Yaz aylarında yükselen hava sıcaklıkları yalnızca bunaltıcı havayı değil, gıda kaynaklı hastalık riskini de beraberinde getiriyor. Özellikle açıkta satılan yiyecekler, uygun koşullarda muhafaza edilmeyen et ve süt ürünleri ile hijyen kurallarına uyulmayan gıdalar, bakteri ve virüslerin hızla çoğalmasına neden olarak gıda zehirlenmelerine yol açabiliyor.
İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Arif Akkan, Türkinform'a yaptığı değerlendirmede yaz aylarında gıda güvenliğine daha fazla dikkat edilmesi gerektiğini belirterek önemli uyarılarda bulundu.
"GIDA ZEHİRLENMESİ HAYATİ RİSK OLUŞTURABİLİR"
Gıda zehirlenmesinin çoğu zaman bulantı, kusma ve ishalle başladığını belirten Dr. Akkan, bazı vakalarda tablonun çok daha ağır seyredebileceğini söyledi.
"Gıda zehirlenmesi; virüsler, bakteriler, parazitler veya çeşitli toksinlerle kontamine olmuş besinlerin tüketilmesi sonucu ortaya çıkabilir. Çoğu vaka hafif atlatılsa da özellikle risk grubundaki kişilerde ciddi sıvı kaybına, hastane yatışına ve hatta hayatı tehdit eden tablolara neden olabilir." dedi.
"ÇAPRAZ BULAŞ EN SIK YAPILAN HATALARDAN BİRİ"
Mutfakta yapılan hijyen hatalarının zehirlenme riskini artırdığına dikkat çeken Dr. Akkan, özellikle çiğ et ve sebzelerin aynı ekipmanlarla hazırlanmasının büyük risk oluşturduğunu söyledi.
"Örneğin tavuk eti doğranan kesme tahtasının temizlenmeden salata hazırlığında kullanılması mikroorganizmaların diğer gıdalara taşınmasına neden olur. Aynı şekilde eller yıkanmadan yemek hazırlanması ya da iyi temizlenmemiş meyve ve sebzelerin tüketilmesi de önemli bulaş yolları arasındadır." ifadelerini kullandı.
"BELİRTİLER BAZEN İLK SAATLERDE BAŞLIYOR"
Gıda zehirlenmesinin belirtilerinin çoğu zaman tüketilen besine göre değişebildiğini belirten Dr. Akkan, şikâyetlerin genellikle ilk saatlerde ortaya çıktığını söyledi.
"Bulantı, kusma, karın ağrısı, halsizlik, ateş, sulu veya kanlı ishal en sık görülen belirtilerdir. Bazı hastalarda baş dönmesi ve bulanık görme gibi nörolojik belirtiler de tabloya eşlik edebilir. Şikâyetler çoğunlukla şüpheli gıdanın tüketilmesinden sonraki 1 ila 8 saat içinde başlar." dedi.
"PİŞEN YEMEKLERİ İKİ SAATTEN FAZLA DIŞARIDA BEKLETMEYİN"
Yaz aylarında özellikle tavuk, hindi, kıyma, süt ürünleri ve deniz ürünlerinin çok dikkatli saklanması gerektiğini belirten Dr. Akkan, şu uyarılarda bulundu:
"Bu ürünler sıcak havalarda mikroorganizmaların çoğalması için uygun ortam oluşturur. Satın alındıktan sonra mümkün olan en kısa sürede buzdolabına kaldırılmalı, iki gün içinde tüketilmeyecekse dondurulmalıdır. Pişirilen yemekler ise iki saatten fazla oda sıcaklığında bekletilmeden buzdolabına kaldırılmalıdır."
"AÇIKTA SATILAN GIDALARDA RİSK DAHA YÜKSEK"
Yaz aylarında açıkta satılan yiyeceklerin daha hızlı bozulduğunu belirten Dr. Akkan, alışveriş sırasında soğuk zincirin korunup korunmadığının mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini söyledi.
"Soğuk muhafaza edilmesi gereken ürünlerin yeterince soğuk olup olmadığına dikkat edilmeli, şişmiş veya sızıntı yapan konserveler kesinlikle tüketilmemelidir." diye konuştu.
"BOL SIVI TÜKETİN, MİDEYİ YORMAYIN"
Gıda zehirlenmesi yaşayan kişilerin en büyük risklerinden birinin sıvı kaybı olduğunu belirten Dr. Akkan, tedavi sürecinde bol sıvı tüketiminin önemine dikkat çekti.
"Kaybedilen sıvı ve elektrolit mutlaka yerine konulmalıdır. Yağlı ve baharatlı yiyeceklerden uzak durulmalı; muz, pirinç lapası, patates püresi, yulaf ezmesi, kraker, haşlanmış sebzeler ve çorba gibi mideyi yormayan besinler tercih edilmelidir." dedi.
"BU BELİRTİLER VARSA HASTANEYE GİDİN"
Bazı belirtilerin acil tıbbi değerlendirme gerektirdiğini vurgulayan Dr. Akkan, şu uyarıda bulundu:
"İdrar çıkışının uzun süre olmaması, ağız kuruluğu, bilinç bulanıklığı, kas krampları, 38,3 derecenin üzerinde ateş, kanlı ishal, şiddetli karın ağrısı veya günde altıdan fazla ishal olması halinde mutlaka sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Özellikle çocuklar, yaşlılar, hamileler, bağışıklık sistemi zayıf olanlar ve kronik hastalığı bulunan kişilerde gıda zehirlenmeleri çok daha ağır seyredebilir."
"YAZ AYLARINDA HİJYEN KURALLARINI İHMAL ETMEYİN"
Vatandaşlara hijyen konusunda da uyarılarda bulunan Dr. Arif Akkan, "Tuvalet sonrası, yemek hazırlamadan önce ve çiğ gıdalara temas ettikten sonra eller mutlaka yıkanmalı, meyve ve sebzeler bol suyla temizlenmeli, çiğ süt ve pastörize edilmemiş süt ürünlerinden uzak durulmalıdır. Basit görünen bu önlemler yaz aylarında gıda zehirlenmelerinin büyük bölümünü önleyebilir." ifadelerini kullandı.
