ABD'de ara seçimlerin ardından Washington ile Tel Aviv arasındaki ilişkilerin geleceği tartışılmaya başlandı. Cumhuriyetçilerin Kongre'de yaşadığı kayıpları değerlendiren İsrailli uzmanlar, Donald Trump'ın İran politikasının seçim sonuçlarında etkili olduğunu ileri sürdü. Uzmanlara göre Kongre'deki siyasi dengelerin değişmesi, İsrail'in ABD'den aldığı askeri desteği tehlikeye sokabilecek gelişmelerin önünü açabilir. İsrail'in eski Dışişleri Bakanlığı Sekreteri ve emekli Büyükelçi Alon Liel ile İsrailli-ABD'li yazar Jeff Halper, Anadolu Ajansına yaptıkları değerlendirmelerde seçim sonuçlarının İsrail açısından doğurabileceği siyasi ve askeri sonuçlara dikkat çekti.
"İSRAİL İÇİN BÜYÜK BİR DARBE"
Emekli Büyükelçi Alon Liel, ABD ara seçimlerinin İsrail açısından hem Kongre hem de Beyaz Saray düzeyinde olumsuz sonuçlar doğuracağını savundu. Cumhuriyetçilerin Kongre'deki çoğunluğu kaybetmesinin Trump'ın siyasi gücünü zayıflattığını belirten Liel, yeni Kongrenin İsrail'e yönelik daha eleştirel bir tutum sergileyebileceğini söyledi. Liel, değerlendirmesinde, "İsrail'e karşı daha düşmanca bir tutum sergileyecek bir Kongre ile karşı karşıya kalacağız." ifadelerini kullandı. İsrail'in ABD'ye yalnızca mali yardım konusunda değil, silah tedariki bakımından da bağımlı olduğunu vurgulayan Liel, Washington yönetiminin askeri yardımları durdurmasının Tel Aviv açısından ciddi sonuçlar doğurabileceğini belirtti. Seçim sonuçlarında İran savaşının önemli rol oynadığını savunan Liel, ABD kamuoyunun savaşa destek vermediğini dile getirdi. Liel, "İran savaşının, Cumhuriyetçilerin seçim sonuçlarını olumsuz etkilediğini düşünüyorum. Çünkü İran'la savaş, ABD'de oldukça sevilmeyen bir politikaydı." değerlendirmesinde bulundu. Gazze'deki gelişmelerin de özellikle İsrail karşıtı adayların yarıştığı bazı seçim bölgelerinde etkili olduğunu belirten Liel, ABD'deki siyasi değişimin İsrail'in politikalarına yansıyabileceğine işaret etti.
İRAN'A YENİ SALDIRI İHTİMALİ AZALABİLİR
Kongre'deki güç değişiminin Trump'ın İran'a yönelik yeni askeri operasyonlar düzenleme konusunda hareket alanını daraltabileceğini savunan Liel, İsrail'in de bu gelişmeden etkileneceğini söyledi. Liel, İran'a yönelik olası askeri operasyonlara ilişkin, "İran'a yönelik geniş çaplı ve devam eden bir saldırı ihtimalinin daha düşük olduğunu düşünüyorum." ifadelerini kullandı. İsrail'in ABD desteği olmadan İran'a karşı uzun süreli bir askeri operasyon yürütmesinin güç olacağını belirten Liel, Washington'daki siyasi dengelerin değişmesinin Tel Aviv'in askeri hesaplarını yeniden şekillendirebileceğini kaydetti. Liel, Trump'ın uluslararası siyasetteki etkisinin azalmasının Filistin Devleti'nin tanınması konusunda da yeni gelişmelere yol açabileceğini ileri sürdü. Almanya, İtalya ve Japonya gibi ülkelerin Filistin'i tanıma yönünde adım atabileceğini öne süren Liel, ABD'nin tutumundaki olası değişikliğin Filistin'in Birleşmiş Milletler üyeliği sürecini de etkileyebileceğini savundu. Liel ayrıca İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria'daki yerleşim faaliyetlerine yönelik uluslararası yaptırımların genişleyebileceğini ifade etti.
"İSRAİL SAVUNMASIZ BİR POZİSYONDA"
İsrailli-ABD'li yazar Jeff Halper de seçim sonuçlarının İsrail açısından önemli bir siyasi kayıp olduğunu söyledi. Demokratların, özellikle partinin sol kanadının İsrail politikalarına Cumhuriyetçilerden daha eleştirel yaklaştığını belirten Halper, ABD'nin askeri yardımları durdurma kararının İsrail'de büyük şaşkınlık yarattığını ifade etti. Halper, Trump yönetiminin aldığı kararın, İsrail'e silah satışlarının durdurulmasını savunan siyasi çevrelerin taleplerini güçlendirdiğini ileri sürdü. Bununla birlikte ABD'deki Yahudi toplumunun siyasi etkisi ve Cumhuriyetçilerin Evanjelik seçmen tabanının İsrail'e desteğinin, Washington'un politikalarında köklü değişiklikleri sınırlayabileceğini belirtti.
