Bernoulli İlkesi, sıvı ve gaz akışkanlarının davranışını açıklayan temel bir fizik yasası olarak öne çıkıyor. Daniel Bernoulli tarafından 18. yüzyılda formüle edilen bu ilke, bir akışkanın hızının arttığı noktada basıncının düştüğünü, hızın azaldığı yerde ise basıncın yükseldiğini ortaya koyuyor. Mühendislik, havacılık ve günlük yaşam uygulamalarında kullanılan ilke, akışkanların enerji dengesi üzerinden açıklanıyor.
BERNOULLİ İLKESİNİN TEMEL PRENSİPLERİ
Bernoulli İlkesi, enerjinin korunumu prensibine dayanıyor. Bir akışkan boru veya kanaldan geçtiğinde toplam enerjisi sabit kalıyor. Bu enerji; kinetik enerji (hız), potansiyel enerji (yükseklik) ve basınç enerjisinden oluşuyor. Akışkanın hızı arttığında kinetik enerji yükseliyor, basınç enerjisi azalıyor; hız azaldığında ise basınç enerjisi artıyor.
BERNOULLİ İLKESİ ÖRNEKLERİ
Bernoulli İlkesi’nin en bilinen örneklerinden biri uçak kanatlarıdır. Uçağın kanadında oluşan basınç farkı, havalanmasını sağlar. Kanadın alt kısmı kavisli, üst kısmı ise düz olacak şekilde tasarlanır. Kanat boyunca akışkanın geçiş hızları farklı olduğundan, üst yüzeyde basınç düşer, alt yüzeyde basınç daha yüksek olur. Bu fark, uçağın havalanmasını sağlayan kaldırma kuvvetini oluşturur. Uçakta yer alan iki kanat arasında eşit aralıklarla hava geçişi sağlanır ve bu geçişlerdeki zaman farkları da Bernoulli İlkesi ile açıklanabilir.
GÜNÜMÜZDE UYGULAMALARI
Bernoulli İlkesi, günlük yaşamda ve mühendislikte birçok alanda kullanılıyor. Uçak kanatlarında kaldırma kuvvetinin oluşması, fıskiyelerde suyun yükselmesi, araba aerodinamiği ve rüzgâr tünellerinde akış hesaplamaları ilkenin doğrudan uygulamaları arasında yer alıyor. Bu prensip, havacılık mühendisliği başta olmak üzere fizik ve mühendislik eğitiminin temel konuları arasında yer alıyor.
