Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) brüt rezervleri 23 Ekim haftasında 6,9 milyar dolar azalarak 162,2 milyar dolara indi ve 10 Temmuz haftasından bu yana en düşük seviyeyi gördü. Bloomberg HT'nin aktardığı TCMB verilerine göre brüt rezervler son iki haftada toplam 9,4 milyar dolar eridi. Düşüş, aynı hafta açıklanan faiz indirimi ve dolar/TL'deki yükselişle eş zamanlı yaşandı. Ocak sonunda tarihi zirveyi gören rezervler, eylül ortasında başlayan dalgalanmanın ardından yeniden aşağı yönlü seyre girdi.
Kayıp yalnızca brüt rezervle sınırlı kalmadı. Net rezervler 8,7 milyar dolar gerileyerek 42,9 milyar dolara indi. Swap hariç net rezervler ise 8,6 milyar dolarlık düşüşle 30,8 milyar dolara çekildi. Swap hariç net rezervdeki kayıp iki haftada 13,5 milyar dolara ulaşırken 11 Eylül haftasında 50 milyar dolar olan rakam altı haftada 19,2 milyar dolar eridi.
REZERVLER NEDEN BU KADAR HIZLI ERİYOR?
Hisse.net'in TCMB bilanço verilerinden yaptığı hesaplamaya göre Merkez Bankası 23 Ekim haftasında piyasaya 5,7 milyar dolarlık net döviz satışı yaptı. 16 Eylül'de patlak veren yatırım fonu krizinden bu yana toplam satış 16,1 milyar dolara ulaştı. Banka kriz sonrasındaki altı haftanın yalnızca birinde, 9 Ekim haftasında net alıcı konumuna geçti. Küresel piyasalarda gerileyen altın fiyatları da net rezervde 2,5 milyar dolarlık değer kaybı yarattı.
Haftalık satış tutarı iş günü başına ortalama 1,14 milyar dolara denk geliyor. Satışın bugünkü kurla Türk lirası karşılığı yaklaşık 285 milyar liraya ulaşıyor. Aynı hafta içinde Para Politikası Kurulu, 22 Ekim'deki toplantısında politika faizini 100 baz puan indirerek yüzde 36'ya çekti. Kurdaki baskı da sürüyor. Dolar/TL bugün 49,94 ile tüm zamanların en yüksek seviyesine çıktı.
KARAHAN FON KRİZİ İÇİN NE DEMİŞTİ?
TCMB Başkanı Fatih Karahan 6 Ekim'de TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda yaptığı sunumda fonlardan yaşanan çıkışlara değindi. Karahan, bireysel yatırımcıların döviz ve kıymetli maden satışlarının sürdüğünü belirterek fonlardan çıkan paranın büyük bölümünün mevduata yöneldiğini söyledi. Karahan, yıl içindeki jeopolitik gelişmelerin dezenflasyon sürecini etkilediğini de ifade etti.
Karahan, para politikasındaki kararlılık mesajını "Fiyat istikrarı hedefimiz doğrultusunda tüm araçlarımızı kararlılıkla kullanmaya devam edeceğiz" sözleriyle verdi. Merkez Bankası, kurda ani dalgalanmaların önüne geçmek için döviz satışını başlıca araç olarak kullanıyor. Satışların sürdüğü haftalarda rezervlerdeki düşüş de hız kazanıyor.
REZERVLER YIL BAŞINDAN BU YANA NE KADAR GERİLEDİ?
TCMB'nin brüt rezervleri 30 Ocak haftasında 218,2 milyar dolarla tarihi zirvesini görmüştü. Son veriyle birlikte rezervler zirvenin 56 milyar dolar, yaklaşık yüzde 25,7 altına indi. 2025 yılını 193,9 milyar dolarla kapatan rezervlerin yıl başından bu yana kaybı 31,7 milyar dolara ulaştı. Şubattaki bölgesel savaşın ardından başlayan satışlar dahil edildiğinde Merkez Bankası'nın yıl başından bu yana toplam döviz satışı yaklaşık 26 milyar doları buldu.
Rezervler yılın en düşük seviyesini 26 Haziran haftasında 149,2 milyar dolarla görmüş, ağustos sonunda 189 milyar doların üzerine çıkmıştı. Eylül ayındaki kayıp serisinde ise brüt rezervler 171,2 milyar dolara gerilemişti. Kurdaki rekorların sürdüğü dönemde yatırımcılar, 30 Ekim haftasına ait verilerle Merkez Bankası'nın satışlarına devam edip etmediğini takip edecek.
