Üniversite hayali kuran binlerce genç için şimdi de “Nerede kalacağım?” sorusu başladı. Üniversiteye yeni yerleşen öğrencilerin elektronik kayıt süreci sona ererken yüz yüze kayıtlar için de son gün yaklaşmış durumda. Kampüs heyecanının yanı sıra özellikle büyükşehirlerde öğrencileri çok daha zorlu bir sınav bekliyor: barınma ve kira krizi. Yurt bulamayan ya da yurtta kalmak istemeyen öğrenciler kiralık ev arayışına girerken, İstanbul’da ortaya çıkan kira rakamları bütçeleri zorluyor.
GEÇEN YIL 25 BİNDİ, BU YIL 45 BİN LİRAYA ÇIKTI
İstanbul’da öğrencilerin yoğun olarak tercih ettiği ilçelerin başında Beşiktaş, Kadıköy ve Şişli geliyor. Ancak merkezi konumda ev arayan öğrenciler için tablo her geçen yıl daha da ağırlaşıyor. Özellikle Beşiktaş’ta geçen yıl yaklaşık 25 bin liraya kiralanabilen bir dairenin bu yıl 45 bin liraya kadar çıktığı belirtiliyor. Üstelik söz konusu rakamlar lüks ve yeni binalarla da sınırlı değil. Eski binalardaki 2+1 dairelerde bile kira bedellerinin 45 bin liradan başladığı ifade ediliyor. Talebin artmasıyla birlikte bazı bölgelerde fiyatların daha da yukarı çıktığı, İstanbul genelinde öğrencilerin karşısına 60-80 bin liraya kadar ulaşan kira bedellerinin çıkabildiği belirtiliyor.
ÜNİVERSİTE KAYITLARIYLA BİRLİKTE KİRA HAREKETLENDİ
Üniversitelerin kayıt dönemine girmesi, İstanbul’daki kiralık konut piyasasını da hareketlendirdi. Şehir dışından İstanbul’a gelecek öğrenciler için zaman daralırken, ev arayanların sayısındaki artış özellikle üniversitelere yakın bölgelerde fiyatların yükselmesine neden oluyor. Bir yandan uygun fiyatlı ev bulmaya çalışan öğrenciler, diğer yandan aynı daireyi tutmak isteyen diğer öğrencilerle rekabet etmek zorunda kalıyor. Bu durum özellikle tek başına ev kiralamak yerine birkaç arkadaş bir araya gelerek ev tutmak isteyen gençlerin sayısını artırıyor. Ancak yüksek kira bedeli, eve çıkacak öğrenci sayısı arttığında dahi bütçeleri zorlamaya devam ediyor.
EV SAHİPLERİNDEN “ÖĞRENCİ FIRSATI” MI?
Piyasadaki hareketlilik bazı ev sahiplerinin de fiyatlarını yükseltmesine neden oluyor. Emlak sektöründen gelen uyarılara göre öğrencilerin kısa sürede ev bulmak zorunda kalması, bazı mülk sahipleri tarafından fırsata çevrilebiliyor. Kiralık ev talebinin arttığı her gün fiyatın yeniden yükseltildiği örneklerle karşılaşılabildiği belirtiliyor. Özellikle üniversiteye yakın bölgelerde “öğrenciye uygun” olarak ilan edilen evlerin kira bedellerinin, birkaç öğrencinin masrafları paylaşabileceği düşünülerek yüksek tutulabildiğine dikkat çekiliyor. Bu nedenle emlakçılar, öğrencilerin gördükleri ilk evi tutmak yerine kira sözleşmesinin tüm ayrıntılarını incelemelerini ve binanın hukuki durumunu araştırmalarını öneriyor.
EN DİKKAT ÇEKEN UYARI: KENTSEL DÖNÜŞÜME GİREN EVLER
Emlakçıların öğrenciler için yaptığı en önemli uyarılardan biri ise kentsel dönüşüm sürecindeki binalar oldu. Bazı ev sahiplerinin, binanın dönüşüm sürecine girmiş olmasına rağmen daireleri kiraya vermeye devam edebildiği belirtiliyor. Bu nedenle öğrencilerin yalnızca “Kira ne kadar?” sorusuna odaklanmaması gerekiyor. Binanın dönüşüm kapsamında olup olmadığı, tahliye ihtimali, sözleşmenin koşulları ve ev sahibinin kiracıya karşı yükümlülükleri gibi konuların da sözleşme öncesinde araştırılması önem taşıyor. Aksi halde uygun fiyatlı olduğunu düşünerek tutulan bir ev, kısa süre içerisinde öğrencinin yeniden ev aramak zorunda kalmasına yol açabilir.
ÖĞRENCİLERİN BÜTÇESİ KİRAYA YETMİYOR
İstanbul’da kiraların yükselmesi, öğrencilerin yaşam maliyetlerini de doğrudan etkiliyor. Çünkü kira giderinin yanında aidat, elektrik, su, doğal gaz, internet, ulaşım ve gıda gibi masraflar da bulunuyor. Bu nedenle 45 bin liralık bir evin üç öğrenci tarafından paylaşılması durumunda bile kişi başına düşen yalnızca kira maliyeti yaklaşık 15 bin liraya ulaşıyor. Buna diğer yaşam giderleri eklendiğinde öğrencilerin aylık bütçesi daha da ağırlaşıyor. 80 bin liralık bir evde ise dört kişinin masrafı paylaşması halinde kişi başına yalnızca kira için 20 bin lira düşüyor.
“EV BULMAK KADAR UYGUN EV BULMAK DA ZOR”
İstanbul’da eğitim hayatına başlayacak öğrenciler için artık mesele yalnızca ev bulmak değil. Bütçeye uygun, üniversiteye ulaşımı kolay ve hukuki açıdan sorun yaşamayacakları bir ev bulmak da başlı başına bir mücadeleye dönüşmüş durumda. Özellikle kayıt döneminin tamamlanmasıyla birlikte kiralık ev arayışının daha da yoğunlaşması beklenirken, öğrencilerin önündeki süre de daralıyor. İstanbul’un merkezi ilçelerinde yükselen kira rakamları, üniversiteye yeni başlayacak gençleri yurt, öğrenci evi ve arkadaşlarla ortak kiralama seçeneklerine yönlendiriyor.
Ancak piyasadaki yüksek talep nedeniyle öğrencilerin aceleyle karar vermesi, bazı riskleri de beraberinde getiriyor. İstanbul’da üniversite heyecanı yaşayan binlerce genç için dersler henüz başlamadı ama ilk büyük sınav çoktan başladı: Uygun fiyata başını sokacak bir ev bulabilmek.
