Uzman Psikolog Hayriye Hasret Güneş, Türkinform muhabiri Almila Kerküklü’ye verdiği özel röportajda, dışarıdan mutlu ve başarılı görünen kişilerin de depresyon yaşayabileceğini belirtti. Gülümsemenin ruhsal açıdan iyi olunduğu anlamına gelmediğini vurgulayan Güneş, güçlü görünme çabasının psikolojik sorunları gizleyebileceğine dikkat çekerek depresyonun gözden kaçabilen belirtilerini anlattı.
GÜLÜMSEYEN HERKES GERÇEKTEN MUTLU MU?
Toplumda depresyonun genellikle sürekli ağlama, sosyal hayattan uzaklaşma veya günlük işleri yerine getirememe gibi belirtilerle ilişkilendirildiğini belirten Uzman Psikolog Hayriye Hasret Güneş, bu düşüncenin eksik olduğuna dikkat çekti.
Güneş'e göre bir insan depresif belirtiler yaşarken çalışmaya, sosyalleşmeye ve sorumluluklarını yerine getirmeye devam edebiliyor.
Dışarıdan bakıldığında hayatında her şey yolunda görünen bir kişi, kendi içerisinde yoğun bir mutsuzluk, isteksizlik veya boşluk hissi yaşayabiliyor.
“Günlük yaşamını sürdürebilmek, kişinin ruhsal olarak iyi olduğunun güvencesi değildir.”
Ancak Güneş, yalnızca bir kişinin gülümsemesine veya dışarıdan güçlü görünmesine bakılarak depresyon olmadığına karar verilemeyeceği gibi, bu görünümün arkasında ağır depresyon bulunduğunun da söylenemeyeceğini vurguladı.
Depresyon tanısı için belirtilerin kapsamlı bir klinik değerlendirmeyle ele alınması gerekiyor.
“AMA SEN HİÇ DEPRESYONDA GİBİ GÖRÜNMÜYORSUN!”
Ruhsal sorunların her zaman dışarıdan anlaşılabilir olması gerektiğine yönelik toplumsal beklentiler, zorlanan kişilerin duygularını paylaşmasını güçleştirebiliyor.
Güneş, bir kişinin yaşadığı sıkıntıları anlattığında çevresinden “Ama sen hiç öyle görünmüyorsun” tepkisini almasının, kendisini ifade etmesini daha da zorlaştırabileceğini belirtti.
Özellikle çevresinde güçlü, başarılı ve her sorunu çözen kişi olarak tanınan bireyler, zamanla bu görüntüyü sürdürmek zorunda hissedebiliyor.
Yardım istemeyi başkalarına yük olmakla, yorulduğunu söylemeyi ise yetersizlikle ilişkilendiren kişiler, yaşadıkları sorunları paylaşmaktan kaçınabiliyor.
Güneş'e göre kişinin dışarıya yansıttığı neşeli görüntü ile iç dünyasında yaşadıkları arasında önemli farklılıklar bulunabiliyor.
Bu nedenle yalnızca görünen davranışlara odaklanmak yerine kişinin kendisini nasıl hissettiğine de önem verilmesi gerekiyor.
BAŞARILI BİR HAYATIN İÇİNDE NEDEN MUTSUZ HİSSEDİLİR?
İyi bir işe, sosyal çevreye veya destekleyici bir aileye sahip olmak, kişinin ruhsal sorunlar yaşamayacağı anlamına gelmiyor.
Güneş, dışarıdan takdir edilen bir hayatın içerisinde mutsuzluk yaşamanın kişide suçluluk duygusuna da neden olabileceğine dikkat çekti.
“İşim var, ailem var, daha ne istiyorum?” düşüncesi, kişinin yaşadığı ruhsal sıkıntıyı sorgulamasına ve kendi duygularını önemsiz görmesine yol açabiliyor.
Ancak sahip olunan imkânların fazla olması, depresif belirtilerin yaşanamayacağı anlamına gelmiyor.
Güneş, depresyonun keyif alamama, enerji kaybı, umutsuzluk, değersizlik hissi, uyku ve iştah değişiklikleri ile odaklanma güçlüğü gibi farklı belirtilerle ortaya çıkabileceğini ifade etti.
Bu belirtilerin her bireyde aynı biçimde veya aynı yoğunlukta görülmediğini belirten Güneş, kişinin yalnızca günlük hayatta neler başardığına değil, bunları yaparken nasıl hissettiğine de dikkat edilmesi gerektiğini vurguladı.
GÜÇLÜ GÖRÜNME ÇABASI YARDIM İSTEMEYİ ZORLAŞTIRABİLİYOR
Çevresindeki herkesin sorunlarını dinleyen ve her zaman güçlü görünen kişiler, kendi ihtiyaçlarını dile getirmekte zorlanabiliyor.
Güneş'e göre bazı insanlar için güçlü görünmek, yıllar içerisinde öğrenilmiş bir beklentiye dönüşebiliyor.
Sürekli başkalarına destek olan kişi konumunda bulunmak, kişinin ihtiyaç duyduğunda yardım istemesini zorlaştırabiliyor.
Bu noktada yakın çevrenin yaklaşımı önem kazanıyor.
Güneş, ruhsal açıdan zorlandığını anlatan birine hemen öğüt vermek veya hayatındaki olumlu şeyleri hatırlatmak yerine, öncelikle onu dinlemek gerektiğini belirtti.
“Sen güçlüsün, atlatırsın” demeden önce, “Seni dinliyorum, bunu tek başına taşımak zorunda değilsin” diyebiliriz.
Kişinin duygularını küçümsemeden dinlenmesi ve yaşadığı sıkıntıların ciddiye alınması, kendisini daha rahat ifade edebilmesine yardımcı olabiliyor.
DEPRESYONDA OLMAK İÇİN YATAKTAN ÇIKAMAMAK GEREKMİYOR
Depresyon belirtilerinin her zaman günlük yaşamı tamamen durdurmadığını belirten Uzman Psikolog Hayriye Hasret Güneş, ruhsal destek almak için sorunların ağırlaşmasını beklemenin doğru olmadığını vurguladı.
Güneş'e göre uzun süredir devam eden isteksizlik, boşluk hissi veya umutsuzluk, kişinin profesyonel destek almayı değerlendirmesi için önemli nedenler arasında yer alıyor.
İş hayatına devam etmek, sosyal ortamlarda bulunmak veya günlük sorumlulukları yerine getirmek, psikolojik desteğe ihtiyaç duyulmadığı anlamına gelmiyor.
Depresyon tedavi edilebilir bir ruh sağlığı sorunu ve yardım almak için kişinin yaşadığı sıkıntıların başkaları tarafından fark edilmesi gerekmiyor.
Güneş, kişinin kendisine de başkalarına gösterdiği anlayışı göstermesi gerektiğine dikkat çekerek, ruhsal sorunların yalnızca dışarıdan görünen belirtiler üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.
“Bir insanın kahkahasını duyduğumuzda, hayatının tamamını duyduğumuzu sanmayalım.”
Uzman Psikolog Hayriye Hasret Güneş'in açıklamaları, mutlu görünmekle ruhsal açıdan iyi olmanın her zaman aynı şey olmadığını bir kez daha ortaya koyuyor.
Çünkü bir insanın gün içerisinde ne kadar güldüğü değil, bütün bunları yaşarken iç dünyasında neler hissettiği de önem taşıyor.
