Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Muhammed bin Selman, 30 Eylül'de Kral Selman bin Abdulaziz adına Riyad'da düzenlenen Şura Konseyi'nin dokuzuncu dönem üçüncü yasama yılı açılışında konuştu. Bölgedeki çatışmalar, Yemen, Gazze ve Körfez güvenliğine değinen Bin Selman, Türkiye ve Pakistan ile kurulan üçlü savunma işbirliğini Suudi Arabistan'ın bölgesel güvenlik yaklaşımının önemli unsurlarından biri olarak gösterdi.
TÜRKİYE, SUUDİ ARABİSTAN VE PAKİSTAN'A DİKKAT ÇEKTİ
Bin Selman, konuşmasında Suudi Arabistan'ın yanında duran dost ve kardeş ülkelerin bölgenin güvenliği ile istikrarına sağladığı katkılara teşekkür etti. Türkiye ve Pakistan ile imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın da bölgede istikrarı güçlendirmeyi ve gerilimlerin yayılmasını önlemeyi amaçladığını belirtti.
Üç ülke arasındaki anlaşma yeni değil. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, 7 Ağustos 2026'da Mekke'deki Es-Safa Sarayı'nda düzenlenen üçlü zirvede Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nı imzalamıştı.
BİRİNE SALDIRI ÜÇÜNE SALDIRI SAYILACAK
Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın en dikkat çekici maddesi kolektif savunmaya ilişkin hüküm oldu. Anlaşmaya göre Türkiye, Suudi Arabistan veya Pakistan'dan herhangi birine yönelik silahlı saldırı, üç ülkeye birden yapılmış saldırı olarak değerlendirilecek.
Anlaşmayla mevcut askeri ilişkilerin daha kurumsal ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması, ortak savunma kapasitesinin artırılması ve güvenlik alanındaki koordinasyonun güçlendirilmesi hedefleniyor. Milli Savunma Bakanlığı da ağustos ayında yaptığı açıklamada anlaşmanın savunma amaçlı olduğunu ve herhangi bir ülkeyi ortak düşman veya hasım olarak tanımlamadığını bildirmişti.
ÜÇ ÜLKENİN ASKERİ KOORDİNASYONU ARTIYOR
Anlaşmanın imzalanmasının ardından Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasındaki askeri temaslar hız kazandı. Üç ülkenin askeri yetkilileri 25 Eylül'de Riyad'da bir araya gelerek istihbarat paylaşımı, askeri koordinasyon ve savunma kabiliyetlerinin birbirine entegre edilmesine yönelik adımları görüştü.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Numan Kurtulmuş da anlaşmanın ilerleyen dönemde başka Müslüman ülkelerin katılımına açık daha geniş bir güvenlik mekanizmasına dönüşebileceğini belirtmişti. Kurtulmuş, İran dahil farklı ülkelerin gelecekte bu yapıya katılmasının mümkün olabileceğini söylerken anlaşmanın belirli bir ülkeyi hedef almadığını vurgulamıştı.
“KÖRFEZ'İN GÜVENLİĞİ BÖLÜNMEZ BİR BÜTÜN”
Muhammed bin Selman'ın Şura Konseyi'ndeki konuşmasının merkezinde son dönemde Körfez'de artan güvenlik riskleri yer aldı. Veliaht Prens, Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerine yönelik saldırıların bölgenin güvenliği ile istikrarının birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini gösterdiğini söyledi.
Suudi Arabistan'ın herhangi bir tehdit veya saldırı karşısında kararlı şekilde karşılık vermekten çekinmeyeceğini belirten Bin Selman, Riyad'ın aynı zamanda diplomatik girişimleri ve bölgesel gerilimi azaltmaya yönelik çabaları desteklemeyi sürdüreceğini ifade etti.
YEMEN İÇİN DESTEK MESAJI
Bin Selman konuşmasında Yemen'deki gelişmelere de geniş yer ayırdı. Suudi Arabistan'ın Yemen hükümetinin ülkenin tamamında otoritesini yeniden tesis etmesine ve istikrarın sağlanmasına yönelik desteğini sürdüreceğini söyledi.
Yemen'deki Husilerin saldırılarını kınayan Bin Selman, Suudi Arabistan'ın bölgesel güvenliği tehdit eden saldırılara karşı gerekli adımları atacağını belirtti. Son haftalarda artan Husi saldırıları, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın uygulanmasına ilişkin tartışmaları da hızlandırdı. Pakistan Savunma Bakanı Khawaja Asif, ülkesinin anlaşma kapsamındaki yükümlülükleri doğrultusunda Suudi Arabistan'ın savunulmasına destek vereceğini açıklamıştı.
GAZZE İÇİN ULUSLARARASI TOPLUMA ÇAĞRI
Suudi Veliaht Prens konuşmasında Gazze'deki savaşa da değinerek İsrail'in Filistinlilere yönelik saldırılarını kınadı. Bölgedeki savaşların sona erdirilmesi ve kalıcı siyasi çözümlerin oluşturulması gerektiğini belirten Bin Selman, uluslararası topluma bu yöndeki sorumluluklarını yerine getirme çağrısında bulundu.
Riyad yönetimi böylece bir taraftan diplomatik çözüm çağrısını sürdürürken diğer taraftan Türkiye ve Pakistan ile oluşturduğu kolektif savunma mekanizmasını güçlendirmeye çalışıyor. Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın sahadaki uygulama mekanizmalarının nasıl şekilleneceği ise üç ülke arasında devam eden siyasi ve askeri görüşmelerle netleşecek.
