İslam dininde ibadetler farz, vacip ve nafile olmak üzere üç ana kategoriye ayrılır. Farz olan Ramazan orucunun yanı sıra, Peygamanber Efendimiz Hz. Muhammed'in (S.A.V) sünnetine uygun olarak tutulan gönüllü oruçlar, kişinin manevi dünyasını zenginleştiren en kıymetli amellerden biri kabul edilir. Nafile orucu, kişinin herhangi bir zorunluluğu olmaksızın, sadece Allah’a yakınlaşma gayesiyle gerçekleştirdiği bir teslimiyet göstergesidir.
NAFİLE ORUCU NE DEMEKTİR?
İslami terminolojide nafile orucu, farz (Ramazan orucu) ve vacip (adak veya bozulan nafile orucun kazası) olan oruçların dışında tutulan tüm gönüllü oruçları kapsar. Bu oruçlar, kişinin ruhunu terbiye etmesi ve ahiret azığını artırması için büyük bir fırsat sunar. Nafile ibadetler, özellikle kıyamet gününde farz ibadetlerdeki eksikliklerin tamamlanmasına vesile olacağı müjdelenen amellerdir. İslam alimleri, bu oruçların samimiyetle tutulmasının Allah katında büyük bir karşılığı olduğunu vurgulamaktadır.
NAFİLE ORUCU HANGİ GÜNLERDE TUTULUR?
Nafile orucu, İslam dininde oruç tutulması yasaklanan günler (Ramazan Bayramı'nın ilk günü ve Kurban Bayramı'nın dört günü) dışında yılın her zamanı tutulabilir. Ancak bazı günler vardır ki bu günlerde oruç tutmak çok daha faziletli kabul edilmiştir:
- Pazartesi ve Perşembe Orucu: Hz. Peygamber'in amellerin Allah'a arz edildiği bu günlerde oruçlu olmayı tercih ettiği bilinmektedir.
- Eyyam-ı Biyd (Aydınlık Günler): Her hicri ayın 13, 14 ve 15. günlerinde tutulan oruçtur.
- Şevval Orucu: Ramazan Bayramı'ndan sonraki Şevval ayı içerisinde tutulan 6 günlük oruçtur.
- Aşure Orucu: Muharrem ayının 10. günü, öncesindeki veya sonrasındaki günle birleştirilerek tutulur.
- Arafe Günü Orucu: Zilhicce ayının 9. günü, yani Kurban Bayramı'ndan bir önceki gün tutulan oruçtur.
NAFİLE ORUCUNA NASIL NİYET EDİLİR?
Bir ibadetin geçerli olması için en temel şart niyettir. Nafile orucu için niyet süresi, farz oruçlarda olduğu gibi geniş tutulmuştur. Nafile orucuna niyet ederken asıl olan kalbin niyetidir; ancak dil ile "Niyet ettim Allah rızası için yarınki nafile orucumu tutmaya" şeklinde ifade edilmesi müstehaptır.
Nafile orucu için niyet etme vakti, akşam namazından itibaren ertesi günün kuşluk vaktine (öğle ezanına yaklaşık bir saat kalana kadar) devam eder. Eğer kişi imsaktan sonra bir şey yiyip içmemişse, öğle vaktine kadar niyet ederek orucuna başlayabilir. Sahura kalkmak da başlı başına bir niyet yerine geçmektedir.
NAFİLE ORUCU BOZULURSA NE OLUR?
Başlanmış olan bir nafile ibadetin tamamlanması vaciptir. Bu nedenle, bilerek veya bir mazeret sebebiyle bozulan nafile orucunun kazası gerekir. İslam hukukuna göre, başlanan bir ibadetin yarıda bırakılması uygun görülmediği için bozulan o günün yerine başka bir gün kaza orucu tutulması dini bir gerekliliktir. Ancak unutarak bir şey yemek veya içmek orucu bozmaz; kişi fark ettiği anda ağzını çalkalayıp orucuna devam etmelidir.
