Çağlar öncesindeki yerleşim yerlerinden izler ve yapılan eserler günümüze insanlar tarafından ilgiyle takip ediliyor. İnsan ırkının eskiden nasıl bir yaşama sahip olduğunun izlerini daha detaylı öğrenme fırsatı sunan eserlerden bazıları günümüze sadece bilgileriyle ulaştı.
Dünyanın 7 harikası olarak kabul edilen eserlerin neredeyse tamamı bu şekilde, bir zamanlar ayakta olan fakat zaman içinde kaybolup giden yapılardan oluşuyor. Söz konusu eserlerden 2 tanesi ise Türkiye'de yer alıyordu.
Dünyanın 7 harikası listesinde kabul edilen Artemis Tapınağı günümüzde İzmir sınırları içinde yer alıyordu. Artemis'e ithaf edilerek inşa edilen yapıdan günümüze sadece bir kaç parça mermer gelebildi.
Bir tapınak olan Artemis bulunduğu bölgede bir ticari merkez haline gelmişti. Anadolu'nun çeşitli yerlerinden gelen insanların ziyaret ettiği bu inanç yapısı tam 120 yılda bitirildi. Kundaklanıp yağmalanan bu yapı günümüzde sadece geride bıraktıkları ile ziyaretçileri kendisine çekiyor.
Bir diğer ünlü eser ise Muğla'nın Bodrum ilçesinde bulunuyor. Halikarnas Mozolesi olarak bilinen bu ünlü mezar Kral Mausolos ve kız kardeşi Artemissa tarafından inşa edildi. Adını bir zamanlar inşa edildiği yerleşim yerinden alan ünlü mozole depremlerden ötürü yıkıldı.
Mısır ve Yunan mimarisinden izler barındıran mozole tıpkı Artemis Tapınağı gibi kalıntılarıyla geçmiş dönemleri insanlara hatırlatıyor. Artemis Tapınağı ve Halikarnas Mozolesi günümüze kadar gelemeseler bile Türkiye'nin tanıtılmasında önemli rol oynadı.
