Sonbahar ve kış aylarında grip, nezle ve benzeri solunum yolu enfeksiyonlarının yaygınlaşmasıyla birlikte antibiyotik kullanımı da yeniden gündeme geliyor. Özellikle ateş, boğaz ağrısı ve halsizlik gibi belirtiler ortaya çıktığında hızlıca iyileşmek isteyenlerin antibiyotiklere yönelmesi, toplumda sık karşılaşılan yanlışların başında geliyor. Ancak her enfeksiyonun antibiyotikle tedavi edilebileceği düşüncesi, sağlık açısından ciddi riskler barındırıyor.

Viral Enfeksiyonlarda Antibiyotik Tehlikesi! Sonraki Tedaviyi Riske Atıyor (3)

Virüs kaynaklı hastalıklarda etkili olmayan antibiyotiklerin gereksiz kullanımı, bakterilerin ilaçlara karşı direnç geliştirmesine zemin hazırlıyor. Bu direnç, ilerleyen süreçte gerçekten antibiyotik gerektiren bir enfeksiyonla karşılaşıldığında tedaviyi güçleştirebiliyor. Dolayısıyla basit bir grip veya nezle sırasında yapılan yanlış ilaç tercihi, yalnızca mevcut hastalıkla sınırlı kalmayan bir sağlık sorununa dönüşebiliyor.

Sabah baş ağrısıyla uyanmak neden olur? En sık görülen 6 neden
Sabah baş ağrısıyla uyanmak neden olur? En sık görülen 6 neden
İçeriği Görüntüle

Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Levent Doğancı da Türkinform'a yaptığı değerlendirmede, özellikle viral enfeksiyonların başlangıcında bilinçsizce kullanılan antibiyotiklerin ilerleyen dönemde bakteriyel komplikasyon gelişmesi halinde tedaviyi olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulundu.

Viral Enfeksiyonlarda Antibiyotik Tehlikesi! Sonraki Tedaviyi Riske Atıyor

VİRAL ENFEKSİYONDA ANTİBİYOTİK TUZAĞI

Grip ve nezle gibi hastalıkların her zaman yalnızca viral süreçle sınırlı kalmadığına, bazı durumlarda zatürre ve sinüzit gibi bakteriyel komplikasyonların da gelişebildiğine dikkat çekiliyor. Tam da bu noktada antibiyotiklerin doğru zamanda ve doğru gerekçeyle kullanılması önem kazanıyor. Çünkü virüslere karşı etkisi bulunmayan bu ilaçların gereksiz tüketilmesi, bakteriyel bir enfeksiyon ortaya çıktığında tedavi sürecini olumsuz etkileyebiliyor.

Bu riskin altını çizen Doğancı, viral hastalıklarda başlangıçta kullanılan antibiyotiklerin olası sonuçlarını şu sözlerle açıkladı:

"Antibiyotikler virüslere etkili değildir. Virütik bir hastalıkta, başlangıç döneminde bilinçsizce reçete edilen ve kullanılan bir antibiyotik, komplikasyon olarak bakteriyel bir komplikasyon oluşur ise (örneğin gripte pnömoni, nezlede sinüzit gibi), artık etkisini bakteri direnci nedeniyle kaybedebilir."

Viral Enfeksiyonlarda Antibiyotik Tehlikesi! Sonraki Tedaviyi Riske Atıyor (1)

ATEŞTE ANTİBİYOTİK ISRARINA DİKKAT

Uzmanın dikkat çektiği risk, özellikle ateşli hastalıklarda antibiyotik talebinin neden doğru bir yaklaşım olmadığını da ortaya koyuyor. Ateş, tek başına bakteriyel enfeksiyon bulunduğunu göstermiyor. Bu nedenle yalnızca ateşin düşürülmesi veya belirtilerin hızla ortadan kaldırılması amacıyla antibiyotik kullanılması, asıl sorunu çözmediği gibi gereksiz ilaç tüketimini de artırabiliyor.

Bu noktada sorumluluk yalnızca hastalara düşmüyor. Özellikle çocukları hastalandığında antibiyotik kullanılması konusunda ısrarcı olan ailelerin bu alışkanlıktan uzak durması gerekiyor. Doğancı da ailelerin hekimlere antibiyotik reçete edilmesi yönünde baskı yapmaması gerektiğini vurgularken, hekimlerin de zaman kısıtlılığı nedeniyle her ateşli hastaya antibiyotik yazmamasının önemine dikkat çekti.

Viral Enfeksiyonlarda Antibiyotik Tehlikesi! Sonraki Tedaviyi Riske Atıyor (4)

TÜRKİYE'DE DİRENÇ TABLOSU DİKKAT ÇEKİYOR

Gereksiz antibiyotik kullanımının önlenmesinde hasta ve hekim sorumluluğunun öne çıkmasının temel nedenlerinden biri de antibiyotik direncinin ulaştığı boyut. Bakterilerin ilaçlara karşı direnç kazanması, daha önce etkili olan tedavilerin yetersiz kalmasına neden olabiliyor. Böylece basit bir enfeksiyonun tedavisi bile daha karmaşık hale gelebiliyor.

Türkiye'nin antibiyotik direnci konusunda Avrupa'da üst sıralarda yer aldığını belirten Doğancı, bu tablonun ciddiyetine işaret etti. Antibiyotik direncine ilişkin bu tablo, ilaçların doktor önerisi ve doğru tedavi planı dışında kullanılmamasının önemini gözler önüne seriyor.

Muhabir: Pelin Zengin