İstanbul genelinde 26 ölçüm istasyonunda yapılan incelemeye göre Mayıs ayında partikül madde (PM10) ortalaması metreküp başına 31,2 mikrogram olarak kaydedildi. Geçen yıl aynı dönemde bu değer 34 mikrogram seviyesindeydi. İTÜ Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölümü tarafından hazırlanan analiz, hem ilçeler bazında dikkat çekici farklılıkları hem de meteorolojik etkilerin hava kalitesine etkisini ortaya koydu.
Mayıs ayında yağışların artması ve atmosferin temizlenmesiyle birlikte şehir genelinde hava kalitesinde iyileşme görüldü. Uzmanlara göre yağış miktarının geçen yıla göre yüzde 60 artması, kirleticilerin atmosferden temizlenmesinde etkili oldu.
EN KİRLİ İLÇELER AÇIKLANDI
Araştırmaya göre İstanbul’da PM10 değerinin en yüksek ölçüldüğü noktalar şöyle sıralandı:
Sultangazi 3:* 54,62 µg/m³
Sultangazi 2: 53,74 µg/m3
Tuzla: 47,64 µg/m3
Kağıthane 1: 46,13 µg/m3
Sancaktepe: 37,63 µg/m3
Uzmanlar özellikle trafik yoğunluğu ve sanayi etkisinin bu bölgelerde öne çıktığını belirtti.
EN TEMİZ HAVAYA SAHİP İLÇELER
Mayıs ayında en düşük kirlilik değerleri ise şu bölgelerde ölçüldü:
Sultangazi 1: 17,37 µg/m3
Büyükada: 18,45 µg/m3
Alibeyköy: 19,05 µg/m3
Kandilli 1: 19,68 µg/m3
Ümraniye 1: 20,54 µg/m3
Özellikle adalar bölgesi ve bazı yeşil alanlara yakın noktaların daha temiz hava değerlerine sahip olduğu görüldü.
EN FAZLA ARTIŞ VE DÜŞÜŞ YAŞANAN İLÇELER
Çalışmada bazı ilçelerde dikkat çekici değişimler kaydedildi:
En fazla artış:
Sarıyer: %90,57
Arnavutköy: %79,39
En fazla düşüş:
Sultangazi 1: %58,59
Esenler: %36,34
Ümraniye 1: %35,97
TRAFİK VE SANAYİ ETKİSİ
Uzmanlara göre İstanbul’da yaklaşık 6 milyon aracın trafiğe kayıtlı olması hava kalitesini doğrudan etkiliyor. Gün içinde Avrupa ve Anadolu yakaları arasında yoğun araç geçişleri, partikül madde oluşumunu artırıyor.
Yetkililer, özellikle araç kaynaklı tozların ve sanayi emisyonlarının hava kirliliğinde belirleyici rol oynadığını vurguluyor.
METEOROLOJİK ETKİLER
Mayıs ayında yağışların artması, atmosferdeki kirleticilerin temizlenmesini sağladı. Uzmanlara göre bu durum hava kalitesinde geçici iyileşme yarattı.
Ancak kalıcı iyileşme için yalnızca meteorolojik şartların değil, insan kaynaklı emisyonların da azaltılması gerektiği.
UZMANDAN KRİTİK UYARI
İTÜ’den Prof. Dr. Hüseyin Toros, hava kalitesinin artırılması için vatandaşların da sürece katkı sağlaması gerektiğini belirterek, ölçüm değerlerinin günlük olarak takip edilmesinin önemine dikkat çekti.
Toros ayrıca Avrupa’da günlük sınır değerin 50 µg/m3 olduğunu, İstanbul’un genel ortalamasının bu sınırın altında olsa da daha düşük seviyelere çekilmesinin halk sağlığı açısından kritik olduğunu ifade etti.
