Şems-i Tebrizi Türbesi, İran’ın Batı Azerbaycan eyaletindeki Hoy kentinde düzenlenen törenle resmi olarak ziyarete açıldı. Törene İranlı yetkililerin yanı sıra Türkiye’den diplomatlar, farklı ülkelerden temsilciler, din adamları ve sanat dünyasından isimler katıldı.
Açılış programında türbenin yapım süreci tanıtılırken Şems-i Tebrizi’nin Mevlana Celaleddin-i Rumi ile olan bağı ve tasavvuf dünyasındaki yeri anlatıldı. İranlı sanatçı Muhammed Mutemedi de törene özel hazırlanan üç eseri seslendirdi.
Törene İran Kültürel Miras, Turizm ve El Sanatları Bakanı Rıza Salihi Emiri, Batı Azerbaycan Valisi Rıza Rahmani ve Türkiye’nin Urumiye Başkonsolosu Müslüm Aygün katıldı.
Türkiye’nin Tahran Büyükelçiliği Kültür ve Tanıtma Müşaviri Dr. Gökhan Çetinkaya da programda yer aldı. Törende farklı ülkelerden temsilciler ile İran’ın din, kültür ve sanat çevrelerinden çok sayıda isim hazır bulundu.
Türbenin mimari özelliklerinin anlatıldığı gösterimde yapının geometrik dekoratif tuğlalarla oluşturulan tasarımı ve Mevlevi külahını andıran bölümleri izleyicilere aktarıldı.
Açılış programında Şems-i Tebrizi’nin hayatı ve Mevlana ile kurduğu güçlü bağ üzerinde duruldu. Şems’in Mevlana’nın düşünce dünyasındaki etkisinin yanı sıra iki ismin İran ve Türkiye açısından taşıdığı kültürel değer anlatıldı.
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da açılış dolayısıyla gönderdiği mesajda Hoy’un, Şems ve Mevlana’nın mirasının araştırılması açısından önemli bir merkez haline gelebileceğini ifade etti.
İran Kültürel Miras Bakanı Rıza Salihi Emiri ise Şems-i Tebrizi’yi İran’ın kültürel mirasının parçalarından biri olarak değerlendirdi.
Türkiye’nin Tahran Büyükelçiliği Kültür ve Tanıtma Müşaviri Gökhan Çetinkaya, açılışta Hoy ile Konya arasındaki kültürel bağlantıya dikkat çekti. Şems-i Tebrizi denildiğinde Mevlana’nın da hatırlanması gerektiğini belirten Çetinkaya, Hoy’daki makamın bu ortak miras açısından önem taşıdığını dile getirdi.
Şems-i Tebrizi’nin Mevlana ile buluşması, iki ismin tasavvuf tarihindeki en önemli kesişim noktalarından biri olarak kabul ediliyor. Şems’in etkisiyle Mevlana’nın düşünce ve sanat hayatında önemli bir dönüşüm yaşadığı biliniyor.
Şems-i Tebrizi, 13. yüzyılda yaşamış İslam alimi ve mutasavvıf olarak tanınıyor. Tebriz’de doğduğu kabul edilen Şems, Mevlana Celaleddin-i Rumi ile karşılaşmasının ardından onun hayatında derin bir etki bıraktı.
İki ismin Konya’daki birlikteliği yaklaşık üç yıl sürdü. Şems’in Mevlana üzerindeki etkisi, Mevlana’nın şiirlerinde ve düşünce dünyasında önemli bir yer tuttu.
Mevlana’nın ilahi aşk temalı eserlerinden oluşan Divan-ı Kebir de Şems ile kurduğu gönül bağının etkilerinin görüldüğü eserler arasında yer alıyor.
İran Kültürel Miras Bakanlığı, Hoy’daki Şems-i Tebrizi Türbesi’ni İran Ulusal Eserler Listesi’ne dahil etti. Türbenin resmi açılışıyla birlikte Hoy’un Şems ve Mevlana mirası üzerinden kültür ve inanç turizmi açısından öne çıkarılması hedefleniyor.
Hoy’daki türbe, Şems-i Tebrizi’nin adına atfedilen önemli makamlar arasında yer alırken, açılış töreni İran ve Türkiye arasındaki ortak kültürel mirasın da gündeme taşındığı bir etkinlik oldu.
