİR
Erken menopoz belirtilerine ilişkin açıklamalarda bulunan Op. Dr. Ayşe Duman, en sık görülen belirtinin adet düzensizlikleri olduğunu söyledi.
Duman, “Bazen adet araları kısalıyor, bazen uzuyor. Uzun adetlerden sonra bol kanamalar olabiliyor. Adetler düzenli olmasına rağmen ateş basmaları, cinsel isteksizlik ve vajinal kuruluk başlayabiliyor” dedi.
Ancak bu belirtilerin her zaman erken menopoz anlamına gelmediğini belirten Duman, kadınların bu tür değişikliklerde hemen endişeye kapılmaması gerektiğini ifade etti. Bu belirtilerin farklı nedenlerden de kaynaklanabileceğini söyledi.
ERKEN MENAPOZ DEĞİL, YAŞAM ALIŞKANLIKLARI SAĞLIK RİSKLERİNİ ARTIRIYOR
Erken menopoz yaşayan kadınlarda görülebilecek sağlık sorunlarıyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Duman, sorunun yalnızca menopozun kendisinden kaynaklanmadığını belirtti.
Duman, “Bence erken menopoza neden olan nedenler aslında sağlık sorunlarını da ortaya çıkarıyor. Sigara içmek, stres faktörü, kadınlık algısındaki negatif düşünceler, sedanter yaşam ve sağlıksız beslenme zaten erken menopoza yol açıyor” diye konuştu.
Hareketsiz yaşamın kas-iskelet sistemi ve kalp damar sağlığı üzerinde olumsuz etkileri olduğunu belirten Duman, sağlıksız beslenmenin de kalp damar hastalıkları riskini artırdığını söyledi.
ERKEN MENAPOZ NEDENLER ORTADAN KALDIRILARAK ÖNLENEBİLİR
Erken menopozun önlenebilir olup olmadığı sorusuna yanıt veren Op. Dr. Ayşe Duman, nedenlerin ortadan kaldırılması halinde bu faktörlere bağlı erken menopoz riskinin azaltılabileceğini söyledi.
Duman, “Sigara içeyim, sağlıksız besleneyim, otoimmün hastalıklara yol açan stres faktörleriyle çalışmayayım, kadınlığımdan nefret edeyim, menopozu bir yük olarak göreyim gibi nedenleri çalışmadan erken menopozu önleyemeyiz” ifadelerini kullandı.
ÇOCUK SAHİBİ OLMAYI ERTELEYEN KADINLAR İÇİN ZAMAN ÖNEMLİ
Günümüzde kadınların kariyer gibi nedenlerle çocuk sahibi olmayı ertelediğine dikkat çeken Duman, anne olmayı isteyen kadınların bu kararı uzun süre ertelememesi gerektiğini söyledi.
Duman, “Sonuç itibarıyla kariyer erteleme nedeni olabilir ama çocuk yapmak istiyorsa çocuğu ertelemesin. Dünyadaki hiçbir şey için eğer çocuk yapmayı düşünüyorsa çocuk ertelenmesin. Günün sonunda anne olmak istiyorum diyorsa öncelik bu olacak” dedi.
HORMON KULLANARAK ERKEN MENAPOZ ERTELENEMEZ
Erken menopoz konusunda toplumda yanlış bilinen noktalardan birinin hormon kullanımı olduğunu belirten Op. Dr. Ayşe Duman, hormon ilaçlarının menopozu veya yumurtalık rezervini değiştirmediğini vurguladı.
Duman, “İnsanlar ben hormon kullanayım, menopozu erteleyeyim diye düşünüyor. Böyle bir şey yok. Hormonla adet görürsün. Menopozunu veya yumurtalıkların çalışmasını, yumurtalık rezervini etkileyemezsin” dedi.
Erken menopozla mücadelede asıl yapılması gerekenin nedenlere yönelik çalışma olduğunu belirten Duman, sigara bırakma, sağlıklı yaşam alışkanlıkları kazanma ve stres faktörleriyle baş etmenin önemine dikkat çekti.
