ABD, Danimarka ve Grönland arasında aylardır gündemde olan güvenlik anlaşması imzalandı. Trump, Frederiksen ve Nielsen, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu kapsamında New York'ta düzenlenen törende anlaşmaya imza attı. Düzenleme, Grönland'ın ABD toprağı haline getirilmesini öngörmezken Washington'ın adadaki askeri varlığını önemli ölçüde genişletmesinin önünü açıyor. Anlaşma kapsamında ABD'nin mevcut Pituffik Uzay Üssü'ndeki varlığını genişletmesi ve Narsarsuaq ile Mestersvig'de yeni askeri tesisler kurması öngörülüyor. Düzenleme ayrıca ABD'nin "Golden Dome" olarak adlandırılan füze savunma sistemini Grönland'da kurabilmesine imkan sağlıyor.
"ABD HASIMLARINA İZİN VERİLMEYECEK"
Trump, anlaşmanın imzalanmasından önce Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada, Washington'ın Grönland'daki güvenlik rolünü vurguladı. Trump, "Bundan sonra hiçbir ABD hasmının Grönland'da askeri varlık oluşturmasına veya açık yazılı onayımız olmadan hassas yatırımlar yapmasına izin verilmeyecek." dedi. Anlaşma, NATO üyesi olmayan ülkelerin Grönland'da askeri tesis kurmasını engelliyor. Düzenleme ayrıca Rusya ve Çin gibi ABD'nin rakiplerinin adada askeri veya stratejik varlık oluşturmasının önüne geçmeyi amaçlıyor.
"ALTIN KUBBE" GRÖNLAND'A KURULABİLECEK
Anlaşmanın dikkat çeken başlıklarından biri "Golden Dome" savunma sistemi oldu. Washington, Grönland'ın stratejik konumundan yararlanarak füze savunma kapasitesini güçlendirmeyi hedefliyor. Anlaşmayla birlikte ABD'nin adadaki askeri altyapısını geliştirmesine ve yeni savunma alanları oluşturmasına imkan tanınıyor. Grönland'ın Kuzey Kutbu'ndaki konumu, ABD açısından Rusya ve Çin'in bölgedeki faaliyetlerinin izlenmesi ve Kuzey Amerika'nın savunması bakımından stratejik önem taşıyor.
EGEMENLİK GRÖNLAND VE DANİMARKA'DA KALIYOR
Anlaşma, Trump'ın daha önce gündeme getirdiği Grönland'ın ABD tarafından satın alınması veya ABD toprağı haline getirilmesi talebini karşılamıyor. Grönland, anlaşmanın ardından da Danimarka Krallığı bünyesinde kalıyor. Danimarka ve Grönland yönetimleri, düzenlemenin egemenliği devretmediğini ve Grönland halkının kendi geleceğini belirleme hakkının korunduğunu vurguladı. Anlaşma aynı zamanda ABD'nin güvenlik alanındaki rolünü kalıcı hale getiren hükümler içeriyor. Düzenlemenin, Grönland'ın ileride bağımsız olması halinde de NATO üyeliğinin sürdürülmesi şartıyla yürürlükte kalması öngörülüyor.
Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, anlaşmanın NATO ittifakının önemini güçlendirdiğini ve Grönland'ın kendi geleceğini belirleme hakkına saygı gösterdiğini belirtti. Danimarka hükümeti daha önce anlaşmanın, "Krallığın egemenliğini ve toprak bütünlüğünü ve Grönland halkının kendi kaderini tayin hakkını" tanıdığını açıklamıştı. Yeni düzenleme, ABD ile Danimarka ve Grönland arasında aylardır devam eden Grönland geriliminin ardından geldi. Anlaşmayla birlikte Washington'ın adadaki askeri varlığının Soğuk Savaş döneminden bu yana en kapsamlı şekilde genişletilmesinin önü açıldı.
