Sivrisineklerin bazı insanları adeta hedef seçerken bazı kişilere neredeyse hiç yaklaşmaması uzun yıllardır bilim insanlarının araştırdığı konular arasında yer alıyor. Son günlerde sosyal medyada paylaşılan bir gönderide, erkeklerin daha seyrek sivrisinek tarafından ısırılmasının sebebinin yoğun vücut kılları olduğu öne sürüldü. İlk bakışta mantıklı görünen bu iddianın arkasında gerçekten bilimsel bir temel bulunuyor. Ancak uzmanlara göre tablo bundan çok daha karmaşık.
VÜCUT KILLARI SİVRİSİNEKLER İÇİN GERÇEKTEN ENGEL OLUŞTURUYOR
Bilim insanları, yoğun vücut kıllarının sivrisineğin deriye ulaşmasını zorlaştırabileceğini belirtiyor. Sivrisinekler kan emebilmek için yaklaşık 2 milimetre uzunluğundaki ince hortumlarını (proboscis) doğrudan deriye ulaştırmak zorunda. Özellikle yoğun kıllı bölgelerde bu işlem daha zor hale gelebiliyor.
Bunun yanında kıllar yalnızca fiziksel bir bariyer oluşturmuyor. Sivrisinek henüz deriye tam ulaşmadan kılların hareket etmesi, kişinin böceği daha erken fark edip refleks olarak uzaklaştırmasını da sağlayabiliyor. Bu nedenle vücut kılları dolaylı olarak da koruyucu bir görev üstlenebiliyor.
"ERKEKLERİ SİVRİSİNEK ISIRMAZ MI?"
Uzmanlar, erkeklerin kadınlara göre daha az ısırıldığı yönünde kesin bir bilimsel sonucun bulunmadığını vurguluyor. Çünkü sivrisineklerin tercihlerini belirleyen en önemli unsur cinsiyet değil, kişinin vücut kimyası.
Araştırmalara göre sivrisinekler;
- Solunan karbondioksit miktarı,
- Vücut sıcaklığı,
- Terde bulunan laktik asit ve amonyak,
- Deride yaşayan bakterilerin oluşturduğu koku,
- Genetik özellikler,
- Kullanılan parfüm veya sabun gibi ürünler
gibi birçok faktörü aynı anda değerlendirerek hedefini seçiyor.
KAN GRUBU DA ETKİLİ OLABİLİYOR
Bilimsel çalışmalarda özellikle 0 (O) kan grubuna sahip kişilerin, bazı sivrisinek türleri tarafından diğer kan gruplarına göre daha fazla tercih edildiği gösterildi. Bunun yanında hamilelik, egzersiz sonrası artan vücut ısısı ve daha fazla karbondioksit üretimi de sivrisineklerin ilgisini artırabiliyor.
BAZI İNSANLAR NEDEN HİÇ ISIRILMIYOR GİBİ GÖRÜNÜYOR?
Bilim insanları yıllardır bazı insanların sivrisinekler için neden daha az çekici olduğunu araştırıyor. Yapılan çalışmalar, bunun temel nedeninin ciltten yayılan kimyasal bileşikler ve terin içeriği olduğunu gösteriyor. Hatta ter bezleri çalışmayan bireylerin sivrisinekler için daha az çekici olabildiğini ortaya koyan araştırmalar bulunuyor.
SONUÇ: KILLAR ETKİLİ AMA TEK SEBEP DEĞİL
Sosyal medyada paylaşılan iddia tamamen yanlış değil. Yoğun vücut kılları sivrisineklerin deriye ulaşmasını zorlaştırabilir ve kişiye böceği daha erken fark etme avantajı sağlayabilir. Ancak bilimsel veriler, erkeklerin daha az ısırılmasının temel nedeninin vücut kılları olduğunu söylemek için yeterli kanıt bulunmadığını gösteriyor.
Sivrisineklerin kimi seçeceğini belirleyen asıl etken; kişinin yaydığı kokular, cilt kimyası, ter bileşimi, vücut sıcaklığı, karbondioksit miktarı ve çevresel faktörlerin birleşiminden oluşan karmaşık bir biyolojik süreç olarak değerlendiriliyor.
