Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan 2025 yılı ölüm ve ölüm nedeni istatistiklerine göre, ülkedeki toplam ölüm sayısı 2024'teki 489 bin 734'ten 2025'te 491 bin 684'e yükseldi. Ölenlerin yüzde 55,1'ini erkekler oluştururken, kadınların oranı yüzde 44,9 olarak gerçekleşti. Ölüme dair temel göstergelerden biri olan kaba ölüm hızı ise, 2024 yılına kıyasla aynı kalarak binde 5,7 seviyesinde gerçekleşti. Bu da her bin kişiden yaklaşık 5,7'sinin hayata veda ettiğini gösteriyor.
EN YÜKSEK ÖLÜM HIZI SİNOP'TA
Ölüm hızı açısından iller arasında belirgin farklar gözleniyor. En yüksek kaba ölüm hızı 2025'te binde 10,8 ile Sinop'ta kaydedilirken, bunu sırasıyla Kastamonu (binde 10,2), Giresun (binde 9,6) ve Balıkesir (binde 9,5) izledi. Buna karşın en düşük ölüm hızı binde 2,3 ile Şırnak'ta tespit edilirken, Hakkari, Van, Batman ve Şanlıurfa gibi iller de ölüm hızının görece düşük olduğu yerler oldu.
Ölümlerin nedenlerine bakıldığında, dolaşım sistemi hastalıklarının yüzde 34,7 ile birinci sırada yer aldığı ortaya çıktı. Takip eden ölüm nedenleri ise yüzde 16,1 ile iyi ve kötü huylu tümörler ve yüzde 15,1 ile solunum sistemi hastalıkları oldu. Dolaşım sistemi hastalıklarının alt kategorileri incelendiğinde, ölümlerin yüzde 42,3'ünün iskemik kalp hastalıklarından, yüzde 24,6'sının diğer kalp hastalıklarından ve yüzde 18,2'sinin serebro-vasküler hastalıklardan kaynaklandığı anlaşıldı.
Bölgesel dağılıma baktığımızda, dolaşım sistemi hastalıklarından ölüm oranının en yüksek olduğu il yüzde 47,7 ile Çanakkale oldu. Onu sırasıyla Balıkesir (yüzde 42,8), Hatay (yüzde 42,2) ve Burdur (yüzde 42) takip etti. Öte yandan, bu hastalıklara bağlı ölüm oranının en düşük olduğu iller ise yüzde 25,4 ile Kilis, yüzde 28,7 ile Hakkari, yüzde 28,9 ile İstanbul ve yüzde 29 ile Kayseri olarak belirlendi.
KANSER TÜRLERİNE BAĞLI ÖLÜM ORANLARI YÜKSEK
Kanser türlerine bağlı ölümler de önemli bir yer tutuyor. İyi ve kötü huylu tümörlerden kaynaklı ölümlerde, yüzde 28,9 ile en sık gırtlak ve soluk borusu/bronş/akciğer kanserleri görülüyor. Kolon kötü huylu tümörleri yüzde 8, lenfoid ve hematopoetik kötü huylu tümörler ise yüzde 7,6 oranında yer aldı. Bu nedenlerle ölüm oranının en yüksek olduğu iller Ağrı (yüzde 22,4), Van (yüzde 19,8), Kocaeli ve Ankara (yüzde 19,5) ile Elazığ (yüzde 19,4) olarak sıralandı. En düşük oranlar ise Kilis (yüzde 9,7), Burdur (yüzde 10,9), Şanlıurfa (yüzde 11) ve Aydın'da (yüzde 11,2) kaydedildi.
BEBEK ÖLÜM HIZINDA OLUMLU GELİŞME
Olumlu gelişmelerden biri ise bebek ölüm hızında gerçekleşti. Bebek ölüm sayısı, 2024 yılında 8 bin 484 iken, 2025'te 6 bin 988'e düşüş gösterdi. Bebek ölüm hızı da binde 9'dan 7,8'e geriledi. Daha geniş yaş grubunu kapsayan beş yaş altı ölüm hızı da 2024'te binde 11,1 iken, 2025'te binde 9,5 olarak azaldı. Bu göstergeler, Türkiye'de çocuk sağlığı ve yaşam süresine dair ilerlemeler olduğunu işaret ediyor.
