İş görüşmelerinde adayların mesleki deneyimleri, yetkinlikleri ve kariyer hedefleri kadar önceki işlerinden neden ayrıldıkları da merak ediliyor. Özellikle son iş yerinden sorun yaşayarak ayrılan, işten çıkarılan veya uzun süredir iş arayan kişiler, bu soruya nasıl cevap vermeleri gerektiği konusunda kararsız kalabiliyor. Yanlış anlaşılmaktan çekinen bazı adaylar gerçek ayrılma nedenlerini anlatmaktan kaçınırken bazıları da önceki iş yerlerinde yaşadıkları sorunları ayrıntılarıyla paylaşabiliyor. Peki, iş görüşmesinde neden işten ayrıldınız sorusuna ne denir? İşten çıkarılan bir aday bu durumu nasıl açıklamalı?
TÜRKİNFORM'a işe alım süreçlerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan İnsan Kaynakları Danışmanı Sevgi Sönger, adayların kariyer hedeflerine uygun pozisyonlara başvurmasının ve yetkinliklerini doğru ifade etmesinin önemine dikkat çekti. İş görüşmelerinde önceki işten ayrılma nedeninin nasıl anlatılacağı da adayların hazırlıklı olması gereken konular arasında yer alıyor.
İŞ GÖRÜŞMESİNDE NEDEN İŞTEN AYRILDINIZ DİYE SORULUR?
İşverenler, işe alım sürecinde adayların yalnızca geçmiş deneyimlerini değil, çalışma hayatına yaklaşımlarını da değerlendirebiliyor.
Önceki işten ayrılma nedeninin sorulması, adayın kariyer beklentilerini ve yeni pozisyondan ne beklediğini anlamaya yardımcı olabiliyor.
Bu soruyla adayın çalışma koşullarına ilişkin tercihleri, kariyer hedefleri ve önceki deneyimlerinden neler öğrendiği de değerlendirilebiliyor.
Ancak her işverenin bu soruyu aynı amaçla yönelttiği düşünülmemeli.
Bazı görüşmelerde adayın kariyer değişikliği yapma nedeni öne çıkarken bazılarında görev ve sorumluluklara ilişkin beklentiler önem taşıyabiliyor.
Bu nedenle iş görüşmesine katılan kişilerin ayrılma nedenlerini açık ve anlaşılır biçimde anlatmaya hazırlıklı olması gerekiyor.
NEDEN İŞTEN AYRILDINIZ SORUSUNA NASIL CEVAP VERİLİR?
İş görüşmelerinde işten ayrılma nedenini açıklarken öncelikle doğru ve tutarlı bilgiler verilmesi önem taşıyor.
Adayın önceki işinden neden ayrıldığını uzun açıklamalarla anlatması her zaman gerekli değil.
Özellikle mesleki gelişim, farklı sorumluluklar üstlenme isteği, kariyer değişikliği veya çalışma koşulları gibi nedenler, kişinin gerçek deneyimine uygun biçimde ifade edilebiliyor.
Örneğin kariyerinde farklı bir alana yönelmek isteyen bir aday, önceki görevinden edindiği deneyimi ve yeni pozisyona neden ilgi duyduğunu anlatabilir.
Ancak gerçekte yaşanmamış bir kariyer değişikliği veya görev değişimi gerekçesinin oluşturulması doğru değil.
Önemli olan, gerçek ayrılma nedenini profesyonel bir dille açıklayarak yeni iş fırsatıyla bağlantı kurabilmek.
ESKİ İŞVEREN HAKKINDA OLUMSUZ KONUŞMAK DOĞRU MU?
İşten ayrılma sürecinde yaşanan anlaşmazlıklar, bazı adayların görüşme sırasında eski işverenlerini eleştirmesine neden olabiliyor.
Ancak görüşmenin önemli bölümünü önceki yönetici veya çalışma arkadaşlarıyla yaşanan sorunlara ayırmak, adayın mesleki deneyimlerinin geri planda kalmasına yol açabiliyor.
