TEKNOFEST 2026 kapsamında düzenlenen Dikey İnişli Roket Yarışması’nda final heyecanı başlıyor. TÜBİTAK yürütücülüğünde düzenlenen yarışmada genç mühendisler, tasarladıkları roketleri yalnızca havalandırmakla kalmayacak, aynı zamanda uçuşun ardından güvenli, kontrollü ve yumuşak şekilde belirlenen bölgeye indirmeye çalışacak.
14-18 Eylül tarihleri arasında TÜBİTAK SAGE kampüsünde gerçekleştirilecek final sürecinde takımların geliştirdiği sistemler gerçek atışlarla test edilecek. Yarışma, roket teknolojisinin yanı sıra aviyonik, mekanik, itki ve otonom kontrol sistemlerinin birlikte çalışmasını gerektiren zorlu bir mühendislik sürecine sahne olacak.
DÜNYADA BİR İLK OLMA ÖZELLİĞİ TAŞIYOR
İlk kez 2022 yılında düzenlenen Dikey İnişli Roket Yarışması, Soğuk Gaz İtki Sistemi kullanılarak gerçekleştirilen dünyadaki ilk yarışma olma özelliğini taşıyor.
Yarışmacılardan yalnızca bir roket tasarlamaları beklenmiyor. Takımların roketlerini Havada Askıda Tutma Sistemi ile entegre ederek uçuş sonrasında kontrollü biçimde yere indirmeleri gerekiyor.
Final atışında roket, Havada Askıda Tutma Sistemi tarafından yaklaşık 8-10 metre yüksekliğe çıkarılacak. Sistem roketi bıraktıktan sonra aviyonik sistem devreye girecek. Ardından roketin iniş süreci Soğuk Gaz İtki Sistemi ve otonom kontrol sistemi tarafından yönetilecek.
ROKETLER HEDEF ALANA YUMUŞAK İNİŞ YAPMAYA ÇALIŞACAK
Yarışmanın en kritik bölümünü iniş aşaması oluşturuyor. Takımların roketleri, hedeflenen bölgeye 0 ile 0,2 m/s arasındaki yaklaşma hızıyla ulaşmak zorunda.
İniş sırasında roketin yapısal bütünlüğünü koruması ve devrilmeden güvenli şekilde yere temas etmesi gerekiyor. Bu nedenle yarışmacılar için yalnızca roketin havalanması değil, uçuş boyunca kontrol edilmesi ve doğru şekilde yere indirilmesi de büyük önem taşıyor.
Bu yönüyle yarışma; uçuş kontrolü, aviyonik, mekanik tasarım, itki ve otonom sistemler gibi farklı mühendislik alanlarının aynı platformda bir araya getirilmesini gerektiriyor.
331 TAKIM BAŞVURDU, 15 TAKIM FİNALE KALDI
Dikey İnişli Roket Yarışması’na 2026 yılında 331 takım başvurdu. Değerlendirme etaplarını başarıyla geçen 15 takım finale kalmaya hak kazandı.
Finalist ekiplerde toplam 149 üye bulunurken, yarışmaya başvuran toplam üye sayısı 796 oldu. Yarışmacılar 18-29 yaş aralığında ve Türkiye'nin 15 farklı ilinden katılım sağlıyor.
Yarışmaya yurt içinde veya yurt dışında eğitim gören ön lisans, lisans ve lisansüstü öğrencileri ile mezunlar katılabiliyor. Takımlar en az 4, en fazla 10 kişiden oluşuyor.
Ekiplerde en az bir Makina Mühendisliği veya Uçak-Uzay Mühendisliği öğrencisi ile en az bir Elektrik/Elektronik Mühendisliği öğrencisinin bulunması şartı aranıyor. Böylece farklı uzmanlık alanlarının bir araya getirilerek sistem mühendisliği yaklaşımıyla çalışılması hedefleniyor.
FİNAL ÖNCESİNDE ÜÇ AŞAMALI DEĞERLENDİRME YAPILDI
Finale kalan ekipler, yarışma öncesinde üç farklı raporlama aşamasından geçti.
Takımlar sırasıyla Ön Tasarım Raporu, Kritik Tasarım Raporu ve Atışa Hazırlık Raporu hazırlayarak değerlendirmeye alındı. Bu süreçte roketlerin tasarımından atışa hazır hale getirilmesine kadar farklı aşamaları incelendi.
Final haftasında ise teorik çalışmalar gerçek saha uygulamalarıyla sınanacak.
BEŞ GÜN BOYUNCA TEST VE ATIŞ YAPILACAK
TÜBİTAK SAGE kampüsündeki final programı 14 Eylül'de yerleşkeye giriş ve oryantasyonla başlayacak. İlk gün mekanik ve elektronik kontrollerin yanı sıra tartı ve sızdırmazlık testleri gerçekleştirilecek.
15 ve 16 Eylül'de sızdırmazlık kontrollerinin devam etmesinin yanı sıra kalkış denemeleri yapılacak. 16 Eylül'den itibaren ise yarışmanın en kritik aşamalarından biri olan iniş testlerine geçilecek.
Esnek halat kullanılarak yapılacak iniş denemelerinin ardından 17 ve 18 Eylül'de yarışma atışları gerçekleştirilecek.
Final sürecinin sonunda takımların roketleri; hedeflenen bölgeye kontrollü, otonom ve yumuşak iniş gerçekleştirme kabiliyetleri üzerinden değerlendirilecek.
DERECEYE GİREN TAKIMLARA 750 BİN LİRA ÖDÜL
Dikey İnişli Roket Yarışması'nda başarılı olan takımları toplam 750 bin liralık ödül bekliyor.
Yarışmada birinci olan takım 300 bin lira, ikinci takım 250 bin lira, üçüncü takım ise 200 bin lira ödülün sahibi olacak.
TEKNOFEST 2026 kapsamındaki yarışma, gençlerin uzay ve havacılık teknolojilerine yönelik çalışmalarını gerçek bir uygulama ortamında geliştirmelerine imkan sağlarken, farklı mühendislik disiplinlerinin ortak bir sistem üzerinde çalışmasını da teşvik ediyor.
Finalde ise aylar süren tasarım ve geliştirme çalışmalarının sonucu, roketlerin birkaç dakikalık kritik uçuşunda ortaya çıkacak. Roketin havada askıda tutulması, serbest bırakılması ve kendi sistemleriyle hedef noktaya güvenli biçimde indirilmesi, yarışmanın sonucunu belirleyecek en önemli aşamalar olacak.
