Gelecekte uzayda doğacak ilk bebeğin hikâyesinde bir Türk doktorun da emeği olacak. ABD’de South Florida Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü’nde görev yapan Doç. Dr. Begüm Mathyk, NASA ile yürütülen çalışmalarda kritik bir rol üstlenerek uzay tıbbının en hassas alanlarından birine yön veriyor. NASA OSDR Kadın Üreme Analizi Çalışma Grubu Başkanlığı’nı yürüten Mathyk, uzay yolculuğuna çıkacak kadın astronotların sağlık süreçlerini yakından takip ederken, aynı zamanda “Uzayda insan üreyebilir mi?” sorusuna bilimsel yanıt arıyor.
UZAY BİYOLOJİSİNDE TARİHİ DENEYLER
Türkiye gazetesinde yer alan bilgilere göre Doç. Dr. Mathyk, bugüne kadar uzay biyolojisi alanında dikkat çeken çalışmalara imza attı. Avrupa Uzay Ajansı (ESA) ve ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri (NIH) destekli projelerde yer alan Türk doktor, bilim dünyasında ses getiren bir başarıya da imza atarak yer çekimsiz uzay analoğu bir ortamda ilk kez jinekolojik ultrason muayenesi gerçekleştirdi. Bu çalışma, Amerikan Kadın Doğum ve Jinekoloji Derneği’nin resmi dergisinde yayımlanarak, gelecekte uzun süreli uzay görevlerinde sağlık hizmetlerinin nasıl verileceğine dair önemli bir referans olarak kabul edildi.
UZAYDA İNSAN VÜCUDUNUN SIRLARI ARAŞTIRILIYOR
Doç. Dr. Mathyk ayrıca, uzaya yapılan ilk sivil uçuşlardan biri olan “Inspiration4” görevinde de yer alarak kadın ve erkek vücudunun uzay ortamındaki biyolojik tepkilerini inceledi. Bu kapsamda hormon sistemi ve bağışıklık üzerindeki değişimler detaylı şekilde haritalandırıldı. Bu veriler, gelecekte yapılacak uzun süreli Mars ve derin uzay görevleri için kritik bilimsel altyapıyı oluşturuyor.
TAMAMI KADIN ASTRONOTLARLA YENİ DÖNEM
Türk doktorun görev aldığı bir diğer önemli süreç ise, bu yıl içerisinde gerçekleştirilecek ve tamamı kadınlardan oluşan astronot ekibinin sağlık takibi olacak. Uçuş öncesi ve sonrası fizyolojik değişimler detaylı şekilde analiz edilerek, kadın bedeninin uzay yolculuğuna verdiği tepkiler incelenecek.
“UZAYDA DOĞUM MÜMKÜN MÜ?”
Doç. Dr. Begüm Mathyk, en çok merak edilen sorulardan biri olan “Uzayda hamilelik ve doğum mümkün mü?” sorusuna ise temkinli bir yanıt veriyor. Mevcut bilimsel verilerin henüz çok sınırlı olduğunu belirten Mathyk, uzayda üreyen canlı örneklerinin bulunduğunu ancak insan biyolojisinin çok daha karmaşık olduğunu vurguluyor. Mathyk, uzun vadede bu ihtimalin teorik olarak mümkün görülebileceğini ancak şu an için kesin bir sonuca ulaşmanın mümkün olmadığını ifade ediyor. Bilim dünyasında ise bu çalışmalar, insanlığın uzaydaki geleceğine dair en kritik araştırmalar arasında gösteriliyor.
