Dünyanın önde gelen teknoloji şirketlerinden Apple, iPhone modellerinin onarım süreçlerine ilişkin uygulamaları nedeniyle Fransa'da yargılanacak. Şirket hakkında, kullanıcıların cihazlarını bağımsız tamir servislerinde onartmasını zorlaştırarak planlı eskitme uyguladığı iddiasıyla dava açıldı.
Fransız basınında yer alan haberlere göre, davanın Paris'te 17 Haziran'da görülmesi planlanıyor. Soruşturma kapsamında Apple'ın bazı iPhone modellerinde uyguladığı yazılım kontrolleri ve parça değişikliklerine yönelik kısıtlamalar mercek altına alındı.
APPLE'IN HANGİ iPHONE MODELLERİ DAVAYA KONU OLDU?
Dava dosyasında farklı yıllarda piyasaya sürülen çok sayıda iPhone modeli bulunuyor. Yargılamaya konu olan cihazlar arasında iPhone XS, iPhone 12, iPhone 13, iPhone 14 ve iPhone 15 serileri yer alıyor. Ayrıca 2022 yılında piyasaya çıkan iPhone SE modeli de dosya kapsamında değerlendiriliyor.
Apple'a yöneltilen suçlamaların merkezinde, cihazların yetkili servis ağı dışında onarılmasının önüne geçildiği iddiası bulunuyor. İddialara göre bazı parça değişikliklerinin ardından telefonların belirli özellikleri kullanılamaz hale gelebiliyor. Bu durumun kullanıcıları Apple'ın kendi servislerine yönlendirdiği ve cihazların onarım seçeneklerini sınırlandırdığı öne sürülüyor.
APPLE'I BEKLEYEN CEZA BELLİ OLDU
Fransa'daki yasal düzenlemeler, ürünlerin kullanım ömrünü kasıtlı olarak kısaltan şirketlere yönelik ağır yaptırımlar içeriyor. Planlı eskitme suçlamasının mahkemede kanıtlanması halinde şirket sorumluları hakkında 2 yıla kadar hapis cezası uygulanabiliyor.
Şirket açısından ise 300 bin avroya kadar para cezası gündeme gelebiliyor. Ayrıca cezanın, firmanın yıllık gelirinin yüzde 5'ine kadar çıkarılabilmesi de mümkün.

APPLE DAHA ÖNCE DE 25 MİLYON EURO CEZA ALMIŞTI
Apple'ın Fransa'daki planlı eskitme tartışmaları ilk kez gündeme gelmiyor. Planlı eskitmeye karşı çalışmalar yürüten Fransız tüketici derneği Halte à l'Obsolescence Programmée (HOP), Aralık 2022'de şirket hakkında suç duyurusunda bulunmuştu.
Şirket daha önce de eski iPhone modellerinin yazılım güncellemeleri sonrasında yavaşlayabileceği konusunda kullanıcıları yeterince bilgilendirmediği gerekçesiyle Fransa'da yaptırımla karşılaşmıştı. 2021 yılında sonuçlanan süreçte Apple'a 25 milyon avro para cezası verilmişti.
Planlı eskitme, üreticilerin ürünlerin kullanım süresini çeşitli yöntemlerle sınırlandırarak tüketicileri daha kısa sürede yeni ürün almaya yönlendirmesi olarak tanımlanıyor. Apple hakkındaki son dava da teknoloji sektöründe cihazların onarılabilirliği ve tüketici hakları tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı.




