İİsrail yapımı David’s Sling, Barak MX ve Spyder gibi sistemlerin Yunanistan’ın savunma ağına entegre edilmesini öngören dev anlaşmanın, İstanbul’da Mekke Ortak Savunma Anlaşması kapsamında oluşturulan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi’nin ilk toplantısının gerçekleştirildiği gün imzalanması dikkat çekti.
Tel Aviv’deki İsrail Savunma Bakanlığı kompleksinde düzenlenen törene iki ülkenin savunma yetkilileri katıldı. İsrail Savunma Bakanlığı, 10 milyar şekeli aşan anlaşmayı İsrail-Yunanistan ilişkilerindeki bugüne kadarki en büyük savunma ihracatı anlaşması ve İsrail tarihinin en büyük savunma anlaşmalarından biri olarak nitelendirdi.
YUNANİSTAN’A ÇOK KATMANLI HAVA SAVUNMA AĞI
“Aşil Kalkanı” projesi kapsamında Yunanistan’ın farklı irtifa ve menzillerden gelebilecek hava tehditlerine karşı çok katmanlı bir savunma şemsiyesi oluşturması planlanıyor. Sistemin balistik füzelerden savaş uçaklarına, seyir füzelerinden insansız hava araçlarına kadar farklı tehditleri tespit ve imha edebilecek şekilde yapılandırılması öngörülüyor.
Anlaşmanın en önemli unsurlarından birini Rafael tarafından geliştirilen David’s Sling (Davud Sapanı) oluşturuyor. Israel Aerospace Industries (IAI) üretimi Barak MX'in yanı sıra Rafael'in Spyder hava savunma sistemi ve IAI tarafından geliştirilen MMR çok görevli radarları da Yunan savunma mimarisine dahil edilecek.
YAPAY ZEKA TEHDİDİ BELİRLEYİP SİLAHI SEÇECEK
Yeni savunma ağının yalnızca füze ve radarlardan oluşmayacağı, sistemlerin yapay zeka destekli ortak bir komuta-kontrol altyapısına bağlanacağı bildirildi. Rafael öncülüğünde geliştirilecek yazılım, radar ve sensörlerden elde edilen verileri işleyerek yaklaşan tehdidin türünü belirleyecek ve hangi savunma unsurunun kullanılacağına karar verecek.
Sistem böylece balistik füze savunması, uçaksavar sistemleri ve İHA karşıtı unsurlar arasında koordinasyon sağlayacak. Yunan kaynaklar, değişen savaş ortamında özellikle füze ve insansız hava aracı tehdidinin artmasının böylesine kapsamlı bir savunma ağına duyulan ihtiyacı artırdığını savunuyor.
İMZALARIN ZAMANLAMASI DİKKAT ÇEKTİ
İsrail ile Yunanistan arasındaki dev savunma anlaşmasının zamanlaması ise bölgesel dengeler açısından dikkat çekti. “Aşil Kalkanı” için imzalar, İstanbul’da Mekke Ortak Savunma Anlaşması kapsamında kurulan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi’nin ilk toplantısının gerçekleştirildiği gün atıldı.
İsrail basınında daha önce yayımlanan değerlendirmelerde Tel Aviv ile Atina arasındaki savunma yakınlaşmasının Doğu Akdeniz’deki güç dengeleri açısından stratejik önem taşıdığı belirtilmişti. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu da ülkesinin Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile savunma işbirliğinin güçlendirilmesini savunmuştu.
YUNAN ORDUSU İSRAİL TEKNOLOJİSİNE BAĞLANACAK
Aşil Kalkanı’nın hayata geçirilmesiyle Yunanistan’ın hava savunmasının önemli bir bölümü İsrail üretimi radar, füze, batarya ve yazılım altyapısına dayanacak. Bu durum, Atina ile Tel Aviv arasındaki savunma ilişkisini yalnızca silah satın alımının ötesine taşıyarak uzun vadeli teknolojik ve operasyonel bir ortaklığa dönüştürecek.
Yunanistan’da muhalefet ise daha önce hükümetin yabancı savunma sistemlerine bağımlılığını eleştirerek ülkenin kendi savunma sanayisini geliştirmesi gerektiğini savunmuştu. Bu tartışmalarda Türkiye’nin son yıllarda hava savunma, füze, İHA ve diğer savunma teknolojilerinde yerli üretimi artırması da Atina’ya örnek olarak gösterilmişti.
“DRONE DOME” İÇİN 26 MİLYON AVROLUK EK ANLAŞMA
İki ülke arasındaki işbirliği Aşil Kalkanı ile sınırlı kalmadı. İsrail Savunma Bakanlığı, stratejik tesislerin insansız hava araçlarına karşı korunması amacıyla Rafael üretimi Drone Dome sistemlerinin Yunanistan’a satılması için 26 milyon avro değerinde ek bir anlaşmanın daha imzalandığını açıkladı.
Drone Dome, özellikle kritik askeri ve sivil tesisleri İHA tehditlerine karşı korumak üzere geliştirilen bir sistem olarak biliniyor. Böylece Yunanistan’ın yeni savunma mimarisinde balistik füze ve uçak tehdidinin yanı sıra son yıllarda savaş alanlarının en önemli unsurlarından biri haline gelen insansız hava araçlarına karşı da ayrı bir savunma katmanı oluşturulacak.
İSRAİL’DEN YUNANİSTAN’A TEKNOLOJİ TRANSFERİ
Anlaşma kapsamında İsrail’in Yunan savunma sanayisine bilgi ve teknoloji aktarımında bulunması da planlanıyor. İsrail Savunma Bakanlığı, iki ülke arasındaki sanayi ve savunma işbirliğinin genişletileceğini belirtirken projeyi Yunanistan ile ilişkilerde yeni bir aşama olarak değerlendirdi.
Bakanlık açıklamasında Yunanistan, İsrail’in “Doğu Akdeniz’deki kilit stratejik ortağı” olarak tanımlandı. Yaklaşık 3 milyar avroluk Aşil Kalkanı projesiyle birlikte Tel Aviv-Atina hattındaki askeri işbirliği bugüne kadarki en yüksek seviyelerinden birine taşınırken, anlaşmanın Türkiye, İsrail ve bölgedeki diğer aktörler arasındaki değişen güvenlik dengelerinin yaşandığı bir dönemde imzalanması dikkatleri Doğu Akdeniz’e çevirdi.
