Ermenistan’da 7 Kasım 2026 tarihinde düzenlenen İkinci Dünya Ermeni Zirvesi’nde Türkiye, Azerbaycan ve Rusya ile ilişkilere yönelik dikkat çeken değerlendirmeler yapıldı. “Barış ve Güvenlik: Bölgesel Değişen Gerçekler” başlıklı panelde konuşan Alen Simonyan, Ermenistan’ın uzun yıllardır benimsediği güvenlik anlayışını sorgulayan açıklamalarda bulundu.
Simonyan, Ermeni toplumuna Türkiye ve Azerbaycan’ın sürekli bir tehdit oluşturduğu düşüncesinin aşılandığını savunarak Rusya’ya dayalı güvenlik politikasının ülkenin geleceği açısından yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
“70 YIL BOYUNCA BİZE TÜRK BİZİ YER DEDİLER”
Alen Simonyan, konuşmasında Ermenistan’ın Sovyetler Birliği döneminden itibaren şekillenen güvenlik anlayışını eleştirdi.
Simonyan, “70 yıl boyunca bize ‘Rus’un kuyruğunu tutalım, yoksa Türk bizi yer’ düşüncesini aşıladılar. Bunun gerçekle hiçbir ilgisi yok” ifadelerini kullandı.
Ermenistan’ın güvenliğinin yalnızca Rusya ile kurulan askerî ilişkilere dayandırılmasını doğru bulmadığını belirten Simonyan, Türkiye’nin askerî kapasitesine de dikkat çekti.
Simonyan, “Türkiye isterse ne Rus üssü ne de başka bir şey bizi kurtarabilir” sözleriyle ülkesinin güvenlik stratejisinin mevcut bölgesel gerçekler çerçevesinde ele alınması gerektiğini savundu.
TÜRKİYE VE AZERBAYCAN’A İLİŞKİN TEHDİT ALGISINI ELEŞTİRDİ
Türkiye ve Azerbaycan ile ilişkilerin sürekli savaş ihtimali üzerinden değerlendirilmesine karşı çıkan Simonyan, Ermenistan’ın dış politikasında çatışma odaklı yaklaşımın terk edilmesi gerektiği mesajını verdi.
Simonyan, “Kim söyledi Türklerin veya Azerbaycanlıların bizim büyümemizi, büyük Ermenistan olmamızı ve ardından onlara saldırmamızı bekleyeceklerini?” ifadelerini kullandı.
Bu sözlerle Türkiye ve Azerbaycan’ın Ermenistan’a yönelik tehdit algısının sorgulanması gerektiğini savunan Simonyan, bölgesel ilişkilerde gerçekçi bir yaklaşım benimsenmesinin önemine işaret etti.
AZERBAYCAN VE ERMENİSTAN’IN NÜFUSUNU KARŞILAŞTIRDI
Konuşmasında iki ülkenin demografik durumuna da değinen Simonyan, Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki nüfus farklılığına dikkat çekti.
Azerbaycan’ın nüfusunun yaklaşık 10 milyona ulaştığını belirten Simonyan, Ermenistan’ın nüfusunun ise Sovyetler Birliği’nin dağılmasından bu yana kayda değer bir artış göstermediğini ifade etti.
Demografik gelişmelerin ülkelerin ekonomik ve siyasi gelecekleri açısından önem taşıdığını vurgulayan Simonyan, Ermenistan’ın kaynaklarını sürekli çatışma ihtimaline göre kullanmak yerine kalkınmaya ve bölgesel iş birliğine yönlendirmesi gerektiğini savundu.
RUSYA’YA BAĞIMLI GÜVENLİK POLİTİKASINA ELEŞTİRİ
Ermenistan’ın güvenlik politikası, uzun yıllardır Rusya ile yürütülen askerî iş birliği çerçevesinde şekillendi.
Rusya’nın Ermenistan’daki 102. Askerî Üssü, iki ülke arasındaki savunma ilişkilerinin önemli unsurlarından biri olmayı sürdürüyor.
Ancak son yıllarda Erivan yönetimi ile Moskova arasında güvenlik yükümlülükleri ve bölgesel gelişmeler konusunda görüş ayrılıkları yaşandı.
Simonyan’ın açıklamaları, Ermenistan’ın geleneksel Rusya merkezli güvenlik yaklaşımına yönelik eleştirilerin devam ettiğini gösterdi.
ERMENİSTAN’DAN BÖLGESEL BARIŞ VE İŞ BİRLİĞİ MESAJI
Simonyan, Ermenistan’ın geleceğinin Türkiye ve Azerbaycan ile sürekli çatışma ihtimali üzerinden şekillendirilmemesi gerektiğini belirtti.
Bölgesel barışın ekonomik kalkınma, ticaret ve ulaşım bağlantıları açısından yeni imkânlar oluşturabileceğine işaret eden Simonyan, ülkesinin uzun vadeli çıkarlarının iş birliği temelinde değerlendirilmesini savundu.
Türkiye ile Ermenistan arasındaki normalleşme süreci ve Azerbaycan ile yürütülen barış görüşmeleri, Güney Kafkasya’daki siyaset ve diplomasi gündeminin önemli başlıkları arasında bulunuyor.
Bölgesel ulaşım hatlarının açılması ve ekonomik ilişkilerin geliştirilmesi, olası bir barış ortamının sağlayabileceği fırsatlar arasında değerlendiriliyor.
“GELECEK NESİLLERE İNTİKAM DEĞİL, BARIŞ BIRAKMALIYIZ”
Konuşmasının önemli bölümünü Ermenistan’ın geleceğine ayıran Simonyan, geçmişte yaşanan çatışmaların gelecek nesillerin yaşamını belirlememesi gerektiğini savundu.
Ermeni toplumunun güvenlik ve kalkınma hedeflerini yeniden değerlendirmesi gerektiğini belirten Simonyan, yeni kuşaklara intikam düşüncesi yerine barış ortamı bırakılmasının önemini vurguladı.
Erivan’daki zirvede dile getirilen bu yaklaşım, Türkiye ve Azerbaycan ile ilişkilerin normalleşmesine yönelik tartışmalar açısından dikkat çekti.
Simonyan’ın açıklamaları, Güney Kafkasya’da uzun yıllardır devam eden karşılıklı güvensizliğin aşılması ve bölgesel iş birliğinin geliştirilmesine yönelik yeni bir yaklaşım çağrısı olarak öne çıktı.
