İsveçli iklim aktivisti Greta Thunberg, 2021 yılında İskoçya'nın Glasgow kentinde düzenlenen COP26'dan bu yana ilk kez Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Konferansı'na katıldı. Antalya'da düzenlenen COP31'e gelen 23 yaşındaki Thunberg, dünya liderlerinin iklim değişikliğiyle mücadelede izlediği politikaları eleştirdi.
Zirvenin ilk gününde müzakerelerin gerçekleştirileceği BM kontrolündeki mavi bölgeye giriş yapmak için güvenlik ve kayıt kuyruğunda bekleyen Thunberg, iklim krizinin giderek derinleştiğini savundu.
Thunberg, 31 iklim zirvesi düzenlenmesine rağmen dünyanın hâlâ yanlış yönde ilerlediğini belirterek mevcut uluslararası müzakere süreçlerinin yeterliliğini sorguladı.
GRETA THUNBERG BEŞ YIL SONRA İKLİM ZİRVESİNDE
Greta Thunberg, son olarak 2021 yılında Glasgow'da düzenlenen COP26 kapsamında iklim aktivizmi faaliyetlerine katılmıştı.
Aradan geçen beş yılın ardından Antalya'daki COP31'e gelen Thunberg, uluslararası iklim müzakerelerine yönelik eleştirilerini sürdürdü.
Zirvenin açılış gününde BM tarafından kontrol edilen mavi bölgeye giriş için uzun güvenlik ve kayıt kuyruğunda bekleyen aktivist, diğer katılımcılarla birlikte giriş işlemlerini tamamlamaya çalıştı.
Thunberg'in zirveye dönüşü, iklim müzakerelerinin etkinliği ve dünya genelinde artan çevresel sorunlar hakkındaki tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
“DÜNYA HÂLÂ YANLIŞ YÖNDE HIZLANIYOR”
İsveçli aktivist, uluslararası toplumun iklim değişikliğiyle mücadelede yeterli ilerleme kaydedemediğini savundu.
Bugüne kadar 31 BM iklim zirvesi düzenlenmesine rağmen sera gazı emisyonlarının azaltılması ve fosil yakıtlara bağımlılığın sona erdirilmesi konusunda gerekli dönüşümün sağlanamadığını ileri sürdü.
Thunberg, dünyanın iklim konusunda hâlâ “yanlış yönde hızlandığını” belirterek mevcut politikaların iklim krizinin temel nedenlerini ortadan kaldırmakta yetersiz kaldığını ifade etti.
İklim krizine yönelik somut adımlar atılmadığı sürece uluslararası toplantıların tek başına çözüm sağlamayacağını vurguladı.
DÜNYA LİDERLERİNE “YEŞİL AKLAMA” ELEŞTİRİSİ
Greta Thunberg, iklim zirvelerine katılan siyasi liderler ve büyük şirket yöneticilerine yönelik eleştirilerini de yineledi.
Aktivist, iklim dostu politikalar yürütüldüğü izlenimi oluşturulmasına rağmen çevreye zarar veren ekonomik faaliyetlerin devam etmesini “yeşil aklama” olarak değerlendirdi.
Yeşil aklama, şirketlerin veya kurumların çevresel performanslarını gerçekte olduğundan daha olumlu gösteren iletişim ve tanıtım uygulamalarını ifade ediyor.
Thunberg, iklim zirvelerinde verilen taahhütlerin gerçek politikalarla desteklenmesi gerektiğini savundu.
İklim krizinin temel nedenlerine odaklanılmamasının zaman kaybına yol açtığını belirten aktivist, bu durumun daha fazla insanın hayatını kaybetmesine neden olabileceği uyarısında bulundu.
TÜRKİYE'NİN İNSAN HAKLARI SİCİLİNİ DE ELEŞTİRDİ
COP31'e katılmak üzere Türkiye'ye gelen Thunberg, zirveye ev sahipliği yapan Türkiye'nin insan hakları siciline ilişkin kaygılarını da dile getirdi.
İklim mücadelesinin yalnızca çevresel hedeflerle sınırlı olmadığını savunan Thunberg, insan hakları ve toplumsal adalet konularının da iklim politikalarının bir parçası olması gerektiğini belirtti.
Aktivistin açıklamaları, iklim değişikliğiyle mücadelede çevresel hedeflerin yanı sıra sosyal ve siyasi meselelerin de tartışılması gerektiği yönündeki yaklaşımını yansıttı.
ANTALYA'YA UÇAK YERİNE TREN VE OTOBÜSLE GELDİ
Greta Thunberg, geçmiş iklim zirvelerindeki seyahat tercihlerini Antalya yolculuğunda da sürdürdü.
Uçak yolculuklarından kaynaklanan karbon emisyonlarını azaltmayı amaçlayan aktivist, COP31'e katılmak için hava ulaşımını tercih etmedi.
3 Kasım'da Londra'dan ayrılan Thunberg, tren ve otobüsleri kullanarak Türkiye'ye ulaştı.
Thunberg, daha önceki uluslararası seyahatlerinde de karbon ayak izini azaltmaya yönelik ulaşım seçeneklerini tercih etmesiyle gündeme gelmişti.
COP31'İN YENİ GÜNDEMİ: YAPAY ZEKÂ VE VERİ MERKEZLERİ
Antalya'daki COP31 zirvesinde öne çıkan başlıklardan biri de yapay zekâ teknolojilerinin çevresel etkileri oldu.
Yapay zekâ uygulamalarının hızla yaygınlaşmasıyla birlikte büyük veri merkezlerinin elektrik tüketimi, su kullanımı ve çevresel etkileri daha fazla tartışılmaya başlandı.
Özellikle gelişmiş yapay zekâ modellerinin eğitilmesi ve çalıştırılması için kullanılan yüksek kapasiteli veri merkezleri, önemli miktarda enerjiye ihtiyaç duyuyor.
Bu tesislerde kullanılan soğutma sistemleri de su tüketimi ve yerel kaynaklar üzerindeki etkileri nedeniyle çevresel tartışmalara konu oluyor.
Teknoloji sektörünün büyümesiyle birlikte veri merkezlerinin enerji ihtiyacının nasıl karşılanacağı, küresel ekonomi ve iklim politikalarının kesiştiği önemli konulardan biri hâline geldi.
“TEMEL İNSANİ İHTİYAÇLARIN ÖNÜNE GEÇİLMEMELİ”
Greta Thunberg, yapay zekâ ve veri merkezlerine yönelik çevresel kaygıların daha geniş iklim krizinden ayrı değerlendirilemeyeceğini savundu.
Veri merkezlerinin enerji ve su tüketiminin, doğal kaynakların kullanımına ilişkin temel tercihleri gündeme getirdiğini belirtti.
Thunberg, yapay zekâ yatırımlarının temel insani ihtiyaçların önüne geçirilmesinin toplumları insani değerlerden uzaklaştırdığını ileri sürdü.
Teknolojik gelişmelerin çevresel ve toplumsal maliyetlerinin dikkate alınması gerektiğini ifade eden aktivist, iklim krizinin çözümünde insan ihtiyaçlarının ve ekolojik sürdürülebilirliğin önceliklendirilmesini istedi.