Bu nedenle görüşmede kişisel suçlamalar yerine somut çalışma koşullarına ve ayrılma kararının nedenlerine odaklanılması daha yapıcı bir yaklaşım olabiliyor.
Örneğin görev tanımının değişmesi, kariyer gelişiminin sınırlı kalması veya çalışma koşullarının beklentilerle uyuşmaması gibi gerçek nedenler, kişisel tartışmalara girmeden ifade edilebiliyor.
Bununla birlikte adayların yaşadıkları ciddi hak ihlallerini gizlemek veya gerçekleri değiştirmek zorunda olduğu düşünülmemeli.
Önemli olan, görüşmenin amacıyla ilgili bilgileri doğru ve ölçülü biçimde paylaşmak.
İŞTEN ÇIKARILAN BİR ADAY NE SÖYLEMELİ?
İşten çıkarılmak, yeni bir iş görüşmesinde açıklanması zor durumlardan biri olabiliyor.
Ancak iş sözleşmesinin sona ermesi her zaman çalışanın mesleki başarısızlığıyla ilişkili değil.
Şirketlerin küçülmeye gitmesi, departmanların kapatılması veya yeniden yapılanma kararları da işten çıkarmalara neden olabiliyor.
Bu nedenle ayrılma gerekçesinin doğru biçimde belirtilmesi önem taşıyor.
Örneğin şirketin yeniden yapılanması nedeniyle görevine son verilen bir aday, durumu kısa ve açık biçimde ifade ederek sonraki kariyer hedeflerinden söz edebilir.
İşten çıkarılma performans veya disiplin kaynaklıysa da gerçek dışı bir gerekçe oluşturmak yerine olayın bağlamını ve çıkarılan dersleri uygun ölçüde anlatmak daha güvenilir bir yaklaşım olabilir.
Adayın temel amacı, geçmişte yaşanan süreci inkâr etmek değil, yeni görevde sunabileceği katkıyı açıklamak olmalı.
MAAŞ NEDENİYLE İŞTEN AYRILMAK NASIL ANLATILIR?
Çalışanların iş değiştirme nedenleri arasında ücret ve yan haklar da önemli yer tutuyor.
Ancak iş görüşmesinde yalnızca daha fazla maaş istediğini söylemek, adayın diğer kariyer beklentilerinin anlaşılmasını zorlaştırabiliyor.
Bu nedenle ücret beklentisi, görev tanımı, kariyer gelişimi ve çalışma koşullarıyla birlikte değerlendirilebilir.
Örneğin aday, deneyimine ve üstleneceği sorumluluklara daha uygun bir ücret ve çalışma paketi aradığını belirtebilir.
Ancak daha yüksek ücret beklentisinin gizlenmesi veya gerçek olmayan gerekçelerle değiştirilmesi gerekmiyor.
TÜRKİNFORM'a iş başvurularında doğru pozisyon seçimi üzerine değerlendirmelerde bulunan İnsan Kaynakları Danışmanı Sevgi Sönger de adayların kariyer hedefleriyle başvurdukları pozisyonlar arasındaki uyumun önemini vurguladı.
Bu yaklaşım, adayların iş değişikliği nedenlerini açıklarken yeni pozisyondan beklentilerini doğru tanımlamalarını da önemli hale getiriyor.
İŞ YERİNDE MOBBİNG YAŞAYANLAR NE DEMELİ?
İş yerinde psikolojik taciz, ayrımcılık veya ciddi çalışma sorunları yaşadığını belirten adaylar, yeni iş görüşmelerinde bu süreci nasıl anlatmaları gerektiğini merak edebiliyor.
Bu tür durumlarda kişinin yaşadıklarını yok sayması veya başka bir ayrılma nedeni uydurması gerekmiyor.
Ancak ayrıntılı bir anlaşmazlık anlatımı yerine, işten ayrılma kararına yol açan koşulların kısa ve somut biçimde açıklanması tercih edilebilir.
Örneğin çalışma ortamının sürdürülebilir olmaması veya görev ve sorumluluklarla ilgili ciddi uyuşmazlıklar yaşanması, gerçek duruma uygun şekilde ifade edilebilir.
