Türkmenistan, 11 Kasım’da Antalya’da düzenlenen COP31 kapsamında uluslararası kuruluşlarla beş belge imzaladı. Türkmenistan Halk Maslahatı Başkanı Gurbanguli Berdimuhamedov’un Türkiye’ye çalışma ziyareti sırasında imzalanan belgeler, uzak yerleşimlerin elektrik ihtiyacından çocukların iklim politikalarındaki yerine kadar farklı alanları kapsıyor.
DİZEL JENERATÖRLERE BAĞIMLI YERLEŞİMLERE GÜNEŞ ENERJİSİ
Türkmenistan hükümeti ile Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) arasında imzalanan beş yıllık proje, elektriğini ağırlıklı olarak dizel jeneratörlerden sağlayan uzak yerleşimlere odaklanıyor. Küresel Çevre Fonu’nun (GEF) 4,17 milyon doları aşan hibesiyle finanse edilecek projeyi, Birleşmiş Milletler Proje Hizmetleri Ofisi (UNOPS), Türkmenistan’ın Çevre Koruma ve Enerji bakanlıklarıyla birlikte yürütecek.
Proje kapsamında toplam kapasitesi 2 megavata ulaşabilecek 10’a kadar küçük ölçekli güneş enerjisi şebekesi kurulması ve devreye alınması planlanıyor. Pilot uygulamalarla, güneş enerjisinin uzak yerleşimlerin elektrik ihtiyacını karşılamak için nasıl kullanılabileceği gösterilecek.
120 YERLEŞİM İÇİN FİZİBİLİTE ÇALIŞMASI YAPILACAK
Pilot uygulamaların ardından 120 uzak yerleşimde daha güneş enerjisi sistemlerinin kurulabilirliği değerlendirilecek. Bu yerleşimler için fizibilite çalışmaları ve teknik hazırlıklar yapılarak gelecekteki yatırımlara zemin oluşturulması hedefleniyor. Proje ayrıca yenilenebilir enerjiye ilişkin düzenlemelerin geliştirilmesini ve bu alanda çalışacak uzmanlara eğitim verilmesini destekleyecek.
ÇOCUKLAR VE GENÇLER İÇİN İKLİM BİLDİRİSİ İMZALANDI
Türkmenistan Eğitim Bakanı, Antalya’da Çocuklar, Gençler ve İklim Eylemi Bildirisi’ni imzaladı. Törene Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) COP31 heyetinin başkanı Gernot Laganda ile UNICEF’in Türkmenistan Temsilcisi Jalpa Ratna da katıldı.
OZON TABAKASINA ZARAR VEREN MADDELER İÇİN YENİ AŞAMA
Birleşmiş Milletler Sınai Kalkınma Örgütü (UNIDO) ile imzalanan anlaşma, 2026–2030 döneminde hidrokloroflorokarbonların (HCFC) kullanımının aşamalı olarak sonlandırılmasına yönelik planın üçüncü aşamasını kapsıyor. Soğutma sistemlerinde kullanılan ve ozon tabakasına zarar veren bu maddelerden vazgeçilmesi için Türkmenistan’daki ilgili kurumların çalışmalarının güçlendirilmesi öngörülüyor.
TARIM VE SU YÖNETİMİ İÇİN İKİ AYRI BELGE
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) ile imzalanan 2026–2030 ülke programı, örgütün Türkmenistan’la yürüteceği çalışmaların çerçevesini belirliyor.
Türkmenistan Devlet Su Yönetimi Komitesi ile Uluslararası Su Yönetimi Enstitüsü (IWMI) arasında imzalanan mutabakat ise su kaynaklarının yönetiminde iş birliğini geliştirmeyi amaçlıyor.
