Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Rabia Naz Vatan’ın 2018 yılında Giresun’un Eynesil ilçesinde hayatını kaybetmesine ilişkin başvuruda Türkiye’ye üç temel soru yöneltti. AİHM, soruşturmanın etkin yürütülüp yürütülmediğini, Anayasa Mahkemesi tarafından verilen 350 bin liralık tazminatın yeterli olup olmadığını ve AYM sürecinin uzunluğunu değerlendirmeye aldı.
AİHM, başvuruyu Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 2. maddesinin usul boyutu ile 6. maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen makul süre ilkesi açısından inceliyor.
TÜRKİYE'NİN SORUŞTURMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ İNCELENİYOR
Mahkemenin ilk sorusu, Rabia Naz Vatan’ın ölümünün koşullarını ortaya çıkarmaya yönelik soruşturmanın etkili biçimde yürütülüp yürütülmediğine yönelik oldu.
AİHM, Türkiye’nin ölümün koşullarını aydınlatma ve etkili soruşturma yürütme yükümlülüğünü yerine getirip getirmediğini sorguluyor. Türk hukuk sisteminin bu yükümlülüğün yerine getirilmesini sağlayacak yeterli mekanizmalara sahip olup olmadığı da inceleme kapsamında bulunuyor.
350 BİN LİRALIK TAZMİNAT YETERLİ Mİ
Anayasa Mahkemesi, Rabia Naz Vatan’ın ölümüne ilişkin soruşturmanın yürütülmesinde eksiklikler bulunduğu değerlendirmesiyle aileye 350 bin lira tazminat ödenmesine karar verdi.
AİHM ise soruşturmanın yeniden açılmadığı bir durumda bu tazminatın yaşanan mağduriyeti gidermek için yeterli olup olmadığını ele alıyor. Mahkemenin incelemesi, yalnızca tazminat miktarına değil, verilen kararın soruşturmadaki eksiklikleri gidermeye yeterli olup olmadığına da odaklanıyor.
AYM'NİN BEŞ YILLIK İNCELEMESİ DE GÜNDEMDE
AİHM'nin Türkiye'ye yönelttiği üçüncü soru Anayasa Mahkemesi sürecinin uzunluğuyla ilgili oldu. Başvurunun AYM tarafından yaklaşık beş yıl sonra karara bağlanması, makul sürede yargılanma hakkı açısından değerlendiriliyor.
Mahkeme, AYM'nin başvuruyu inceleyip karara bağlamasının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesinin birinci fıkrasında yer alan makul süre şartıyla uyumlu olup olmadığını soruyor.
RABİA NAZ VATAN 2018'DE HAYATINI KAYBETTİ
Rabia Naz Vatan, 13 Nisan 2018'de Giresun'un Eynesil ilçesinde evinin önünde ağır yaralı bulundu. Hastaneye kaldırılan 11 yaşındaki çocuk, müdahalelere rağmen hayatını kaybetti.
İlk soruşturma sürecinde ölümün yüksekten düşme sonucu gerçekleştiği değerlendirmesi yapıldı. Aile ise bu sonuca itiraz ederek olayın trafik kazası olabileceğini savundu.
Şaban Vatan, kızına bir aracın çarptığını ve Rabia Naz'ın daha sonra evlerinin önüne bırakıldığını ileri sürdü. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesinden hazırlanan raporda da ölümün trafik kazasına bağlı çarpma sonucu meydana gelmiş olabileceği yönünde değerlendirme yer aldığı kamuoyuna yansıdı.
Şaban Vatan ayrıca kendi araştırmaları kapsamında ilçedeki bazı siyasi bağlantılara dikkat çekerek soruşturmanın gerektiği şekilde yürütülmediğini savundu. AİHM'nin mevcut incelemesi ise soruşturmanın etkinliği, mağduriyetin giderilip giderilmediği ve AYM sürecinin uzunluğu başlıkları üzerinden yürütülüyor.