Mobbing veya başka bir hukuki ihlal iddiasının bulunması halinde, görüşmede kullanılacak dilin yaşanan olaylara dayanması önem taşıyor.
Ayrıca adayın hukuki haklarını korumak amacıyla yürüttüğü süreçler, iş görüşmesinde hangi bilgileri paylaşacağı konusundan ayrı değerlendirilmeli.
KISA SÜRE ÇALIŞIP AYRILMAK OLUMSUZ MU?
Bir iş yerinde kısa süre çalışıp ayrılmak, adayların iş görüşmelerinde açıklama yapma ihtiyacı duyduğu konular arasında bulunuyor.
Ancak kısa süreli bir çalışma deneyimi, tek başına kişinin başarısız veya istikrarsız olduğu anlamına gelmiyor.
Pozisyonun başlangıçta belirtilen görevlerden farklı olması, çalışma koşullarının değişmesi veya karşılıklı beklentilerin uyuşmaması gibi nedenler iş değişikliğine yol açabiliyor.
Bu nedenle kısa süreli çalışma deneyiminin nedeninin gerçekçi biçimde açıklanması önem taşıyor.
Birden fazla kısa süreli iş deneyimi bulunan adaylar ise bu süreçler arasında ortak bir kariyer yönü olup olmadığını anlatabilir.
İşverenler açısından da adayın yalnızca kaç ay çalıştığına değil, deneyimlerinden ne öğrendiğine ve yeni göreve uygunluğuna bakılması önem taşıyor.
İŞ GÖRÜŞMESİNDE HANGİ CEVAPLARDAN KAÇINILMALI?
İş görüşmesinde verilen yanıtların açık ve tutarlı olması, adayın kendisini doğru ifade etmesine yardımcı olabiliyor.
Özellikle önceki işvereni hedef alan uzun kişisel suçlamalar, doğrulanamayacak iddialar veya gerçeğe aykırı açıklamalar görüşmenin verimini azaltabiliyor.
Bunun yanında yalnızca yeni işe alınmak amacıyla adayın sahip olmadığı becerileri varmış gibi göstermesi de güven sorunu oluşturabiliyor.
İnsan Kaynakları Danışmanı Sevgi Sönger, TÜRKİNFORM'a yaptığı işe alım değerlendirmesinde adayların özgeçmişlerinde gerçekte sahip olmadıkları becerilere yer vermemeleri gerektiğine dikkat çekti.
Benzer biçimde işten ayrılma nedeninin açıklanmasında da dürüstlük ve tutarlılık önem taşıyor.
Adayın geçmiş deneyimleriyle ilgili sorulara hazırlıklı olması, görüşme sırasında gereksiz ayrıntılara girmeden cevap verebilmesine katkı sağlayabiliyor.
İŞTEN AYRILMA NEDENİNİ AÇIKLARKEN NELERE DİKKAT EDİLMELİ?
İş görüşmesinde neden işten ayrıldınız sorusuna verilecek en uygun yanıt, adayın gerçek deneyimine ve başvurduğu pozisyona göre değişebiliyor.
Ancak genel yaklaşımda ayrılma nedeninin kısa, dürüst ve profesyonel biçimde ifade edilmesi önem taşıyor.
Adayın önceki işindeki deneyimlerini, edindiği becerileri ve yeni pozisyona neden ilgi duyduğunu anlatması, görüşmenin daha yapıcı ilerlemesine yardımcı olabiliyor.
Sevgi Sönger'in işe alım süreçlerinde doğru hedef belirlenmesi ve mesleki yetkinliklerin doğru aktarılmasına ilişkin değerlendirmeleri, iş arayanların görüşmelere bilinçli biçimde hazırlanmasının önemini ortaya koyuyor.
Bu nedenle işten ayrılma sorusunu yalnızca savunma yapılması gereken bir konu olarak görmek yerine, kariyer hedeflerinin ve yeni işten beklentilerin anlatılabileceği bir fırsat olarak değerlendirmek mümkün.
