Gusül, tüm vücudu baştan ayağa su ile yıkayarak büyük hadesten temizlenmek anlamına gelir. Erkekler için gusül abdesti, özellikle cinsel ilişki, ihtilam, meni gelmesi, hayız veya lohusalık hâlinden çıkan eşiyle birlikte olma gibi durumların ardından ibadetlerin geçerli olabilmesi için zorunludur.
Gusül abdesti olmadan Namaz kılınamaz, Kur’an’a çıplak elle dokunulamaz, Kâbe’yi tavaf edilemez, Camiye girilmesi sakıncalı kabul edilir.
Bu yüzden gusül, sadece bedensel bir temizlik değil, manevi olarak ibadete hazırlanma sürecidir. Erkeklerin bu konuda doğru bilgiye sahip olması, günlük ibadet hayatının sıhhati açısından büyük önem taşır.
GUSÜL ABDESTİ NASIL ALINIR?
Gusül abdesti alırken niyet, sıralama ve suyu ulaştırma çok önemlidir. Aşağıdaki adımlar, Hanefi mezhebi esas alınarak hazırlanmıştır; ancak genel olarak diğer mezheplerde de benzer uygulamalar vardır.
GUSÜLE NİYET ETMEK
Gusüle başlarken kalpten niyet etmek yeterlidir. Dilerseniz şu şekilde dilinizle de söyleyebilirsiniz:
“Niyet ettim Allah rızası için gusül abdesti almaya, büyük hadesten temizlenmeye.”
BESMELE VE ÖN HAZIRLIK
“Bismillahirrahmanirrahim” diyerek gusle başlanır.
Elde veya vücutta pislik (necaset) varsa önce bu kısımlar yıkanarak temizlenir.
Avret mahalli iyice yıkanır ve temizlenir.
NORMAL ABDEST ALMAK
Pek çok fıkıh kaynağında tavsiye edilen, gusle geçmeden önce normal namaz abdesti almaktır:
Ağız üç kez çalkalanır (mazmaza),
Buruna üç kez su çekilip sümkürülür (istinşak),
Yüz, kollar, baş meshi ve ayaklar yıkanarak normal abdest tamamlanır.
Bu abdest, guslün sünnetlerindendir ve genel kabul gören uygulamadır.
BAŞ VE VÜCUDU YIKAMAK
Abdestten sonra tüm vücudu yıkama aşamasına geçilir:
Önce başın üzerine üç defa su dökülür; suyun saç diplerine, sakalın dibine ulaştığından emin olunur.
Sonra sağ omuzdan başlayarak vücudun sağ tarafı,
Ardından sol omuzdan başlayarak vücudun sol tarafı yıkanır.
Bu esnada:
Vücutta suyun ulaşmadığı kuru yer kalmamasına dikkat edilmelidir (koltuk altı, diz arkaları, parmak araları, göbek çukuru gibi).
Eğer banyoda su birikiyorsa, ayakları en sona bırakmak da mümkündür.
GUSÜLDE FARZ OLANLAR
Teknik olarak guslün sahih olması için üç temel farz vardır:
Ağza su vermek (ağız içini yıkamak),
Burna su vermek (yumuşak kısma kadar),
Tüm vücudu yıkamak (iğne ucu kadar kuru yer kalmayacak şekilde).
Bu üç şart yerine geldiğinde gusül geçerli kabul edilir; ancak sünnetlere uymak hem sevap kazandırır hem de şüpheleri ortadan kaldırır.
GUSÜL ABDESTİ GEREKTİREN HALLER
Guslün ne zaman farz olduğu, erkekler için pratikte çok önemlidir. Yanlış bilgi, farkında olmadan ibadetin bozulmasına yol açabilir.
Meni Gelmesi (Şehvetle Boşalma)
Erkeklerde cinsel ilişki, mastürbasyon ya da cinsel içerikli hayal/uyarı ile meni gelmesi, guslü farz kılar. Bu durum uykuda (ihtilam) gerçekleşse bile, iz veya ıslaklık görülüyorsa gusül gerekir. Şehvet olmadan gelen sıvılar (mesela idrar yolu enfeksiyonu veya prostat sıvısı) her zaman meni sayılmayabilir; ancak şüphelendiğiniz durumlarda gusül almayı tercih etmek ihtiyatlıdır.
Cinsel İlişki (Cinsel Uzuvların Buluşturulması)
Cinsel ilişkinin gerçekleşmesi, meni gelmese bile, sadece tenasül organlarının birleşmesi (sünnet yerinin kaybolacak kadar girmesi) sebebiyle guslü farz kılar. Nikahlı eşler arasında da, nikahsız ve haram olan ilişkilerde de bu hüküm değişmez. Ayrıca, hayız ve lohusalık hâlinden çıkan eşinizle birlikte olduktan sonra, kendiniz için de gusül gerekir.
DUŞ ALIRKEN GUSÜLÜ NİYETLE BİRLEŞTİRMEK
Günlük hayatta çoğu erkek, sabah veya akşam düzenli duş alır. Az bilinen ama çok pratik bir ipucu şudur: Eğer gusül gerektiren bir durumda iseniz, normal duşu gusül niyetiyle birleştirebilirsiniz. Yani:
Duşa girmeden önce kalben “Gusül abdesti almak” diye niyet edin,
Duş esnasında mutlaka ağıza ve buruna su verip tüm vücudu yıkayın,
Bu şekilde hem temizlik hem de gusül aynı anda tamamlanmış olur.
Burada dikkat edilmesi gereken temel nokta, suya engel olabilecek maddelerin (kalın krem, boya, yapışkan kir vb.) önceden temizlenmiş olmasıdır.