Küresel piyasaların gelecek haftaki en kritik günü 28 Ekim. Fed'in Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC), 27–28 Ekim'deki toplantısının ardından Türkiye saatiyle 21:00'de faiz kararını açıklayacak; 21:30'da Fed Başkanı'nın basın toplantısı başlayacak. Fed bir önceki kararında politika faizini oybirliğiyle 25 baz puan artırarak yüzde 3,75–4 aralığına çekmişti. Eylül'de tarım dışı istihdamın yalnızca 29 bin artması ve işsizliğin yüzde 4,2'ye çıkması, yeni bir artışın zamanlamasını tartışmalı hale getirdi.
Fed faizi neden tüm piyasaları etkiler?
Fed'in belirlediği faiz, dünyanın rezerv para birimi olan doların "fiyatı". Faiz yükseldiğinde dolar cinsinden mevduat ve tahvil daha çok getiri sağlar; para, getirisi olmayan ya da daha riskli varlıklardan (altın, hisse, kripto, gelişmekte olan ülke piyasaları) ABD'ye doğru akar. Faiz düştüğünde ya da düşüş beklentisi oluştuğunda ise akış tersine döner. Piyasalar kararı genellikle önceden fiyatladığı için asıl hareketi, beklentiyle gerçekleşen arasındaki fark ve Fed'in gelecek toplantılara dair verdiği mesaj yaratır.
Varlık varlık: Faiz artışı ve indirimi neyi nasıl etkiler?
|
Piyasa |
Faiz artışı / şahin mesaj |
Faiz indirimi / gevşeme sinyali |
Neden? |
|---|---|---|---|
|
Ons altın |
Düşer |
Yükselir |
Altın faiz getirisi sunmaz; yüksek faizde cazibesi azalır |
|
Dolar endeksi (DXY) |
Yükselir |
Düşer |
Dolar varlıklarının getirisi artar ya da azalır |
|
ABD tahvil getirileri |
Yükselir |
Düşer |
Kısa vadeli getiri doğrudan politika faizini izler |
|
ABD borsaları |
Baskılanır, özellikle teknoloji |
Destek bulur |
Gelecekteki kârların bugünkü değeri faizle düşer |
|
Bitcoin ve kripto |
Satış baskısı |
Risk iştahıyla yükselir |
En likiditeye duyarlı varlık sınıfı |
|
Petrol |
Talep endişesiyle geriler |
Destek bulur |
Sıkı para politikası büyüme beklentisini düşürür |
|
Gelişmekte olan piyasalar |
Sermaye çıkışı, kur baskısı |
Sermaye girişi |
Fon akışı dolar getirisine göre yön değiştirir |
28 Ekim için 3 FED kararları için 3 senaryo
1. Faiz sabit, gevşeme sinyali (düşük olasılık). Fed, zayıflayan istihdamı gerekçe gösterip artış döngüsünün bittiğini ima ederse dolar ve tahvil getirileri geriler. Ons altın, hisse senetleri ve kripto paralar yükselir; gelişmekte olan piyasalara fon girişi hızlanır.
2. Faiz sabit, şahin ton (en olası). Karar beklentiyle uyumlu olur ama Fed "faizler bir süre yüksek kalacak" ve "gerekirse yeniden artırırız" mesajını korur. Piyasalarda belirgin bir kırılma olmaz; altın yatay-aşağı, dolar güçlü seyreder. Yönü bir gün sonra, 29 Ekim'de açıklanacak PCE enflasyonu belirler.
3. Faiz artışı ya da beklenenden sert mesaj (düşük olasılık). Sürpriz bir artış doları ve tahvil getirilerini sert yükseltir; altın, borsalar ve kriptoda hızlı satış görülür. Gelişmekte olan ülke paraları değer kaybeder.
Türkiye'ye etkisi: Dolar/TL, gram altın, Borsa İstanbul
-
Dolar/TL: Fed'in şahin adımları küresel doları güçlendirir ve gelişmekte olan piyasalardan fon çıkışına yol açabilir; bu da kur üzerinde baskı yaratır. Gevşeme sinyali ise TL varlıklarına yabancı ilgisini artırır.
-
Gram altın: Ons ve dolar/TL'nin bileşimi. Ons düşerken kur yükselirse gram altın yatay kalır; iki etken aynı yöne dönerse hareket sertleşir.
- Borsa İstanbul: Yabancı yatırımcı akışına duyarlı; özellikle bankacılık hisseleri Fed sonrası risk iştahını hızlı yansıtır.
- TCMB: Fed'in yönü, Merkez Bankası'nın faiz indirimlerindeki alanını da etkiler; sıkı bir Fed, yurt içinde gevşeme hızını sınırlayabilir.
Karar günü neye bakılmalı?
-
Karar metni (21:00): Faiz oranı ve gelecek adımlara dair ifadeler; "ek sıkılaştırma" vurgusunun korunup korunmadığı.
-
Oy dağılımı: Karşı oy varsa hangi yönde olduğu, komitedeki bölünmeyi gösterir.
- Basın toplantısı (21:30): Fed Başkanı'nın istihdam ve enflasyon yorumu, piyasalarda asıl hareketi genellikle burada başlatır.
- 29 Ekim PCE: Fed'in en çok izlediği enflasyon göstergesi; kararın etkisini pekiştirebilir ya da tersine çevirebilir.
Sık sorulan sorular
Fed faiz kararı ne zaman, saat kaçta açıklanacak? 28 Ekim 2026 Çarşamba, Türkiye saatiyle 21:00. Basın toplantısı 21:30'da.
Fed'in şu anki faiz oranı kaç? Yüzde 3,75–4 aralığı. Bir önceki toplantıda 25 baz puan artırılmıştı.
Fed faiz artırırsa altın düşer mi? Genellikle evet; faiz getirisi olmayan altın yüksek faiz ortamında cazibesini kaybeder ve dolar güçlenir.
Fed faizi sabit tutarsa borsa yükselir mi? Kararın yanındaki mesaja bağlı. Gevşeme sinyali hisselere destek verir; "uzun süre yüksek" vurgusu yükselişi sınırlar.
Fed kararı dolar/TL'yi etkiler mi? Evet, dolaylı olarak. Küresel doların güçlenmesi ve gelişmekte olan piyasalardan fon çıkışı kur üzerinde baskı yaratabilir.
Şahin ve güvercin ne demek? Şahin, enflasyonla mücadele için faizi yüksek tutmayı savunan; güvercin, büyüme ve istihdamı desteklemek için faiz indirimine sıcak bakan tutumu anlatır.
Bu haber yatırım tavsiyesi değildir.
