23 Nisan 2025’te Marmara Denizi’nde yaşanan 6.2 büyüklüğündeki deprem sonrası İstanbul genelinde vatandaşlar, oturdukları evlerin depreme dayanıklılığı konusunda büyük bir endişe yaşıyor. Birçok kişi “Acaba yaşadığım bina çürük mü?”, “Evim hasar aldı mı?” ya da “Riskli bina sorgulaması nasıl yapılır?” sorularına yanıt arıyor. Peki, riskli bina tespiti nasıl yapılır, nereye başvurulur ve E-Devlet’ten nasıl sorgulanır? İşte adım adım rehber…
Hasarlı Bina Tespiti Neden Önemli?
Her büyük deprem sonrası binalar gözle görülmese de mikro çatlaklar, taşıyıcı sistemde deformasyonlar ve zemin kaynaklı sorunlar oluşabilir. Bunlar bir sonraki sarsıntıda binanın çökmesine neden olabilir.
Uzmanların uyarısı net:
“Ayakta duran bina güvenli bina değildir. Mutlaka teknik analiz yapılmalı.”
Riskli Bina Sorgulama E-Devlet Üzerinden Nasıl Yapılır?
Adım 1: E-Devlet Sistemine Giriş Yapın
E-Devlet Kapısı adresine girerek TC kimlik numaranız ve şifrenizle giriş yapın.
Adım 2: Arama Kısmına “Riskli Yapı Sorgulama” Yazın
Arama çubuğuna “Riskli Yapı Tespiti” veya “Hasar Tespit Raporu” yazın.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın ilgili sayfası açılacaktır.
Adım 3: Binanızı Seçin
Adınıza kayıtlı taşınmazları görüntüleyin. Riskli olup olmadığı burada yer alır.
Adım 4: PDF Olarak Kaydedin veya Yazdırın
Resmî raporu kayıt altına alabilir, yetkili kuruma başvuruda kullanabilirsiniz.
Binanız E-Devlet’te Görünmüyorsa Ne Yapmalısınız?
Binanız henüz taramadan geçmemiş olabilir. Bu durumda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlükleri üzerinden riskli yapı tespiti için bireysel başvuru yapabilirsiniz.
Riskli Bina Tespiti İçin Başvuru Nereye Yapılır?
Başvurular:
- İl/İlçe Çevre ve Şehircilik Müdürlükleri’ne
- Belediyelerin Kentsel Dönüşüm Müdürlükleri’ne
- Lisanslı yapı denetim firmalarına yapılabilir.
Başvuruda gerekli belgeler:
- Tapu fotokopisi
- Nüfus cüzdanı fotokopisi
- Dilekçe
- Kat malikleri ortak kararı (gerekirse)
Hasarlı Binada Oturmaya Devam Edilir Mi?
Hayır.
AFAD ve uzmanlar, artçıların devam ettiği bu süreçte hasarlı yapılara girilmemesi gerektiğini vurguluyor.
"Görünürde bir sorun olmasa da yapı taşıyıcı sistemleri zayıflamış olabilir."
Binanız Riskli Çıkarsa Ne Olur?
- Yıkım kararı çıkar
- Kentsel dönüşüm süreci başlar
- Kira yardımı ve devlet desteği sağlanır
- Yeni yapım süreci için ruhsatlandırma ve teşvikler devreye girer
Kentsel Dönüşüm İçin Nasıl Başvurulur?
“Altyapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü” tarafından sağlanan destekler kapsamında:
- Riskli yapı sahiplerine kira yardımı
- Faizsiz kredi ve hibe destekleri
- İmar hakları düzenlemeleri sunulmaktadır.
Başvuru için:
E-Devlet Kentsel Dönüşüm Başvuru sayfasına giriş yapabilirsiniz.
Riskli Yapı Sorgulama İçin Alternatif Kanallar
- ALO 181 (Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çağrı Merkezi)
- İBB Deprem Risk Yönetimi ve Kentsel İyileştirme Daire Başkanlığı
- Belediye Mobil Uygulamaları (örneğin İBB CepTrafik, e-Belediye sistemleri)
Yaşadığınız Bina Çürük Mü? Riskli Bina Sorgulama Hakkında SSS
Evim hasarlı mı, nasıl öğrenebilirim?
E-Devlet’ten “Riskli Yapı Sorgulama” ekranını kullanarak veya il/ilçe müdürlüklerine başvurarak öğrenebilirsiniz.
Hasar tespiti için ücret alınıyor mu?
İlk başvuru ve kamu taramaları ücretsizdir. Ancak özel rapor isteyen bireysel başvurularda yapı denetim ücretleri olabilir.
Riskli yapı tespiti ne kadar sürede sonuçlanır?
Başvuru yoğunluğuna göre 7 ila 30 gün arasında sonuçlanır.
Riskli çıkan bina hemen yıkılır mı?
Hayır. Önce detaylı rapor sunulur, malikler bilgilendirilir ve dönüşüm süreci başlar.
Kentsel dönüşümde devlet desteği var mı?
Evet. Kira yardımı, faiz desteği, harç muafiyeti ve proje desteği sağlanmaktadır.
Riskli bina sorgulama, E-Devlet hasar tespiti, bina çürük mü nasıl öğrenilir, İstanbul deprem sonrası bina kontrolü, kentsel dönüşüm başvuru
