Türkiye'nin turizm geliri temmuz-eylül döneminde yüzde 5 artarak 25 milyar 526 milyon dolara çıktı ve üçüncü çeyrekte bugüne kadarki en yüksek seviyeye ulaştı. Ülkeden çıkış yapan ziyaretçi sayısı aynı dönemde yüzde 1,6 azalırken gelirdeki yükselişi kişi başı harcamadaki artış taşıdı. Yılın ilk dokuz ayında elde edilen turizm geliri yüzde 2,4 artışla 51 milyar 278 milyon doları buldu.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2026'nın üçüncü çeyreğine ait turizm istatistiklerini 30 Ekim'de açıkladı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy da aynı gün İstanbul'daki Atatürk Kültür Merkezi'nde düzenlediği basın toplantısında dokuz aylık sonuçları değerlendirdi. Ersoy'a göre turizm geliri hem çeyreklik hem de dokuz aylık bazda Cumhuriyet tarihinin zirvesine çıktı.
ZİYARETÇİ AZALDI HARCAMA ARTTI
TÜİK verilerine göre üçüncü çeyrekte ülkeden çıkış yapan ziyaretçi sayısı 23 milyon 255 bin 7 kişi oldu. Bir yıl önceki aynı dönemde 23 milyon 639 bin 736 ziyaretçi ağırlanmış, turizm geliri 24 milyar 258 milyon dolar olmuştu. Ziyaretçi sayısındaki düşüşe karşın turizm gelirinin 25 milyar 294 milyon doları ziyaretçilerden, 231 milyon 963 bin doları ise transit yolculardan geldi.
Geceleme yapan ziyaretçilerin gecelik ortalama harcaması bir yıl önceki 100 dolardan 107 dolara yükseldi. Yurt dışında yaşayan vatandaşlarda gecelik harcama 64 dolardan 68 dolara çıktı. Yaklaşık hesapla ziyaretçi başına düşen gelir 1.017 dolardan 1.088 dolara yükseldi, artış yüzde 7'ye yaklaştı.
Harcamaların yüzde 32,3'ünü paket turların Türkiye'de kalan payı oluşturdu. Yeme içme harcamaları yüzde 20,5, konaklama harcamaları yüzde 12,5 pay aldı. Bir yıl öncesine göre en hızlı artış yüzde 23,6 ile sağlık harcamalarında görüldü. Konaklama harcamaları yüzde 19, ülke içi ulaşım harcamaları yüzde 12,1 arttı.
Ziyaretçilerin yüzde 74,5'i Türkiye'ye gezi, eğlence, sportif ya da kültürel faaliyetler için geldi. Akraba ve arkadaş ziyareti yüzde 16,9, alışveriş yüzde 3,7 ile izledi. Yurt dışında yaşayan 3 milyon 159 bin vatandaş ziyaretçilerin yüzde 13,6'sını oluşturdu. Gurbetçilerin yüzde 63,9'u ülkeye akraba ve arkadaşlarını görmek için geldi, ziyaretçilerden elde edilen gelirin yüzde 14,4'ü de gurbetçilerin harcamalarından geldi.
EN ÇOK ZİYARETÇİ RUSYA'DAN GELDİ
Bakanlığın açıkladığı verilere göre dokuz aylık dönemde 5 milyon 700 bin kişiyle ilk sırada Rusya yer aldı. Almanya 5 milyon 170 bin, İngiltere 3 milyon 200 bin ziyaretçiyle ikinci ve üçüncü sırada yer aldı.
Bakanlık üçüncü çeyrekte 23 milyon 374 bin, dokuz ayda 49 milyon 132 bin ziyaretçi ağırlandığını açıkladı. Ziyaretçiler üçüncü çeyrekte ortalama 10,69 gece, dokuz ayda ise 10,34 gece kaldı. Bakanlığın sınır istatistiklerine göre ilk sekiz ayda gelen yabancı ziyaretçi sayısı 34 milyon 826 bin 677 kişiyle 2025'in aynı dönemindeki 35 milyon 481 bin 223 kişinin yüzde 1,84 altında kalmıştı.
Dokuz ayda tüm ziyaretçilerin kişi başı gecelik harcaması yüzde 4,6 artışla 107,7 dolara çıktı. Yabancı ziyaretçiler gece başına ortalama 119,9 dolar harcarken yurt dışında yaşayan vatandaşların gecelik harcaması 72,2 dolarda kaldı. Üçüncü çeyrekte tüm ziyaretçilerin gecelik harcaması 106,9 dolar oldu.
YURT DIŞINA ÇIKAN VATANDAŞ SAYISI YÜZDE 24 ARTTI
TÜİK verilerine göre üçüncü çeyrekte yurt dışını ziyaret eden vatandaş sayısı yüzde 24,2 artışla 4 milyon 202 bin 160 kişiye ulaştı. Turizm gideri yüzde 22,6 artışla 3 milyar 40 milyon dolara çıktı. Bir yıl önceki aynı dönemde 3 milyon 383 bin vatandaş yurt dışına çıkmış, turizm gideri 2 milyar 479 milyon dolar olmuştu.
