Pamuk fiyatlarının bu yılki yönünü dünya ekonomisini şekillendiren gelişmeler ile iklim olayları belirliyor. Ocakta yüzde 1,7 kayıp yaşayan pamuğun libresi sonraki aylarda iniş çıkışlı bir görünüm sergiledi. Artan jeopolitik riskler ve hava koşullarına dair kaygılarla yükselişe geçen fiyatlar ağustosta 0,9374 dolar seviyesine ulaştı.
Eylülde ise libre başına pamuk fiyatı yüzde 15,7 geriledi. Bu düşüş 2022'nin eylül ayından sonra yaşanan aylık bazdaki en hızlı kayıp oldu. Pamuğun 2022 eylülündeki kaybı ise yüzde 24,6 olmuştu.
Yılın başında 0,60 dolar seviyesinde bulunan pamuğun libresi eylülü 0,7852 dolar seviyesinde kapattı. Pamuk fiyatları bu süreçte yüzde 30 yükseldi.
PAMUKTAKİ GERİLEMEDE FED ETKİSİ
Emtia ve vadeli işlem piyasalarında uzman olarak çalışan Zafer Ergezen konuyu AA muhabirine değerlendirdi. Ergezen fiyatlardaki gerilemenin başlıca nedenlerinden birinin dünya ekonomisinin büyümesine dair kaygılar olduğunu söyledi. Uzman isim faizlerin yüksek seyretmesinin ekonomiyi yavaşlatacağı beklentisinin pamuğa olan talebin de düşeceği endişesini doğurduğunu belirtti.
Ergezen gerilemenin zamanlamasının ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz artırdığı döneme denk geldiğine dikkat çekti.
Eylülde sert satışlar yaşansa da pamuğun yıl genelinde yüksek düzeyde kaldığını hatırlatan Ergezen bunun temel nedeninin petrol olduğunu aktardı. Ergezen petrol pahalı kaldıkça polyester yerine pamuğun tercih edileceği beklentisinin fiyatları desteklediğini anlattı.
Uzman isim Hindistan'daki muson yağışlarının azalması ile El Nino'nun pamuk arzını olumsuz etkilediğini de vurguladı. Ergezen bu etkilerin aslında yılın başından bu yana hissedildiğini söyledi.
Son gerilemeyi kar realizasyonu olarak yorumlayan Ergezen dünya genelindeki büyüme kaygılarının sanayide yoğun biçimde kullanılan pamuğa olan talep konusunda soru işaretleri yarattığını kaydetti. Talebin zayıflayacağı yönündeki beklentilerin fiyatları aşağı çektiğini söyleyen Ergezen sözlerini böyle tamamladı.
Rabobank'ta tahıl ve yağlı tohum alanında kıdemli analist olarak görev yapan Owen Wagner da talep tarafına ilişkin bir değerlendirme yaptı. Wagner pamuk talebinin korunabilmesi için dünya genelinde GSYH'nin yüzde 3 oranında artması gerektiğinin yaygın olarak kabul edildiğini belirtti. Wagner enerji fiyatlarının yüksek olduğu bir ortamda uluslararası kurumların tahminlerinin pamuk talebinin bu yıl belirgin biçimde artmasını zor gösterdiğini dile getirdi.
PETROLDEKİ YÜKSELİŞ PAMUĞU SENTETİK ELYAFLAR KARŞISINDA GÜÇLENDİRDİ
Saxo Capital'de emtia stratejisi biriminin başında bulunan Ole Hansen son aylarda pamuk fiyatlarının yukarı yönlü hareket ettiğini söyledi. Hansen bu yükselişin arkasında petrokimya ürünleri ve petroldeki fiyat artışı ile ABD'deki pamuk rekoltesinin durumunun kötüleşmesi olduğunu belirtti. Hansen Çin'in tekrar alıma geçeceği beklentisinin de fiyatlara destek verdiğini ekledi. Hansen petrol ile petrokimya ürünlerinin pahalanmasının pamuğu sentetik elyaflara göre daha rekabetçi hale getirdiğini vurguladı.
Hansen eylülde ise fiyatların sert biçimde gerilediğini aktardı. Tekstil üreticilerinin yüksek fiyattan alım yapmaya sıcak bakmadığını belirten Hansen bunun arkasında iplik üretimindeki daralan marjların ve zayıf siparişlerin yattığını anlattı. Hansen piyasada bol miktarda bulunan ucuz Brezilya pamuğunun da bu isteksizlikte rol oynadığını söyledi. Hansen Çin talebinin beklentilerin gerisinde kalmasının pamuk fiyatları üzerindeki baskıyı artırdığını da sözlerine ekledi.
