Bir canlıya ait beynin dijital bir simülasyon ortamında çalıştırılmasını sağlayan bir deney gerçekleştirildi. ABD merkezli teknoloji şirketi Eon Systems tarafından yürütülen çalışmada, yetişkin bir meyve sineğinin (Drosophila melanogaster) beyni detaylı şekilde modellenerek bilgisayar ortamına aktarıldı.
SİNEĞİN SİNİR AĞI FLYWIRE PROJESİNİN VERİLERİYLE DİJİTAL MODELE DÖNÜŞTÜRÜLDÜ
Araştırmaya şirketin kurucularından Dr. Alexander Wissner-Gross liderlik etti. Araştırmacılar, meyve sineğinin beynindeki yaklaşık 125 bin nöron ve 50 milyondan fazla sinaptik bağlantıyı içeren sinir ağını birebir dijital modele dönüştürdü. Araştırma ekibi, 2024 yılında bilim dünyasında yayımlanan FlyWire projesi kapsamında elde edilen ayrıntılı beyin haritasını temel aldı.
SİNEĞİN SİNİR BAĞLANTI HARİTASI BİR FİZİK MOTORUNA ENTEGRE EDİLDİ
Sineğin konnektom olarak bilinen sinir bağlantı haritası bir fizik motoruna entegre edildi ve yerçekimi ile sürtünme gibi gerçek dünya kurallarının geçerli olduğu sanal bir ortam oluşturuldu. Oluşturulan bu sanal sinir sistemi, gerçek beynin çalışma mantığını taklit ederek bir simülasyon içinde çalıştırıldı. Bu sistemde dijital beyin, çevreden gelen uyarıları işleyerek sanal kaslara komut gönderdi. Biyolojik bir beynin tüm bağlantılarıyla dijital ortamda işleyişi bu ölçekte modellenmiş oldu.
DİJİTAL SİNEK KENDİ SİNİR AĞININ İŞLEYİŞİYLE HAREKET ETTİ
Simülasyon sırasında dijital sineğin yürüdüğü, temizlendiği ve yiyecek aradığı gözlemlendi. Araştırmacılar, bu davranışların önceden yazılmış bir komut veya yapay zeka algoritmasından değil, tamamen dijitalleştirilen sinir ağının işleyişinden kaynaklandığını belirtti.
ARAŞTIRMA EKİBİ FARE VE İNSAN BEYNİNİN MODELLENMESİ ÜZERİNDE ÇALIŞIYOR
Araştırmayı yürüten ekip, meyve sineği deneyinin yalnızca ilk adım olduğunu ifade etti. Eon Systems araştırmacıları, daha karmaşık sinir sistemlerine sahip canlıların beyinlerini de haritalandırmak için çalışmalarını sürdürüyor. Bu kapsamda yaklaşık 70 milyon nörona sahip fare beyninin modellenmesi üzerinde çalışıldığı belirtildi. Uzun vadede insan beyninin dijital modelinin oluşturulması da hedefler arasında yer alıyor.
