Türk devletleri, uzay teknolojilerinde ortak hareket etmek için yeni adımlar atıyor. Türk Devletleri Teşkilatı'nın (TDT) 13. Zirvesi kapsamında yayımlanan Ankara Bildirisi'nde uzay ve havacılığa ayrılan bölümün genişletilmesi, bu alandaki ortak hedeflerin öne çıktığını gösterdi. Ortak uydu projesinden uluslararası uzay organizasyonlarına, gençlere yönelik eğitim programlarından TEKNOFEST'e kadar uzanan çalışmalarla Türk dünyasının küresel uzay arenasındaki etkinliğinin artırılması amaçlanıyor.
ORTAK UYDU İÇİN GERİ SAYIM
Türk devletlerinin uzay alanındaki işbirliğinin en somut adımlarından biri olan 12U TDT-SAT küp uydusunun üretimi başarıyla tamamlandı. Gerekli testlerin bu yıl içinde son aşamaya getirilmesi, uydunun ise 2027 yılının ikinci yarısında uzaya gönderilmesi planlanıyor. TDT-SAT'ın Kazakistan'daki Baykonur Uzay Üssü'nden fırlatılması öngörülüyor. Antalya'da 6 Ekim'de imzalanan "TDT Bünyesinde Uzay Sanayii Alanında İşbirliği Kapasitesinin Geliştirilmesine Yönelik İlk Çerçeve Sözleşmesi" de ortak çalışmalar açısından önemli bir adım olarak değerlendirildi. Üye ülkelerin, uydunun fırlatılması için kalan hukuki, düzenleyici ve teknik süreçleri hızlandırması bekleniyor.
UZAY KONGRESİ TÜRK DÜNYASINA TAŞINIYOR
Türk devletleri, yalnızca ortak uydu üretimiyle değil, uluslararası uzay organizasyonlarına ev sahipliği yaparak da bu alandaki görünürlüğünü artırmayı hedefliyor. Uzay sektörünün en büyük etkinliklerinden Uluslararası Uzay Kongresi'nin (IAC) son yıllarda Türk devletlerinde düzenlenmesi bu açıdan öne çıkıyor. 2023 yılında Azerbaycan'da gerçekleştirilen kongrenin ardından organizasyon bu yıl Türkiye'de düzenlendi. Bir sonraki kongrenin ise 2028 yılında Özbekistan'da yapılması planlanıyor. TDT üyesi ülkeler ayrıca önemli uluslararası uzay etkinlikleri kapsamında "Türk Dünyası Uzay Günleri" düzenlemeyi hedefliyor. Bu organizasyonlarla uzay bilimi, teknolojisi ve inovasyon alanındaki ortaklığın güçlendirilmesi amaçlanıyor.
GENÇLER İÇİN UZAY VE TEKNOLOJİ SEFERBERLİĞİ
Ankara Bildirisi'nde gençlere yönelik bilim ve teknoloji programları da yer aldı. Türkiye Uzay Ajansı (TUA) tarafından yürütülen "Uzay Kaşifleri Türkiye Uzay Kampı Programı"nın sürdürülmesi ve kapsamının genişletilmesi hedefleniyor. Programla Türk dünyasından gençlerin uzay alanına ilgisinin artırılması, geleceğin uzay sektörü için nitelikli insan kaynağının geliştirilmesi ve gençler arasındaki dostluk bağlarının güçlendirilmesi amaçlanıyor. TEKNOFEST de Türk dünyası gençlerini teknoloji, inovasyon ve havacılık-uzay alanlarında buluşturan önemli platformlardan biri olarak öne çıkıyor. TDT bildirisinde festivale yönelik takdir ve memnuniyetin ifade edilmesi, ortak teknoloji vizyonunun başlıklarından biri olarak değerlendirildi.
Türkiye Teknoloji Takımı Vakfı (T3 Vakfı) Yönetim Kurulu Başkanı Elvan Kuzucu Hıdır, AA muhabirine yaptığı açıklamada, TDT'nin TEKNOFEST'e yönelik takdirini Türk dünyasının bilim, teknoloji ve inovasyon alanındaki ortak gelecek vizyonunun yansıması olarak gördüklerini belirtti. Gençlerin bilim ve teknolojiyle erken yaşta buluşmasının önemine dikkat çeken Kuzucu Hıdır, T3 Vakfı olarak bilim merkezleri, Deneyap Teknoloji Atölyeleri ve TEKNOFEST aracılığıyla çocukların ve gençlerin yeteneklerini geliştirmelerine destek verdiklerini ifade etti. Çalışmaların uluslararası ölçekte de sürdüğünü belirten Kuzucu Hıdır, şu bilgileri paylaştı:
"Türkiye'nin yanı sıra Azerbaycan, Özbekistan, Kırgızistan, KKTC, Moritanya ve Balkanlar gibi dost ve kardeş coğrafyalarda hayata geçirdiğimiz bilim merkezlerimizle çocuklarımızı ve gençlerimizi bilim ve teknolojiyle buluşturuyoruz. Bugün 7 ülkede 33 bilim merkezimiz aracılığıyla 6,5 milyonu aşkın ziyaretçiye ulaşmış olmanın mutluluğunu yaşıyoruz. Bu çalışmalarımızla yalnızca gençlerimizin bilimsel ve teknolojik yetkinliklerini geliştirmeyi değil, ülkelerimiz arasında bilgi ve tecrübe paylaşımını, ortak üretim kültürünü ve sürdürülebilir işbirliklerini de güçlendirmeyi amaçlıyoruz. İnanıyoruz ki Türk dünyasının en büyük gücü, ortak değerlerimiz etrafında buluşan, hayal kuran ve bu hayallerini somut projelere dönüştüren gençlerimizdir. Geleceğin teknolojilerinde söz sahibi olan, bilgi ve birikimini paylaşan, birlikte düşünen ve üreten nesiller yetiştirmek için çalışmalarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz. TEKNOFEST'in TDT bildirisinde yer alması, ortak geleceğe yönelik güçlü bir iradenin ve işbirliği potansiyelinin önemli bir göstergesidir."