Turizm giderinin 2 milyar 572 milyon dolarını kişisel harcamalar, 468 milyon dolarını paket turlar oluşturdu. Yurt dışına giden vatandaşların kişi başı ortalama harcaması 733 dolardan 723 dolara geriledi. Turizm gelirinden gider düşüldüğünde üçüncü çeyrekte ülkede kalan net tutar yaklaşık hesapla 22 milyar 486 milyon dolar oldu.
ERSOY KRİZLERE KARŞI YENİ PAZARLARI İŞARET ETTİ
Ersoy 2026'nın başından itibaren bölgedeki çatışmaların, artan gerilimlerin ve hava sahası kısıtlamalarının uluslararası ulaşımı aksattığını söyledi. Bazı hatlarda seferlerin askıya alındığını, uçuş güzergahlarının değiştiğini ve enerji fiyatlarıyla yükselen hava yolu maliyetlerinin seyahat talebini baskıladığını anlatan Ersoy, Türkiye'nin bölgedeki gelişmelere karşın "istikrar adası" görünümünü koruduğunu vurguladı.
Krizlere karşı dayanıklılık için 2018'de harekete geçtiklerini söyleyen Ersoy'a göre Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı'nın (TGA) kurulması tanıtımı kesintisiz bir yapıya kavuşturdu. Kaynak pazarları genişletip kültür, gastronomi, spor, sağlık, kongre ve doğa turizminde seçenekleri çoğalttıklarını anlatan Ersoy, bir pazarda talep yavaşladığında diğer pazarlara yöneldiklerini dile getirdi.
Ersoy'un verdiği bilgiye göre TGA'nın dijital kampanyaları 74 ülkede toplam 7,1 milyar kez gösterildi. Ankara, İzmir, Bodrum, Kapadokya, Güneydoğu ve Doğu Karadeniz'in anlatıldığı on mini dizi 2025-2026 döneminde 10,5 milyar izlenmeye ulaştı. Türkiye Kültür Yolu Festivali, gece müzeciliği uygulaması ve Geleceğe Miras projesi de Ersoy'un turizmi 81 ile ve 12 aya yayma hedefi için öne çıkardığı çalışmalar arasında yer aldı.
Konaklama vergisinde yapılan indirim, istihdam desteği ve Turizm Destek Paketi ile işletmelere destek verdiklerini söyleyen Ersoy, Türk Hava Yolları, diğer havayolu şirketleri ve tur firmalarıyla rezervasyon ve kapasite planlamasını birlikte yaptıklarını aktardı.
Ersoy önümüzdeki dönemde ana pazarlardaki konumu korurken Asya, Afrika, Avustralya, Kanada ve Amerika'ya ağırlık vereceklerini, yeni doğrudan uçuşlar ve ek koltuk kapasitesi için çalışacaklarını açıkladı. Talebi ve kampanya sonuçlarını veri ve yapay zeka uygulamalarıyla izleyeceklerini belirten Ersoy, tanıtım bütçesini sonuçlara göre dağıtacaklarını söyledi.
YIL SONU HEDEFİ İÇİN SON ÇEYREKTE NE GEREKİYOR
Ersoy 2026 için 68 milyar dolarlık turizm geliri hedefi açıklamıştı. 27 Ekim'de yayımlanan 2027 Yıllık Programı ise 2026 sonunda turizm gelirinin 65 milyar dolar, ziyaretçi sayısının 63,2 milyon olmasını öngörüyor. Program 2027 için 70 milyar dolar gelir ve 66,6 milyon ziyaretçi hedefliyor.
Yıllık Program 2026 için kişi başı ortalama harcamanın 1.018 dolar, gecelik ortalama harcamanın 101 dolar olacağını öngörüyor. Üçüncü çeyrekte ziyaretçi başına düşen yaklaşık 1.088 dolarlık gelir ve TÜİK'in açıkladığı 107 dolarlık gecelik harcama iki öngörünün de üzerinde kaldı. Bakanlığın dokuz aylık verisindeki 107,7 dolarlık gecelik harcama da programın öngörüsünü yaklaşık hesapla yüzde 6,6 aşıyor.
Dokuz aylık gelirle Yıllık Program'daki tahmine ulaşmak için son çeyrekte yaklaşık hesapla 13 milyar 722 milyon dolar yetiyor. Ersoy'un 68 milyar dolarlık hedefi için ise ekim-aralık döneminde 16 milyar 722 milyon dolar gerekiyor. 2025'in son çeyreğinde elde edilen gelir yaklaşık hesapla 15 milyar 155 milyon dolardı, hedefe ulaşmak için son çeyrek gelirinin yüzde 10'dan fazla artması gerekiyor.
Türkiye 2025'i 63 milyon 917 bin ziyaretçi ve yüzde 6,8 artışla 65 milyar 231 milyon dolarlık turizm geliriyle kapatmıştı. 2026'nın ikinci çeyreğinde turizm geliri yüzde 2,6 azalarak 15 milyar 865 milyon dolara gerilemiş, ziyaretçi sayısı yüzde 5,1 düşmüştü. Üçüncü çeyrekteki artış dokuz aylık toplamı geçen yılın üzerine taşıdı. Temmuz-eylül dönemi tek başına dokuz aylık gelirin yaklaşık hesapla yarısını oluşturdu.
