Buhar içinde nicelik ve nitelik olarak değişebilen maddeler, kullanıcıların akciğer dokusundan ağız-diş sağlığına, kalp ritminden beyin gelişimine kadar farklı sistemlerde olumsuz sonuçlar doğurabiliyor.
ELEKTRONİK SİGARA ZARARLARI ÇOK YÖNLÜ ETKİLER OLUŞTURUYOR
Elektronik sigara zararları; nikotin bağımlılığı, akciğer fonksiyonlarında azalma, kalp ritim düzensizlikleri, kan basıncında yükselme ve bağışıklık sisteminin zayıflaması şeklinde özetleniyor. Ayrıca boğaz ve solunum yollarında tahriş, ağız kuruluğu, diş eti problemleri ve cilt şikâyetleri de sık rapor edilen sonuçlar arasında yer alıyor. Pasif maruz kalma yoluyla çevrede bulunanlar da ultrafine partiküller ve kimyasal bileşenlere maruz kalabiliyor.
AKCİĞER SAĞLIĞINDA İLTİHAP VE EVALI RİSKİ
Yüksek ısıda buharlaştırılan sıvılar, akciğer dokusunda irritasyon ve iltihabi süreçleri tetikleyebiliyor. Bazı vakalarda “E-sigara veya vaping ile ilişkili akciğer yaralanması” (EVALI) olarak adlandırılan ciddi tablo görülüyor. Nefes darlığı, göğüs ağrısı ve kalıcı fonksiyon kaybı, bu tablonun öne çıkan bulguları arasında yer alıyor.
KALP VE DAMAR SİSTEMİNDE OLUMSUZ SONUÇLAR
Nikotin, kalp atım hızını ve tansiyonu yükselten bir uyarıcı. Damar duvarında iltihap ve daralma eğilimini artıran bu etki, uzun vadede kalp krizi ve inme riskini besleyebiliyor. Buharla taşınan bazı metallerin ve kimyasalların dolaşım sistemine ulaşması, damar sağlığı üzerinde ek yük oluşturuyor.
GENÇLERDE BEYİN GELİŞİMİ VE BAĞIMLILIK RİSKİ
Ergenlik döneminde nikotine maruziyet, dikkat, öğrenme ve hafıza gibi bilişsel süreçleri olumsuz etkileyebiliyor. Erken yaşta kullanım, nikotin bağımlılığının kalıcı hâle gelmesine ve ilerleyen dönemde başka tütün ürünlerine geçiş riskinin artmasına yol açabiliyor.Isı etkisiyle formaldehit, asetaldehit gibi aldehitlerin oluşabildiği biliniyor. Bazı aromalarda yer alabilen diasetil türü bileşikler, solunduğunda bronşiollerde hasar riskini artırabiliyor. İçerik standardizasyonunun yetersizliği, ürünler arası farklılığı büyütüyor.
NİKOTİN İÇERMEYEN SEÇENEKLER DE RİSKSİZ DEĞİL
Nikotin içermeyen ürünler bağımlılık etkisini azaltabilir; ancak bu durum, buharın solunum yollarında tahriş ve inflamasyon oluşturan kimyasallar içerdiği gerçeğini değiştirmiyor. Propilen glikol ve gliserin gibi taşıyıcıların solunum yoluyla uzun süreli maruz kalmada nasıl sonuçlar vereceğine ilişkin belirsizlik devam ediyor.
PASİF İÇİCİLİK VE KAPALI ALAN SORUNU
Elektronik sigara buharı, kapalı ortamlarda havaya yayılan partiküller ve kimyasallar içerir. Bu durum, çocuklar, hamileler ve solunum hastalığı bulunanlar için ek risk anlamına geliyor. Pasif içiciliğin “zararsız” olduğu yönündeki yaygın kanı, ortamdaki nikotin ve kimyasal izlerini göz ardı ediyor.
ELEKTRONİK SİGARA YAN ETKİLER GÜNLÜK YAŞAMA YANSIYOR
Kullanım sonrası boğazda yanma, kuru öksürük, ağız kuruluğu ve ses kısıklığı gibi yakınmalar sık dile getiriliyor.Dudak kuruluğu, aft ve ciltte döküntü gibi şikâyetler de kullanıcılar arasında yaygın.
ELEKTRONİK SİGARA CİHAZ GÜVENLİĞİ VE PATLAMA RİSKİ
Elektronik sigaralarda kullanılan pillerin hatalı şarj edilmesi, uygun olmayan aksesuarlar veya üretim kaynaklı sorunlar, ısınma ve patlama gibi güvenlik riskleri doğurabiliyor. Bu tür olaylar yanık ve travma gibi fiziksel yaralanmalara yol açabiliyor.
ELEKTRONİK SİGARAYI BIRAKMA YOLLARI
Elektronik sigara, bazı kullanıcılar tarafından sigarayı bırakma adımı olarak tercih edilse de çok sayıda kullanıcı “ikili kullanım”a devam ediyor. Nikotin maruziyetinin sürmesi, bağımlılığın ortadan kalkması yerine şekil değiştirmesine neden olabiliyor. Bırakma sürecinde kanıta dayalı yöntemler ve tıbbi destek, başarı oranını artıran seçenekler arasında gösteriliyor.
ELEKTRONİK SİGARA UZUN VADEDE KANSER VE KRONİK HASTALIK RİSKİ YARATIYOR
Isıyla oluşan aldehitler ve aromatik bileşenlerin uzun süreli solunması, hücresel düzeyde hasar ve kanser riskine zemin hazırlayabiliyor. Solunum yollarında kronik tahriş ve inflamasyon; astım, kronik bronşit ve KOAH gibi hastalıkların gelişimine katkıda bulunabiliyor. Bağışıklık sistemi hücrelerinde fonksiyon bozulması, enfeksiyonlara yatkınlığı artırabiliyor.Elektronik sigarayı bırakmayı hedefleyenler için planlı bir tarih belirleme, tetikleyicilerden uzak durma ve davranışsal destek yöntemleri öne çıkıyor. Nikotin yerine geçen ürünler (sakız, bant, pastil) ile profesyonel danışmanlık, kısa vadede yoksunluk belirtilerini hafifletebiliyor. Egzersiz, yeterli su tüketimi ve stres yönetimi, sürece eşlik eden destekleyici alışkanlıklar arasında yer alıyor.