Ruhi Çenet’in New York çevresinde yaşayan Hasidik Yahudilerin günlük hayatını konu alan belgeseli, Türkiye’nin ardından ABD’de de geniş yankı uyandırdı. “America’s Most Secretive Jewish Community: Hasidic Jews (48 Hours Inside)” başlıklı yaklaşık 40 dakikalık yapımda Çenet, Hasidik toplulukların yaşamını 48 saat boyunca yakından gözlemliyor. Dini kurallardan aile hayatına, çocukların eğitiminden evlilik geleneklerine, kadın ve erkeklerin toplumsal rollerinden teknoloji kullanımına kadar birçok konu belgeselde ele alınıyor.
Belgeselin ABD’de yeniden gündeme gelmesinde Amerikalı yayıncı Asmongold’un videoyu canlı yayınında izlemesi etkili oldu. Asmongold’un özellikle bazı Hasidik ailelerin kamu desteklerinden yararlanmasına yönelik eleştirileri, tartışmayı dini ve kültürel yaşam biçimlerinin ötesine taşıdı. Sosyal yardımların dağıtımı, vergi mükelleflerinin katkıları ve kapalı dini topluluklarla kamu sistemi arasındaki ilişki, belgeselin ardından gündeme gelen başlıklar arasında yer aldı.
Hasidik Yahudiler, Ortodoks Yahudilik içerisindeki Haredi dünyasının önemli toplulukları arasında bulunuyor. New York ve özellikle Brooklyn, ABD’deki yoğun Haredi nüfusuyla dikkat çekerken Hasidik, Yeshivish ve Chabad gibi farklı topluluklar bölgede yaşamlarını sürdürüyor. Ancak Hasidik Yahudileri tek tip bir topluluk olarak değerlendirmek mümkün değil. Farklı Hasidik gruplar arasında eğitimden teknoloji kullanımına, dış dünyayla ilişkilerden günlük yaşam kurallarına kadar önemli farklılıklar bulunuyor.
Peki Ruhi Çenet’in Hasidik Yahudiler belgeseli ABD’de neden bu kadar tartışıldı? Hasidik Yahudiler kimdir, New York’ta nasıl yaşıyorlar ve belgesel sonrasında sosyal yardımlar üzerinden başlayan tartışmanın arka planında ne var? Videoda Hasidik toplulukların yaşam biçiminden New York’taki Haredi nüfusa, Asmongold’un açıklamalarından ABD’de kamu kaynakları konusunda başlayan tartışmalara kadar öne çıkan başlıkları inceliyoruz.
