OpenAI, Avrupa Birliği'ndeki ChatGPT ve Codex kullanıcılarının ürettiği metinlere önümüzdeki haftalardan itibaren görünmez filigran eklemeye başlayacağını açıkladı. Şirketin textGrain adını verdiği yöntem, modelin kelime seçimlerine gözle görülmeyen istatistiksel bir sinyal yerleştiriyor, OpenAI'ın tespit aracı da bir metinde bu sinyalin olup olmadığını arıyor.
Uygulama ilk aşamada yalnızca AB'deki ChatGPT kullanıcılarını kapsıyor. Türkiye AB üyesi olmadığı için Türkiye'deki ChatGPT kullanıcılarının metinlerine filigran eklenmeyecek. OpenAI, filigranın kullanıcının kimliğini içermediğini, metnin bir OpenAI sistemi tarafından üretildiğini ya da işlendiğini gösterdiğini belirtiyor.
ÇIKTIYA İŞARET KOYMA ZORUNLULUĞU 2 AĞUSTOS'TA BAŞLADI
Karar, AB Yapay Zeka Yasası'nın 50. maddesinden kaynaklanıyor. Madde, metin, görsel, ses ve video üreten yapay zeka sistemlerinin çıktılarını makine tarafından okunabilir biçimde işaretlemesini zorunlu kılıyor. Yükümlülük 2 Ağustos 2026'da yürürlüğe girdi, ChatGPT gibi daha önce piyasaya çıkmış sistemlere uyum için 2 Aralık 2026'ya kadar süre tanındı. OpenAI, Avrupa Komisyonu'nun 10 Haziran'da yayımladığı Uygulama Esasları'nın (Code of Practice) sağlayıcılarla ilgili bölümünü imzalayan şirketler arasında yer alıyor.
Uygulama Esasları, 200 tokenın altındaki kısa metinleri filigran zorunluluğundan muaf tutuyor.
CHATGPT'DE OTOMATİK, API'DE KAPALI, TESPİT ARACI SINIRLI
Geliştiricilerin modellere eriştiği API tarafında ise durum farklı. API müşterileri dünyanın her yerinden, seçili modellerde filigranı 5 Ekim'den bu yana kendi istekleriyle açabiliyor, özellik açılmadığı sürece kapalı kalıyor. OpenAI, bulut ortakları üzerinden sunulan model çıktılarına da aynı özelliğin eklenmesi için çalışıyor.
Tespit aracı herkese açık değil. OpenAI, araca erişimi ilk aşamada başvurusu onaylanan araştırmacılar ve uzman kuruluşlarla sınırlı tuttu. Şirket, yöntemin ayrıntılarını Pennsylvania ve Yale üniversitelerinden araştırmacılarla birlikte hazırladığı teknik raporda yayımladı ve yöntemi ileride açık kaynak haline getirmeyi planladığını bildirdi.
FİLİGRAN DÜZENLENEN METİNDE ZAYIFLIYOR
OpenAI'ın kendi test sonuçlarına göre filigranın dayanıklılığı sınırlı. Bir metindeki kelimelerin yüzde 10'u eş anlamlılarıyla değiştirildiğinde tespit oranı yaklaşık yüzde 92'den yüzde 66'ya, dörtte biri değiştirildiğinde yüzde 17'ye geriledi. Kısa metinler, matematik içerikleri ve çeviriler de daha zor tespit ediliyor. Dil bazında tespit oranı Romence'de yüzde 42,2 ile İspanyolca'da yüzde 69 arasında değişti. OpenAI, filigranın bulunmamasının metnin insan tarafından yazıldığını kanıtlamadığını da vurguladı.
Anthropic, Claude modelleriyle üretilen içeriklere gizli dijital işaret yerleştireceğini 14 Ağustos'ta duyurmuştu. Anthropic'in filigranı bölge ayrımı yapmadan dünya genelinde uygulanıyor. OpenAI ve Google ise görsel ve videolar için görünür işaretlerin yanında C2PA standardına dayalı meta veri ekliyor.
