İsrail'de 27 Ekim 2026 genel seçimleri için oy verme işlemleri başladı. Ülkede 1988'den bu yana ilk kez bir genel seçimin planlanan takvimde gerçekleştirilmesi dikkat çekerken seçimler, Gazze'deki savaş ve bölgedeki askerî çatışmaların ardından düzenlenen ilk parlamento oylaması olma özelliğini taşıyor. Başbakan Binyamin Netanyahu'nun liderliğindeki Likud Partisi ile eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot'un liderliğindeki Yashar Partisi arasındaki rekabet, seçimlerin en önemli başlıklarından birini oluşturuyor.
İSRAİL'DE 7,3 MİLYON SEÇMEN SANDIK BAŞINDA
İsrail Merkez Seçim Komitesi tarafından açıklanan bilgilere göre ülke genelinde 7,3 milyondan fazla seçmen oy kullanma hakkına sahip bulunuyor. Seçimler için 12 bin 18 oy verme merkezi ve yaklaşık 18 bin sandık hazırlandı.
Oy verme işlemleri yerel saatle 07.00'de, Türkiye saatiyle 08.00'de başladı. Sandıklar yerel saatle 22.00'de, Türkiye saatiyle 23.00'te kapanacak.
Seçimlerde 37 siyasi parti ve liste, İsrail Parlamentosu Knesset'in 120 sandalyesi için yarışıyor. Milletvekili çıkarabilmek için partilerin ülke genelinde kullanılan geçerli oyların en az yüzde 3,25'ini alması gerekiyor.
Seçim güvenliğinin sağlanması amacıyla ülke genelinde binlerce polis görevlendirilirken oy verme işlemlerinin tamamlanmasının ardından ilk çıkış anketlerinin açıklanması bekleniyor.
NETANYAHU VE EISENKOT ARASINDA YAKIN REKABET
Seçimlerin merkezinde, uzun yıllardır İsrail siyasetinin en önemli isimlerinden biri olan Başbakan Binyamin Netanyahu ile eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot arasındaki rekabet bulunuyor.
Netanyahu, liderliğini yürüttüğü Likud Partisi ile yeniden hükümet kurmayı hedeflerken Eisenkot, Yashar Partisi öncülüğünde oluşturulabilecek alternatif bir yönetim için seçimlere katılıyor.
Seçim öncesinde yayımlanan son kamuoyu araştırmalarında Eisenkot'un Yashar Partisi'nin 22 ila 23, Netanyahu'nun Likud Partisi'nin ise 19 ila 21 sandalye kazanabileceği öngörüldü.
Ancak İsrail'deki seçim sistemi nedeniyle en fazla milletvekili çıkaran partinin lideri doğrudan başbakan olmuyor. Hükümet kurabilmek için 120 sandalyeli parlamentoda en az 61 milletvekilinin desteğini sağlamak gerekiyor.
Bu nedenle seçim sonuçlarının ardından siyasi partiler arasında yürütülecek koalisyon görüşmeleri de büyük önem taşıyor.
1988'DEN BU YANA İLK KEZ SEÇİMLER ZAMANINDA YAPILIYOR
İsrail'de gerçekleştirilen genel seçimlerin dikkat çeken yönlerinden biri de uzun yıllar sonra ilk kez planlanan takvime uygun şekilde düzenlenmesi oldu.
Ülkede 1988 yılından bu yana genel seçimler çoğunlukla koalisyon hükümetlerinin dağılması, siyasi anlaşmazlıklar veya parlamentonun erken seçim kararı alması nedeniyle zamanından önce gerçekleştirilmişti.
Özellikle 2019 ile 2022 yılları arasında yaşanan siyasi istikrarsızlık sonucunda İsrail'de kısa aralıklarla beş genel seçim yapılmıştı.
27 Ekim 2026 seçimleri ise 26. dönem Knesset üyelerinin belirlenmesi amacıyla gerçekleştiriliyor.
GAZZE VE LÜBNAN'DAKİ ASKERÎ OPERASYONLAR SEÇİM GÜNDEMİNDE
İsrail'deki seçimler, 7 Ekim 2023 sonrasında Gazze Şeridi'nde başlayan savaşın ve Lübnan ile İran'ı da kapsayan bölgesel çatışmaların ardından düzenleniyor.
Gazze'de yaşanan ağır insani kriz, İsrail ordusunun askerî operasyonları ve çatışmaların bölgesel etkileri, seçim kampanyasının önemli dış politika ve güvenlik başlıkları arasında yer aldı.
