Set kurulumu, oyuncu seçimi ve çekim günleriyle ilerleyen reklam prodüksiyonu, yapay zeka araçlarının yaygınlaşmasıyla yeni bir döneme girdi. Freelance reklamcı Emre Korkmaz, dönüşümün sektöre getirdiği fırsatları ve gözden kaçan tehlikeleri Türkinform'a özel olarak değerlendirdi.
Korkmaz'a göre alandaki programlar öyle hızlı güncelleniyor ki dün öğrenilen bir yöntem bugün eskiyor. Programları masa başında okuyarak değil, bizzat kullanarak tanımanın şart olduğunu söyleyen Korkmaz, sektörde öğrenmenin hiç bitmeyen bir süreç haline geldiğini anlattı.
MARKA TOPLANTILARININ GÜNDEMİ DEĞİŞTİ
Korkmaz'ın en çok önemsediği değişiklik, müşteri toplantılarında yaşanıyor. Bir süre öncesine kadar yeni bir reklam fikri markaya çizim panoları ve taslak anlatımlarla sunuluyordu. Fikrin onay alıp almaması çoğu zaman sunumu yapan kişinin ikna gücüne bağlıydı.
Artık fikrin kısa bir deneme filmi hazırlanıp toplantıda ekrana yansıtılıyor. Korkmaz'a göre masadaki soru da değişiyor. Marka "bu film olur mu" diye düşünmek yerine filmin izleyiciye geçirdiği hissi tartışıyor. Deneme yapmanın kolaylaşmasının reklamcıları daha sıra dışı fikirlere yönelteceğini belirten Korkmaz, sektörün heyecan verici bir eşikte olduğunu söyledi.
FİLM BİR DÜĞMEYLE ÇIKMIYOR
Korkmaz, bazı markaların yapay zekayı düğmeye basınca hazır film veren bir makine gibi gördüğünü, bu algının gerçeği yansıtmadığını vurguladı. İş, klasik prodüksiyondaki gibi markanın talebini doğru okumakla başlıyor. Sonrasında sahnelerin geçeceği ortamlar ve kişiler tasarlanıyor, metin olgunlaştırılıyor, görüntüler parça parça oluşturuluyor. İlk montajın ardından sahneler ayıklanıyor ve düzeltmelerle film son şeklini alıyor.
Korkmaz'a göre çarpışan araçlar ya da uzayda geçen sahneler gibi gösterişli görüntüler yapay zeka için kolay iş. Zor olan, bir dedenin torununa gülümsemesindeki sıcaklığı ekrana taşımak. Korkmaz, iyi işin ölçüsünü izleyicinin filmin yapay zekayla üretildiğini hiç düşünmemesi olarak tanımladı.
BENZERLİK VE TELİF DENETİMİ ŞART
Korkmaz'ın markalara yaptığı en net uyarı hukuki risklerle ilgili oldu. Yapay zeka, internetteki milyonlarca görselden öğrendiği için sahneye farkında olmadan tanınmış bir markanın tasarımı ya da telifli bir figür girebiliyor. Bir raftaki oyuncak ya da duvardaki bir afiş, başka birinin fikri mülkiyeti olma ihtimali taşıyor.
Aynı risk insan yüzleri için de geçerli. Tarifle oluşturulan bir yüzün gerçek hayatta yaşayan birine ya da tanınmış bir isme benzeyebileceğini hatırlatan Korkmaz, denetim yapılmadığında markanın izinsiz kullanım iddiasıyla karşı karşıya kalacağını söyledi.
Tüketici mevzuatı, reklamdaki ihlallerden yalnızca reklam vereni değil, reklamı hazırlayanı ve yayımlayan mecrayı da sorumlu tutuyor. Yapay zekayla üretilen bir görseldeki hata da bu sorumluluğun dışında kalmıyor.
YÖNETMELİK YAPAY ZEKA KARAKTERLERİNE ETİKET GETİRDİ
Ticaret Bakanlığı'nın Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'nde yaptığı değişiklik 1 Ağustos 2026'da yürürlüğe girdi. Düzenlemeye göre reklamda gerçek insandan ayırt edilemeyen yapay zeka karakterleri kullanıldığında bu durumun açık ve anlaşılır biçimde belirtilmesi gerekiyor. Gerçek bir kişinin yapay zekayla üretilmiş kopyasını ürünü kullanıyor ya da öneriyor gibi gösteren reklamlar ise yasaklandı.
Aynı değişiklikle influencer paylaşımlarında "reklam" ya da "tanıtım" ibaresi zorunlu hale geldi. Kurallara aykırı reklamlar için Reklam Kurulu'nun 2026'da uygulayacağı idari para cezaları internet yayınlarında 1 milyon 83 bin liradan başlıyor. Ulusal televizyon yayınlarında ise ceza 39,9 milyon liraya kadar çıkıyor.
MALİYET AVANTAJI DENETİMİ GÖLGELEMEMELİ
Yapay zekayla hazırlanan reklam filmleri, klasik çekime kıyasla markaya daha düşük bir bütçeyle mal oluyor. Son dönemde çok sayıda yeni ismin yapay zeka film işine girdiğine dikkat çeken Korkmaz, markaların yalnızca fiyata bakarak iş ortağı seçmemesi gerektiğini vurguladı. Korkmaz'a göre doğru ekip, görüntü üretmenin yanında hukuki denetimin yükünü de üstlenen ekip.