Netanyahu seçim kampanyasında ulusal güvenlik politikalarını öne çıkarırken muhalefet partileri, özellikle 7 Ekim saldırıları öncesindeki güvenlik zafiyetleri ve hükümetin kriz yönetimine ilişkin eleştirilerini gündeme taşıdı.
Seçim tartışmalarında ayrıca yargı düzenlemeleri, hayat pahalılığı, askerlik yükümlülükleri ve ultra-Ortodoks Yahudilerin askerlikten muaf tutulmasına ilişkin uygulamalar da önemli yer tuttu.
FİLİSTİNLİ SEÇMENLERİN DURUMU DİKKAT ÇEKİYOR
İsrail'deki seçimlerde oy kullanma hakkına sahip seçmenler arasında yaklaşık 1,2 milyon Filistin kökenli İsrail vatandaşı da bulunuyor.
Buna karşılık işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs ile Gazze Şeridi'nde yaşayan, İsrail vatandaşlığı bulunmayan Filistinliler Knesset seçimlerinde oy kullanamıyor.
İsrail vatandaşı Filistinlilerin seçimlere katılım oranı ve Filistinli seçmenlerin desteklediği siyasi partilerin kazanacağı sandalye sayısı, parlamentodaki siyasi dengeler açısından önem taşıyor.
Seçim öncesindeki araştırmalarda Filistinli seçmenlerin desteklediği partilerin toplam 14 ila 16 sandalye kazanabileceği yönünde tahminler yer aldı. Bununla birlikte bu rakamlar kesin sonuçları değil, seçim öncesi kamuoyu araştırmalarını yansıtıyor.
ASKERLER İÇİN OY VERME İŞLEMLERİ ÖNCEDEN BAŞLADI
İsrail'de bazı askerî personel ve özel görevlerde bulunan seçmenler için oy verme işlemleri genel seçim gününden önce başladı.
20 Ekim'den itibaren askerî birliklerde ve özel oy verme merkezlerinde kurulan sandıklarda oy kullanma imkânı sağlandı. Bu uygulama kapsamında işgal altındaki bölgelerde görev yapan askerî personel de oy kullandı.
İsrail'de yurt dışında yaşayan vatandaşların büyük bölümü ise oy kullanabilmek için ülkeye gelmek zorunda. Diplomatlar ve belirli resmî görevlerde bulunan kişiler, yurt dışından oy kullanma imkânına sahip istisnai gruplar arasında yer alıyor.
İSRAİL SEÇİM SONUÇLARI NE ZAMAN AÇIKLANACAK?
İsrail'de oy verme işlemlerinin Türkiye saatiyle 23.00'te sona ermesinin ardından ilk çıkış anketlerinin yayımlanması bekleniyor.
Resmî oy sayımının sandıkların kapanmasının ardından başlaması, özel sandıklarda kullanılan oyların da sayılmasıyla kesin sonuçların ilerleyen günlerde açıklanması öngörülüyor. Nihai sonuçların 4 Kasım'a kadar ilan edilmesi planlanıyor.
Ancak seçim sonuçlarının kesinleşmesi, yeni hükümetin hemen kurulacağı anlamına gelmiyor. İsrail Cumhurbaşkanı, seçimlerin ardından siyasi partilerle görüşerek hükümeti kurma görevini parlamentoda çoğunluk desteğini sağlayabilecek milletvekiline verecek.
Hükümet kurma sürecinde ilk etapta 28 günlük süre tanınıyor. Gerektiğinde bu süre 14 gün daha uzatılabiliyor.
Netanyahu ve Eisenkot'un liderliğindeki siyasi blokların parlamentoda çoğunluğu sağlayamaması durumunda ise koalisyon müzakerelerinin uzaması gündeme gelebilecek.
SEÇİMLERİN SONUCU BÖLGESEL POLİTİKALARI DA ETKİLEYECEK
İsrail'deki genel seçimler yalnızca ülkenin iç siyasi dengeleri açısından değil, Orta Doğu'daki diplomatik ve askerî gelişmeler bakımından da yakından takip ediliyor.
Yeni hükümetin Gazze, Lübnan, İran ve Filistin meselesine yönelik politikaları, bölgedeki güvenlik ortamı ve uluslararası ilişkiler üzerinde etkili olabilecek.
Bu nedenle 27 Ekim seçimlerinde hangi partinin birinci sırada yer alacağının yanı sıra, parlamentoda nasıl bir koalisyon çoğunluğu oluşacağı da belirleyici önem taşıyor.
İsrail'de gözler şimdi sandıkların kapanmasının ardından açıklanacak ilk sonuçlara ve 120 sandalyeli Knesset'te ortaya çıkacak yeni siyasi tabloya çevrildi.
